Arm en rijk in de wereld
Arm en rijk in de wereld
Onderdelen in deze les
Arm en rijk in de wereld
Open met het idee dat leerlingen vaak al weten dat niet alle mensen hetzelfde leven hebben. Deze les kijkt naar verschillen tussen landen en gebieden, en ook naar verschillen binnen één land.
Dit ga je leren
Ik kan uitleggen dat er grote verschillen zijn in welvaart tussen landen en continenten, en ik kan op een wereldkaart herkennen welke gebieden arm of rijk zijn.
Deze slide heeft geen instructies
Wat betekent welvaart?
Welvaart gaat over hoe mensen leven.
inkomen en werk
toegang tot school en zorg
hoe mensen wonen
wat mensen elke dag kunnen doen en kopen
Maak duidelijk dat welvaart meer is dan alleen veel geld hebben. Het gaat ook om kansen, gezondheid en een veilige woonplek.
Rijk en arm zijn niet hetzelfde
Er zijn grote verschillen in de wereld.
Sommige landen hebben veel werk, goede scholen en goede ziekenhuizen. In andere landen hebben veel mensen minder inkomen en minder toegang tot onderwijs en zorg.
Deze slide heeft geen instructies
Waar zijn veel welvarende gebieden?
Opdracht:
Teken op de wereldkaart de landen die arm en rijk zijn
Geef rijke landen een rode kleur
Geef arme landen een blauwe kleur
Tip: zoek op google wereldkaart arm en rijk
wil je de landen niet tekenen, dan schrijf je ze op welke rijk zijn en welke arm
Klaar? Werken aan paragraaf 1.2 in je boek
Noem dat 'welvarend' niet betekent dat iedereen daar rijk is. Het gaat om gebieden waar gemiddeld veel mensen een hogere levensstandaard hebben.
Voorbeeld van een welvarend land
Nederland is een welvarend land.
veel mensen hebben werk
school en zorg zijn goed bereikbaar
veel huizen hebben water, stroom en verwarming
Gebruik Nederland als herkenbaar voorbeeld. Houd het eenvoudig en concreet: dagelijkse voorzieningen laten goed zien wat welvaart betekent.
Wat hoort bij welvaart?
alleen geld
leven van mensen
alleen werk
alleen wonen
De juiste keuze is breder dan geld alleen: ook werk, school, zorg en wonen horen erbij.
Vul de juiste woorden in
In welvarende gebieden hebben mensen vaak meer en beter tot school en zorg. Nederland is een land. Veel huizen hebben water, stroom en .
Correcte woorden: werk, welvarend, verwarming. De tekst sluit aan bij de uitleg over Nederland en welvaart.
Waar zijn armere gebieden?
Op de wereldkaart liggen veel armere gebieden in:
delen van Afrika
delen van Azië
In deze gebieden hebben meer mensen te maken met weinig inkomen, minder werk en minder goede voorzieningen.
Leg uit dat het gaat om 'delen van' continenten. Niet elk land in Afrika of Azië is arm, en niet elk deel van Europa of Noord-Amerika is rijk.
Hoe zie je minder welvaart?
Minder welvaart zie je vaak aan:
minder scholen en ziekenhuizen
slechtere woningen
minder schoon water of elektriciteit
minder kansen op werk
Vermijd stereotiepe taal. Benadruk dat dit voorbeelden zijn van omstandigheden die vaker voorkomen in armere gebieden.
Dagelijks leven verschilt
Welvaart heeft invloed op het dagelijks leven.
Wie in een welvarend gebied woont, heeft vaak meer keuze in eten, vervoer, school en zorg. In armere gebieden kost het dagelijks leven vaak meer moeite en tijd.
Koppel dit aan herkenbare voorbeelden: afstand naar school, bezoek aan een dokter, of wel of geen vaste stroom thuis.
Rijke en arme gebieden op de kaart
Op een wereldkaart kun je vaak globaal zien:
veel rijke gebieden in Europa en Noord-Amerika
veel armere gebieden in delen van Afrika en Azië
grote verschillen tussen werelddelen
Gebruik 'globaal' bewust: een wereldkaart laat patronen zien, maar niet elk gebied past precies in dat patroon.
Waar liggen veel armere gebieden?
delen van Afrika
heel Europa
heel Oceanië
heel Noord-Amerika
Let op het woord 'delen van'. Niet een heel continent is arm of rijk.
Vul de juiste woorden in
In armere gebieden zijn vaak minder en ziekenhuizen. Er is soms minder schoon of elektriciteit. Daardoor kost het vaak meer moeite en tijd.
Correcte woorden: scholen, water, dagelijks leven. Dit checkt de kenmerken van minder welvaart.
Noem één kenmerk van minder welvaart.
Bespreek dat leerlingen kunnen noemen: minder school, minder zorg, slechter wonen, minder werk, minder water of stroom. Een voorbeeld in eigen woorden is goed.
Binnen een land zijn ook verschillen
Rijkdom is in een land niet voor iedereen hetzelfde.
Ook in een welvarend land zijn mensen met weinig geld. En in een armer land zijn er ook mensen of gebieden met meer geld en betere voorzieningen.
Dit is een belangrijk tegenbeeld tegen zwart-wit denken. Benadruk verschil tussen gemiddeld rijk land en het leven van individuele mensen.
Een land kan rijk lijken
Een land kan gemiddeld welvarend zijn, maar toch grote verschillen hebben.
sommige mensen wonen ruim en veilig
andere mensen hebben geldzorgen
steden en platteland kunnen ook verschillen
Noem eventueel dat verschillen binnen landen zichtbaar zijn in wonen, werk en toegang tot voorzieningen.
Samenvatting
Welvaart verschilt sterk tussen landen en continenten.
Rijke gebieden hebben vaak meer werk, beter onderwijs, betere zorg en betere woningen. Armere gebieden hebben daar vaak minder toegang toe. Op de wereldkaart zie je daarom grote verschillen, maar ook binnen landen zijn er verschillen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke zin is goed?
Ieder rijk land is gelijk
Iedereen in arme landen is arm
Binnen landen zijn verschillen
De kaart zegt alles precies
Deze vraag toetst het belangrijke inzicht dat gemiddelden op landniveau niet voor iedereen gelden.
Vul de juiste woorden in
Een land kan gemiddeld zijn, maar toch grote hebben. In een stad of op het kunnen mensen anders wonen en leven.
Correcte woorden: welvarend, verschillen, platteland. Dit sluit aan bij de samenvatting en de dia's over verschillen binnen een land.
Waarom zegt een kaart niet alles over een land?
Mogelijke goede elementen: de wereldkaart laat patronen zien, maar niet iedereen in een land leeft hetzelfde; verschillen binnen landen tellen ook mee.
Wat heb jij vandaag geleerd?
Laat leerlingen kort terugkijken op hun leerwinst. Mogelijke antwoorden: waar rijke gebieden liggen, wat welvaart is, verschillen binnen landen.
Wat hielp jou het best om dit te begrijpen?
Gebruik antwoorden om te zien welke uitleg of voorbeelden het best werkten, zoals de wereldkaart of het voorbeeld van Nederland.
Begrippen
welvaart - hoe goed mensen leven
inkomen - geld dat iemand verdient of krijgt
onderwijs - leren op school
zorg - hulp van dokter, ziekenhuis of andere hulpverleners
voorzieningen - dingen die mensen nodig hebben, zoals school, water en elektriciteit
wereldkaart - kaart van de hele wereld
levensomstandigheden - hoe mensen wonen en leven
Deze slide heeft geen instructies
