VWO 4 - Politiek liberalisme en conservatisme

• newEditor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4

1. Waarom leidde industrialisatie tot een verandering in de sociale verhoudingen?

A

 Fabrikanten werden afhankelijk van landbouwarbeiders

B

Verhoudingen draaiden nu vooral om bezit in plaats van afkomst

C

Adel en geestelijkheid kregen meer macht

D

Arbeiders gingen de politiek domineren

2. Waarom zagen veel liberalen in de 19e eeuw de sociale kwestie niet als taak van de overheid?

A

Zij vonden dat arbeiders geen rechten moesten hebben

B

Zij geloofden dat werkgevers problemen zelf zouden oplossen

C

Zij vonden dat de overheid zich zo min mogelijk met economie en samenleving moest bemoeien

D

Zij wilden de macht van de koning vergroten

3. Waarom vonden veel socialisten dat de sociale kwestie niet vanzelf opgelost zou worden?

A

Arbeiders waren afhankelijk van het geld dat zij in de fabrieken verdienden

B

Zij wilden terug naar een landbouw-stedelijke samenleving

C

Zij vonden dat fabrikanten winst belangrijker vonden dan het welzijn van arbeiders

D

Zij waren tegen economische groei

4. Wat was het belangrijkste kenmerk van confessionalisme in de 19e eeuw?

A

Politieke standpunten op basis van geloofsovertuigingen

B

 Het idee dat religie voor meer ongelijkheid zou zorgen

C

Het idee dat alleen arbeiders stemrecht moesten krijgen

D

De discriminatie naar katholieken beëindigen

5. Welke uitspraak laat het verschil zien tussen socialisten en confessionelen?

A

Socialisten wilden betere arbeidsomstandigheden, confessionelen niet

B

Socialisten waren voor industrialisatie, confessionelen tegen

C

Socialisten wilden meer macht voor de kerk dan confessionelen

D

Socialisten baseerden hun ideeën vooral op gelijkheid, confessionelen op religieuze normen en waarden

7.2 - Politiek conservatisme en liberalisme

Blz. 185 t/m 188

Na deze les...

• Kun je uitleggen dat de opkomst van het liberalisme een reactie was op de democratische revoluties, de Restauratie, en het conservatisme

• Kun je beschrijven welke veranderingen aanhangers van het politiek liberalisme doorvoerden in Nederland

Kijk en luister mee, en maak aantekeningen

• 1588 - 1795: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

• 1588 - 1795: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

• 1795: Bataafse Republiek (geïnspireerd door Franse Revolutie) -> eenheidsstaat met grondwet

• 1588 - 1795: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

• 1795: Bataafse Republiek (geïnspireerd door Franse Revolutie) -> eenheidsstaat met grondwet

• 1806-1813: Napoleon krijgt de macht over Nederland

• 1588 - 1795: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

• 1795: Bataafse Republiek (geïnspireerd door Franse Revolutie) -> eenheidsstaat met grondwet

• 1806-1813: Napoleon krijgt de macht over Nederland

• 1815: Zoon van de laatste stadhouder aan de macht, Willem I

• 1588 - 1795: Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden

• 1795: Bataafse Republiek (geïnspireerd door Franse Revolutie) -> eenheidsstaat met grondwet

• 1806-1813: Napoleon krijgt de macht over Nederland

• 1815: Zoon van de laatste stadhouder aan de macht, Willem I

• Restauratie: koningshuizen in Europa krijgen de macht na verlies Napoleon

Filmpje: Koning Willem I

Kijk het filmpje en schrijf voor jezelf op:

Hoe zou je het bestuur van Koning Willem I omschrijven?

