Kleurenleer
Kleurenleer
Kleurencirkel
van Itten
De kleurencirkel laat zien hoe primaire kleuren, secundaire kleuren en tertiaire kleuren in elkaar overlopen.
Johannes Itten ontwikkelde deze kleurencirkel bestaand uit 12 kleuren.
In combinatie met wit en zwart zijn alle kleuren te mengen
Alle kleuren worden gemaakt van de 3 Primaire kleuren,
rood, geel en blauw.
Als je 2 primaire kleuren mengt krijg je de Secundaire kleuren,
oranje groen en paars.
Als je een primaire kleur met een secundaire kleur mengt krijg je een Tertiaire kleur.
3 soorten kleuren in de kleurencirkel:
PRIMAIRE kleuren
2. SECUNDAIRE kleuren
3. TERTIAIRE kleuren
Warme & koude kleuren
Warme kleuren:
zijn warm en gezellig, lijken dichterbij en vormen een contrast met koude kleuren.
Koude kleuren:
zijn koel en rustig, lijken verder weg
en vormen een contrast met warme
kleuren.
Complementaire = Tegenovergestelde kleuren
Deze kleuren staan tegenover elkaar in de kleurencirkel en versterken elkaar.
Vincent van Gogh 1888,
Caféterras bij nacht-Terrasse du café le soir
Complementaire Kleuren
Verzadiging betekent: hoe fel of sterk een kleur is.
Hoge verzadiging → de kleur is fel, sterk en helder.
Lage verzadiging → de kleur is zacht, vaal of grijzig.
Voorbeeld:
🔴 Fel rood = hoge verzadiging
🩶 Grijsachtig rood = lage verzadiging
woordenlijst:
primair
Een basiskleur die je niet maakt door andere kleuren te mengen.
Rood, geel, blauw.
complementair
Twee kleuren die tegenover elkaar staan in de kleurencirkel.
Rood en groen.
patroon
Een vorm die steeds opnieuw terugkomt. - Strepen of stippen.
vorm De buitenkant van iets. Een cirkel, vierkant of driehoek.
lijn Een spoor dat je tekent. Een rechte of gebogen lijn.
herhaling Iets meerdere keren gebruiken. Steeds dezelfde vorm tekenen.
illusie Iets lijkt anders dan het werkelijk is. Een platte tekening lijkt 3D.
optische illusie Een beeld dat je ogen of hersenen anders interpreteren dan het werkelijk is. Een stilstaand beeld lijkt te bewegen.
diepte Het gevoel dat iets ver weg of dichtbij is. Een straat die naar achteren smaller wordt.
3D Een vorm met hoogte, breedte en diepte. Een kubus.
2D Een plat beeld met hoogte en breedte. Een tekening op papier.
Welke 3 kleuren zitten er in het midden van de kleurencirkel?
rood, geel, blauw
rood, blauw, groen
rood, paars, geel
rood, oranje, geel
Hoe noemen we deze 3 kleuren?
basiskleuren
secundaire kleuren
primaire kleuren
middenkleuren
Welke kleur krijgen we als we
geel en rood met elkaar mengen?
blauw
oranje
paars
groen
Welke kleur krijgen we als we
rood en blauw met elkaar mengen?
blauw
oranje
paars
groen
Welke kleur krijgen we als we
geel en blauw met elkaar mengen?
blauw
oranje
paars
groen
De kleuren hiernaast noem je........?
Combineer de complementaire kleuren
De opdracht:
Deel 1: meng de verschillende kleuren en maak je eigen kleuren cirkel.
Deel 2: Maak een kleuren cirkel met de primaire en secondaire kleuren. Dit doe je door middel van verschillende tekeningen in de verschillende kleuren. Eerst tekenen we met potlood, daarna gaan we ze inkleuren met verf.
Lesbrief 1e leerjaar: Opdracht Kleurenleer/kleurencirkel. Duur: 2 blokuren
Begrippen: Gebruik het boekje EXPO om begrippen over te nemen in je schetsboek. Deze begrippen moet je kennen voor je toets.
Primaire kleuren, secundaire kleuren, tertiaire kleuren (EXPO p. 64,65,66)
Verdonkeren en verhelderen (EXPO p. 67,68 )
Doel:
Ik leer in deze lessenreeks hoe kleuren te mengen en er nieuwe kleuren mee te maken.
Ik weet aan het eind van de lessenreeks dat er kleuren zijn die familie zijn van elkaar en ook kleuren die tegenover elkaar staan.
Opdracht: Gebruik de kleurencirkel om de kleurenfamilies en de contrasterende kleuren in aan te brengen. Gebruik de onderliggende vakjes om een kleur te verhelderen en te verdonkeren.
Materialen:
- Kleurencirkel kopie.
- Plakkaatverf: primaire kleruen: rood, blauw, geel. En niet kleuren: wit en zwart.
- Fijne penseel, karton.
Werkwijze:
1. Nummer de vakjes. 1, 2, 3. Primair, secundair en tertiair.
2. In het midden van de kleurencirkel start je met een vakje 1. rood, een vakje blauw en een vakje geel.
3. In de aangrenzende vakje breng je het mengsel van twee van die kleuren aan, dus de secundaire kleuren (2) Werk zo verder van primair, naar secundair.
4. In de buitenste ring voeg je tertiaire kleuren toe (3). Dat is de mengsel van twee secundaire kleuren.
5. In de onderliggende vakjes kies je één primaire kleur. In de bovenste baan verhelder je het steeds door een beetje witte verf er doorheen te mengen. Van links naar rechts.
6. In de onderste baan verdonker je het steeds door een beetje zwarte verf er doorheen te mengen.
Belangrijk: meng eerst de verf op een apart velletje of stukje karton vo