Les 4: LMRA
LMRA: laatste check voor start
Onderdelen in deze les
LMRA: laatste check voor start
Open met het idee dat veilig werken niet alleen vooraf geregeld wordt, maar ook vlak voor de start opnieuw bekeken moet worden. Koppel LMRA direct aan de praktijk van het VCA basis examen.
Wat ik vandaag kan
Ik kan uitleggen wat een LMRA is, welke risico’s ik vlak voor de start controleer en wat ik moet doen als de situatie niet veilig is.
Deze slide heeft geen instructies
Welke woorden denk jij bij LMRA of veilig starten?
Gebruik dit als voorkennis-activatie. Verwachte woorden: veiligheid, risico, helm, kijken, stoppen, werkplek, PBM, gevaar.
Wat is een LMRA?
Een LMRA is een Laatste Minuut Risico Analyse.
Je doet deze controle vlak voordat je begint met werken.
Je kijkt of het werk nu echt veilig is.
Benadruk dat LMRA geen lange administratie is, maar een korte, bewuste veiligheidscheck op het laatste moment.
Waarom vlak voor de start?
De situatie op een werkplek kan snel veranderen
Een plan kan goed zijn, maar de praktijk kan anders zijn
Daarom controleer je vlak voor de start nog één keer
Leg uit dat eerdere afspraken, werkvergunningen en instructies belangrijk zijn, maar dat LMRA kijkt naar de actuele situatie op dat moment.
De kern van LMRA
Bij een LMRA stel je jezelf een simpele vraag:
Kan ik dit werk nu veilig doen?
Als het antwoord nee is of als je twijfelt, dan ga je niet zomaar verder.
Twijfel = ook reden om te stoppen en opnieuw te beoordelen. Dat is een belangrijk examenpunt en praktijkpunt.
Wanneer doe je een LMRA?
Na het werk
Vlak voor start
Alleen bij pauze
Aan het eind
Controleert de kern uit slides 2-4: LMRA is een laatste check vlak voordat je begint.
Maak de zin compleet
Een LMRA is een laatste check vlak voor de start van het werk. Je kijkt of het werk nu veilig is.
Sluit aan bij slides 2-5. De woorden zijn betekenisdragend en dwingen begrip van het moment van controleren af.
Eerst kijken, dan beginnen
Kijk rond op je werkplek
Let op gevaren om je heen
Controleer of jij veilig kunt starten
Houd de taal concreet: niet meteen doen, maar eerst kijken naar omgeving, middelen en afzetting.
Is de werkomgeving veilig?
Controleer de plek waar je gaat werken:
Is de ruimte veilig en overzichtelijk?
Is de werkplek opgeruimd?
Zijn er geen directe gevaren in de buurt?
Gebruik voorbeelden zoals rommel op de grond, slecht zicht, druk verkeer of andere mensen die dichtbij werken.
Zijn er nieuwe gevaren?
Let op veranderingen:
Is er nieuw materiaal neergezet?
Werkt er ineens ander verkeer of een machine in de buurt?
Is de situatie anders dan eerst?
Verbind dit met het idee dat risico’s niet vaststaan. Een veilige plek kan later onveilig worden.
Heb ik het juiste gereedschap?
Gebruik alleen gereedschap dat past bij het werk
Controleer of het heel en veilig is
Werk niet met kapot of verkeerd gereedschap
Noem dat verkeerd gereedschap vaak leidt tot onveilige situaties, tijdsdruk en improvisatie.
Zijn de juiste PBM aanwezig?
PBM zijn persoonlijke beschermingsmiddelen.
Denk aan:
helm
handschoenen
bril
gehoorbescherming
veiligheidsschoenen
Leg uit dat niet alleen aanwezigheid telt, maar ook of de PBM passen bij het werk dat je gaat doen.
Is mijn werkplek goed afgezet?
Kijk of anderen beschermd zijn:
Is het werkgebied duidelijk afgezet?
Kunnen anderen niet zomaar in de gevarenzone komen?
Zijn borden, linten of hekken nodig?
Benadruk dat veilig werken ook betekent dat collega’s, bezoekers en voorbijgangers beschermd zijn.
Gevaar van boven en van hoogte
Bij een LMRA kijk je ook naar valgevaar:
Kan er iets boven jou vallen?
Kun jij ergens vanaf vallen?
Is werken op hoogte goed beveiligd?
Je kunt hier onderscheid maken tussen vallende voorwerpen en zelf vallen. Beide horen bij de laatste controle.