Na het filmpje wijs ik 1 leerling aan

• 1848: Democratische revoluties in Europa

• Liberalen streefden naar vrijheid (o.a. meningsuiting en drukpers) en meer inspraak in bestuur

• Conservatieven vonden dat een koning de meeste stabiliteit bood

• 1848: Democratische revoluties in Europa

• Liberalen streefden naar vrijheid (o.a. meningsuiting en drukpers) en meer inspraak in bestuur

• Conservatieven vonden dat een koning de meeste stabiliteit bood

• In NL: geen revolutie, maar wel liberale beweging -> Willem II stemde in met liberale grondwet

• 1848: Democratische revoluties in Europa

• Liberalen streefden naar vrijheid (o.a. meningsuiting en drukpers) en meer inspraak in bestuur

• Conservatieven vonden dat een koning de meeste stabiliteit bood

• In NL: geen revolutie, maar wel liberale beweging -> Willem II stemde in met liberale grondwet

• Parlementaire democratie: macht lag bij gekozen parlement

• 1848: Democratische revoluties in Europa

• Liberalen streefden naar vrijheid (o.a. meningsuiting en drukpers) en meer inspraak in bestuur

• Conservatieven vonden dat een koning de meeste stabiliteit bood

• In NL: geen revolutie, maar wel liberale beweging -> Willem II stemde in met liberale grondwet

• Parlementaire democratie: macht lag bij gekozen parlement

• Ministeriële verantwoordelijkheid: ministers besturen en leggen verantwoording af aan parlement

Nu volgen instructies voor het zelfstandig werken, dus kijk en luister mee in stilte

Zelfstandig werken

• Je leest bladzijde 185 t/m 188 en maakt opdracht 4, 7, en 11

• Je mag zachtjes overleggen met de persoon naast je

• Jullie gaan 15 minuten aan het werk. Daarna bespreken we de opdrachten na.

• Ik loop rond voor hulp en vragen en kijk of je goed werkt

• Klaar? Lees en maak de vragen op bladzijde 184

We gaan nu de opdrachten nabespreken, dus kijk en luister mee, en wees stil wanneer een ander het woord heeft

4. In de leertekst staat dat de Restauratie een logische reactie was op de democratische revoluties van de 18e eeuw en de Napoleontische tijd. Leg dit uit.

4. In de leertekst staat dat de Restauratie een logische reactie was op de democratische revoluties van de 18e eeuw en de Napoleontische tijd. Leg dit uit.

• In deze perioden werden vorsten afgezet/macht ingeperkt

• Maar er volgde toen onrust en (burger)oorlogen

• -> logisch dat vorsten, adel en kerk hun macht herstelden

7. Na de Franse Revolutie en Napoleontische tijd ontstonden er twee nieuwe politieke stromingen. Hoe dachten aanhangers van beide stromingen over de sociale en politieke verhoudingen? Vul het schema in.

7. Na de Franse Revolutie en Napoleontische tijd ontstonden er twee nieuwe politieke stromingen. Hoe dachten aanhangers van beide stromingen over de sociale en politieke verhoudingen? Vul het schema in.

11. a. In 1815 werd het Koninkrijk der Nederlanden opgericht. Leg uit dat deze ontwikkeling een goed voorbeeld is van het begrip 'Restauratie'

11. a. In 1815 werd het Koninkrijk der Nederlanden opgericht. Leg uit dat deze ontwikkeling een goed voorbeeld is van het begrip 'Restauratie'

• Koning Willem I kreeg de macht

• De Oranjes kregen opnieuw een belangrijke politieke rol: hun macht werd hersteld

11. b. Leg uit waarom van een volledige 'restauratie' geen sprake was

11. b. Leg uit waarom van een volledige 'restauratie' geen sprake was

• Het Koninkrijk was een eenheidsstaat met een constitutionele monarchie.

• Nederland was voorheen geen koninkrijk, pas na de Restauratie

• Er was geen terugkeer naar de oude situatie van voor de revoluties.

Afronding

Waarom dachten conservatieven en liberalen anders over wat het beste bestuur zou zijn? Met wie zou jij het eens zijn in die tijd?

Doe dit eerst zelfstandig (2 min). Wissel daarna je antwoorden uit met degene naast je. Daarna wijs ik een duo aan.