Ontwikkelingspsychologie hfdst 3 en hfdst 4

• Gedragswetenschappen
• Secundair onderwijs

Hoofdstuk 3: Klassieke en recente ontwikkelingspsychologische theorieën

Opdracht

Link de recente ontwikkelingspsychologische theorieën aan de klassieke ontwikkelingspsychologische theorieën (pagina 21)

Opdracht

Casus Annabel

Maak de link met de geziene theorie over de cognitieve ontwikkeling (pagina 22)

Cognitieve ontwikkelingstheorie van Jean Piaget 

• Senso-motorisch handelen (0-2 jaar): objectpermanentie
• Pre-operationeel denken (2-7 jaar): symbolisch denken, hun denken is nog steeds niet logisch
• Concreet-operationeel denken (7-12 jaar): systematisch en logisch denken
• Formeel-operationeel denken (vanaf 12 jaar): abstract denken en redeneren

Vergelijking 1: Theorie van Piaget versus informatietheorie

Cognitieve ontwikkelingstheorie van Jean Piaget 

• Discontinu (fasen): Formeel-operationeel denken (vanaf 12 jaar): abstract denken en redeneren
• Vanaf nu kunnen ze hypothetisch deductief redeneren en propositioneel denken
  
• Adolescenten bevinden zich pas volledig in het laatste stadium als ze 15 jaar zijn
  
• Hiervoor is een combinatie nodig van fysieke rijping en omgevingservaringen

hypothetisch deductief redeneren = oorzaak -gevolg - complexe oplossingen

Propositioneel denken = vooruit denken voorbeeld paraplu / Conclusie moet juist zijn

Cognitieve ontwikkelingstheorie van Jean Piaget 

• Volgens verschillende onderzoeken zijn niet alle volwassenen in staat om formeel operationeel te denken of niet op alle vlakken blijk geven van formeel-operationeel denken
  
• Cognitief lui, we vertrouwen vaak op onze intuïtie en mentale ezelsbruggetjes
  
• Culturele invloeden spelen een rol bij het gebruikmaken van formele operaties

Informatieverwerkingstheorie

Een recentere theorie is de informatieverwerkingstheorie. Het functioneren van de hersenen wordt daarbij vergeleken met een computer. Informatieverwerking verloopt volgens drie processen: opnemen, opslaan en terugzoeken. De binnengekomen informatie passeert drie stations: het sensorisch geheugen, het kortetermijngeheugen en het langetermijngeheugen. 

Het geheugenmodel van de informatieverwerkingstheorie

• Sensorisch geheugen/zintuigelijk geheugen: Eerste korte opvang van zintuiglijke prikkels.
  
• Kortetermijngeheugen/Werkgeheugen: Actieve verwerking van informatie. Heeft een beperkte capaciteit.
  
• Langetermijngeheugen: Opslag van informatie voor de lange termijn.
  

Informatieverwerkingstheorie

• De groei is continu, de groei verloopt geleidelijk
  
• Verzameling van individuele vaardigheden
  

richt zich op individuele stukjes van de puzzel

• Groei van de metacognitie = kennis van eigen denkprocessen
• Voordeel metacognitie: Kunnen hun leerprocessen beter begrijpen

Informatieverwerkingstheorie

• Nadeel metacognitie: adolescent trekt zich terug/ adolescent is bewust van zichzelf (egocentrisme)
  
• Egocentrisme: eigen ik staat centraal - imaginair publiek - vervorming van het denken (Andrew Tate)

Cognitieve ontwikkelingstheorie van Jean Piaget 

Piaget is meester in het tonen van een totaalbeeld.

Informatieverwerkingstheorie

Preciezere meetmethodes, zoals  het meten van de verwerkingssnelheid of het oproepen van herinneringen.

Vergelijking 2: Morele ontwikkeling volgens Kohlberg versus morele ontwikkeling volgens Galligan

Morele ontwikkeling - stadiumtheorie Lawrence Kohlberg

Hij deed vooral onderzoek naar de manier waarop mensen (vanaf 10 jaar) redeneren in morele probleemsituaties.  Hij gebruikte de methode van morele dilemma's (zoals het Heinz dilemma)

Kohlberg heeft drie niveaus gevonden in de ontwikkeling van wat wij moraal oké en niet oké vinden. Elk niveau heeft twee fases. 

1.  Preconventioneel niveau: juist of fout wordt bepaald door straffen en beloningen. 
2. Conventioneel niveau: Goed is wat de groep zegt, wat anderen denken
3. Postconventioneel niveau: Goed doen wordt bepaald door hogere waarden en persoonlijk waardesysteem 

Carol Gilligan 

• Assistente bij de beroemde moraalpsycholoog Lawrence Kohlberg
• Ze stelde een alternatief model op voor de morele ontwikkeling van meisjes, omdat jongens en meisjes anders opgevoed worden
• Jongens vertrekken vanuit de gevoelens rechtvaardigheid en eerlijkheid
• Meisjes vertrekken vanuit de gevoelens verantwoordelijkheid en zelfopoffering
• Sommige onderzoekers vinden haar model te drastisch

Model van Kohlberg

Model van Gilligan

Vergelijking 3: Recent onderzoek van Hattie's visie op schoolprestaties versus cognitieve ontwikkeling

Kritiek op het onderwijs

Sir Ken Robinson (1950–2020) was een wereldberoemde Britse auteur, spreker en onderwijsadviseur die bekend stond als een gepassioneerd pleitbezorger voor creativiteit, innovatie en het belang van kunstonderwijs.