Kabels, leidingen en elektriciteit
Let op kabels op de grond
Denk aan leidingen in of bij de werkplek
Wees extra voorzichtig bij elektriciteit
Noem dat deze gevaren soms niet direct zichtbaar zijn, maar wel grote gevolgen kunnen hebben.
Wat controleer je bij een LMRA?
Alleen de planning
Alleen de tijd
Alleen het weer
Werkplek en middelen
Toetst begrip van slides 6-12: werkomgeving, nieuwe gevaren, gereedschap, PBM, afzetting, vallen, kabels.
Vul de woorden in
Bij een LMRA kijk je naar de werkomgeving. Je controleert het juiste gereedschap en de juiste PBM. Ook let je op valgevaar en elektriciteit.
Herhaalt de kernwoorden uit het controlelijst-blok in eenvoudige taal.
Wat lijkt jou het lastigst om snel te zien?
Nieuwe gevaren
Juiste PBM
Goed gereedschap
Valgevaar
Deze slide heeft geen instructies
De situatie kan veranderen
Een werkplek kan eerst veilig lijken.
Later kan er toch een nieuw risico komen. Daarom blijft LMRA belangrijk, ook tijdens het werk.
Dit is de inhoudelijke draai van de les: LMRA is geen eenmalig vinkje, maar opnieuw nadenken zodra de situatie verandert.
Voorbeeld: heftruck in de buurt
Je bent begonnen met werken en alles lijkt veilig.
Dan komt er ineens een heftruck in de buurt.
De vraag is dan: is mijn werksituatie nog veilig?
Gebruik dit voorbeeld letterlijk, omdat het uit de lesinput komt en goed laat zien hoe snel de situatie verandert.
Wat doe je bij twijfel of gevaar?
STOP → RISICO BEOORDELEN → MAATREGEL NEMEN → PAS DAARNA VERDER
Lees de volgorde rustig en duidelijk voor. Dit is de vaste handelingslijn die leerlingen moeten onthouden.
Eerst stoppen
Als de situatie niet veilig is:
begin niet verder te werken
neem geen onnodig risico
doe eerst iets aan het gevaar
Benadruk dat doorwerken onder druk nooit een goede reden is om een onveilige situatie te accepteren.
Risico beoordelen en maatregel nemen
Kijk wat het gevaar is en wat nodig is.
Denk aan:
werkplek opnieuw afzetten
andere PBM gebruiken
gereedschap vervangen
wachten tot de situatie veilig is
Laat zien dat een maatregel praktisch en direct moet zijn: iets veranderen waardoor het werk weer veilig kan.
Verder werken kan pas daarna
Je gaat pas weer aan het werk als:
het risico duidelijk is
er een goede maatregel is genomen
de werksituatie weer veilig is
Maak de koppeling terug naar de centrale vraag: niet starten of doorgaan zonder veilige situatie.
Wat doe je eerst bij twijfel of gevaar?
Verder werken
PBM uitdoen
Stoppen
Sneller werken
Toetst de vaste volgorde uit slides 13-18: STOP → RISICO BEOORDELEN → MAATREGEL NEMEN → PAS DAARNA VERDER.
Zet de stappen goed
De situatie verandert, bijvoorbeeld door een heftruck in de buurt. Dan moet je stoppen, het risico beoordelen en een maatregel nemen. Daarna werk je verder.
Gebaseerd op het voorbeeld van de heftruck en de handelingslijn bij gevaar.
Wat doe jij als er ineens een heftruck dichtbij komt?
Bespreek antwoorden zoals: stoppen met werken, opnieuw kijken, risico beoordelen, maatregel nemen, pas verder als het weer veilig is.
Wat heb jij vandaag geleerd over LMRA?
Reflectie zonder fout antwoord. Laat leerlingen één concreet leerpunt noemen, bijvoorbeeld LMRA doen voor de start of stoppen bij twijfel.
Wat hielp jou het meest om dit te begrijpen?
Reflectie op het leerproces. Mogelijke antwoorden: voorbeeld van heftruck, rijtje met stappen, lijst met controles, plaatjes.
Woordenlijst
LMRA - Laatste Minuut Risico Analyse, een laatste veiligheidscontrole vlak voor de start
risico - kans op gevaar of schade
gevaar - iets dat letsel of schade kan veroorzaken
PBM - persoonlijke beschermingsmiddelen zoals helm of handschoenen
werkomgeving - de plek en situatie waarin je werkt
maatregel - actie om een risico kleiner te maken
afzetten - een werkplek afsluiten met lint, hek of borden
Deze slide heeft geen instructies
