H4, §4: Arbeiders strijden voor hun rechten (III)
De eerste sociale wetten
H4, §4: Arbeiders strijden voor hun rechten (III)
De eerste sociale wetten
Programma
Huiswerk nakijken
Voorkennis
Lesdoelen
Uitleg + aantekening
Lesdoelen check
Opdrachten maken
Huiswerk:
H4, §4: opdracht 6 t/m 10
Af? Laat je opdrachten zien en kijk na.
In welk jaar schreef Thorbecke de nieuwe grondwet?
Wat was de grootste verandering door de grondwet uit 1848 ten opzichte van de grondwet uit 1815?
Welke overeenkomst heeft het socialisme en de sociaaldemocratie?
Welke verschillen waren er tussen het socialisme en de sociaaldemocratie?
Stelling: het was gemakkelijk voor sociaaldemocraten om veranderingen door te voeren.
Lesdoelen
Ik kan uitleggen wat een sociale wet is.
Ik kan een voorbeeld van een sociale wet geven.
Belangrijke begrippen:
Sociale kwestie: Het probleem van armoede en de slechte leef- en werkomstandigheden van arbeiders als gevolg van de Industriële Revolutie.
Sociale wet: Een wet die de leef- en werkomstandigheden van mensen verbeterd.
Welk verband tussen urbanisatie en de sociale kwestie kun je bedenken?
Welk verband tussen de Industriële Revolutie en de sociale kwestie kun je bedenken?
Het Kinderwetje van Van Houten (1874) verbood fabrieksarbeid voor kinderen jonger dan twaalf jaar. De wet was specifiek gericht op fabrieken en trafieken (werkplaatsen) waar machines werden gebruikt.
De conservatieve graaf Francis David Schimmelpenninck had met paardrijden zijn been gebroken, waardoor hij niet aan de stemming deel kon nemen en de Leerplichtwet een nipte meerderheid van 1 stem haalde.
H4, §4:De eerste sociale wetten
Eind 19e eeuw willen ook liberalen verbeteringen voor arbeiders, want ze zijn bang voor opstanden.
1874: eerste sociale wet: Kinderwetje van Van Houten, een wet dat kinderarbeid beperkte.
Vanaf 1900:
Strengere eisen voor woningen om krottenwoningen te voorkomen.
Leerplicht om kinderen te beschermen tegen kinderarbeid.
In 1894 werd een socialistische politieke partij opgericht. Waren dit denk je sociaaldemocraten of socialisten?
H4, §4:De eerste sociale wetten
1894: oprichting Sociaaldemocratische Arbeiderspartij (SDAP)
Wat willen ze?
Korte werktijden
Hogere lonen
Kiesrecht voor arbeiders
1917:kiesrecht voor alle mannen
1919: algemeen kiesrecht (dus ook voor vrouwen)
Lesdoelen
Ik kan uitleggen wat een sociale wet is.
Ik kan een voorbeeld van een sociale wet geven.
Huiswerk:
H4, §4: opdracht 11 t/m 15