 Hij pleitte voor een radicale hervorming van het onderwijs om de individuele talenten van kinderen te benutten.

www.google.com

John Hattie

John Hattie (pedagoog) heeft een groot meta-onderzoek gedaan naar het kwantitatief meten van onderwijsresultaten. Visible learning is gebaseerd op meer dan 800 meta-analyses van meer dan 52.600 onderzoeken, met bij elkaar minstens 240 miljoen leerlingen. Hieraan zijn recent nog 100 meta-analyses toegevoegd, maar de kernboodschap is niet veranderd.

Hattie's visie op schoolprestaties

Wat valt je op?

Laag effect op de leerling in het onderwijs

Positief effect op de leerling in het onderwijs

Opdracht 'De ideale school'

Opdracht 'De ideale school' 15p

Creëer jullie ideale school. Laat je inspireren door de verschillende fragmenten.

Wat zijn de voor-en nadelen van de verschillende onderwijstypes volgens jullie?

Wat neem je mee? Hou vooral rekening met de commentaren van Sir Ken Robinson en de onderzoeken van John Hattie.  Je verwerkt 5 wetenschappelijke onderzoeken.

Fragmenten

Sudbury school

https://onderwijs.hetarchief.be/collecties/88e1e1e8-499b-4228-8358-32b7e8470d2f

Dalton

https://onderwijs.hetarchief.be/item/sx64461c8h

Confucius

https://onderwijs.hetarchief.be/item/bk16m3m024

Hoofdstuk 4: Soorten psychologie en therapieën

Soorten psychologie

1. Biopsychologie (biologische processen van psychische aandoeningen)
2. Klinische psychologie (diagnose en behandeling van psychische stoornissen)
3. Cognitieve psychologie (begrijpen van mentale processen en hoe deze het denken beïnvloedt)
4. Counseling psychologie (verbeteren van welzijn - stress)
5. Ontwikkelingspsychologie (levensloopfasen)

Soorten psychologie

6. Onderwijspsychologie (leer- en gedragsstoornissen)

7. Experimentele psychologie (werken vaak in academische en onderzoeksinstellingen)

8. Forensische psychologie (doctoraat)

9. Industrieel-organische psychologie

10. Persoonlijkheidspsychologie (invloed van persoonlijkheidskenmerken: opvoeding)

11. Sociale psychologie (invloed van sociale contexten)

12. Sportpsychologie...

Vormen van psychotherapie binnen de klinische psychologie

1. Cognitieve gedragstherapie

2. Relatie- en gezinstherapie (systeemtherapie)

3. Cliëntgerichte therapie

4. Psychoanalystische therapie

5. Integratieve therapie

Psychedelica therapie

Opdracht

Het gebruik van psychedelica is de laatste jaren veel in het nieuws.

Vorm groepjes van drie.

Elke leerling krijgt een artikel. Leg het artikel uit aan elkaar en beantwoord de vragen in de cursus.

Hoe ziet triptherapie eruit?

Bekijk het fragment ‘Brain man’. (vanaf 38 min.)

https://onderwijs.hetarchief.be/item/ng4gn05v8t

Geschiedenis van psychedelica

• Al in de jaren ‘50 en ‘60 werd er onderzoek naar gedaan (vooral LSD)
• Halverwege de jaren ‘60 werd LSD steeds populairder als drug. Daarom werd dit middel verboden. Al het lopende onderzoek werd hierdoor stopgezet. 
• Hetzelfde gebeurde met MDMA eind jaren ‘70
• Toch is er altijd interesse gebleven in therapeutische toepassingen van psychedelica Therapeuten gingen zelf, illegaal, experimenteren met het gebruik van bijvoorbeeld LSD of MDMA als onderdeel van hun therapie

Geschiedenis van psychedelica

• Vanaf de jaren ‘90 werd kleinschalig onderzoek weer steeds vaker mogelijk. Waarbij er de laatste jaren zeer grootschalige onderzoeken hebben plaatsgevonden met veelbelovende resultaten. 
• Dit heeft er onder andere toe geleid dat ketamine nu officieel voorgeschreven kan worden bij mensen met een therapieresistente depressie. 
• En dat MDMA geassisteerde therapie in 2023 in Amerika is ingediend als officiële behandeling bij PTSS.

Geen reguliere (officiële) behandeling

Bekijk het fragment ‘De afspraak: psychedelica en mentaal welzijn’

https://onderwijs.hetarchief.be/item/x921c5jr2c

Luisteropdracht

Bendegeweld in Marseille 

18 punten

Klasgesprek

Bendegeweld in Marseille: Macron belooft beterschap, in de vorm van een "ongeziene operatie" om de drugshandel aan te pakken.

5 punten

https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/03/19/frankrijk-marseille-drugsoorlog-macron-emmanuel-ongeziene-operat/

 Zijn jullie voorstander van deze ongeziene operaties? Wat zou jij doen als politieker? 

Gebruik je notities en je cursus. Je zal de leerstof moeten toepassen op de actualiteit. 

Aan de slag...