Zintuigen
z.hajji@yuverta.nl
Zintuigen
z.hajji@yuverta.nl
Wat gaan we leren vandaag?
De zintuigen van het paard
Zicht
Gehoor
Reukvermogen
Smaakzin
Tastzin
Na deze les kunnen jullie uitleggen hoe de zintuigen van een paard werken en welke aanpassingen de overlevingskansen van het paard vergroten.
Wat is antropomorfisme?
‘ De … begint hoog en neemt vervolgens af in toonhoogte. Het word gebruikt om soortgenoten te lokaliseren.’
Nicker
Briesen
Gillen
Hinniken
Wat weten jullie al over zintuigen?
De zintuigen van het paard
Een paard heeft, net als de mens, vijf zintuigen:
Zicht, gehoor, reuk, smaak en tast.
De zintuigen zijn zo gemaakt dat het de overlevingskansen van het paard vergroot.
De vorm, positie en werking van de zintuigen zijn anders dan die van ons.
Het blikveld
Prooidieren vs. Roofdieren
Ogen aan de zijkanten van hun hoofd
Breed blikveld van ongeveer 350 graden
Dit helpt hen om hun omgeving goed in de gaten te houden voor mogelijk gevaar.
Een paard ziet 285 graden met één oog (monoculair)
65 graden met beide ogen samen (binoculair)
Blinde Vlekken: direct achter hun lichaam en direct voor en onder hun neus
Focus & Diepte
Pupil is horizontaal ovaalvormig
Scherpstellen : horizontale band in het midden van netvlies
--> Hoofd omhoog en omlaag bewegen
Diepte zien (3D) : object van twee verschillende hoeken zien
Links en rechtsom kan een compleet nieuwe beleving zijn
Kleur & lichtverandering
Paard heeft meer staafjes, minder kegeltjes dan wij (ogen)
Kegeltjes zorgen voor zien in kleur (paard: 2 types) , staafjes : zwart-wit
Geel, wit, zwart en blauw kunnen ze onderscheiden van grijs, maar groen of rood niet
Paard is een schemeringsdier; ziet beter dan de mens
Tijd nodig voor omschakelen van licht naar donker (10min)
Wanneer het paard door een !waterplas! loopt, moet je erop letten dat ....
Het paard zijn hoofd moet kunnen bewegen om scherp te zien
Het paard blinde vlekken heeft
Het paard minder goed diepte kan inschatten dan wij
Het paard objecten van achteren eerder ziet dan jij
Het gehoor
Het gehoor van een paard is zeer goed ontwikkeld
Zij kunnen hogere tonen horen dan wij, maar ook geluiden die zachter en verder weg zijn.
Paarden kunnen, net als een aantal andere dieren, de lage frequenties voelen in de grond (trillingen)
Ieder oor kan onafhankelijk van elkaar 180 graden draaien, dit helpt een geluid goed te lokaliseren.
Het paard is aanvallend
Het paard is onzeker
Het paard is ontspannen
Het paard is nieuwsgierig
Voeg hier je vraag toe
Het paard is nieuwsgierig
Het paard is onzeker
Het paard is aanvallend
Voeg hier je vraag toe
Het paard is ontspannen
Het paard is onzeker
Het paard is aanvallend
Het paard geeft een waarschuwing
Voeg hier je vraag toe
Het paard geeft een waarschuwing
Het paard is nieuwsgierig
Het paard is ontspannen
Reuk
Reukorgaan = het olfactorische systeem
Zeer goed ontwikkeld !
Paarden kunnen bepaalde emoties ruiken. Angst, blijdschap,...
Paarden hebben in hun neus het Jacobsonsorgaan, waarmee ze door flemen ongewone geuren en feromonen kunnen waarnemen.
Dit orgaan helpt hen ook bij het herkennen van personen en soortgenoten.
Invuloefening
Het reukorgaan van het paard wordt ook wel het olfactorische systeem genoemd. Het is zeer goed ontwikkeld. Paarden kunnen hiermee zelfs emoties ruiken, zoals angst of blijdschap.
In hun neus bevindt zich het Jacobsonsorgaan. Door te flemen kunnen paarden hiermee ongewone geuren en feromonen waarnemen. Dit orgaan helpt paarden bovendien bij het herkennen van personen en soortgenoten.
Smaakzin
Tong om verschillende smaken te identificeren
Bitter --> achteraan tong. Gapen met tong naar buiten, niet lekker
Zoet --> vooraan tong. Op en neer bewegen van hoofd, lippen aflikken
Waar of niet waar?
Het paard leert vaak door associaties met een bepaalde smaak
Waar
Niet waar
Tastzin
Zeer gevoelig: Paarden kunnen zelfs kleine aanrakingen voelen, zoals een vlieg die op hun huid landt.
Tastharen: objecten in hun directe omgeving voelen/aftasten (donker)
Zonder tastharen --> stoten sneller hun hoofd en daardoor vaker verwondingen aan hun hoofd
Into pressure: van nature tegen druk in
Als het paard word aangevallen, gebruikt hij zijn gewicht (duwt tegen de druk in)
Feedback momentje