De passé composé: avoir & être

• newEditor
• Frans
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 2

De passé composé: avoir & être

Wat weet je al over de passé composé?

Doel van de les

Aan het einde van deze les

• weet je weer hoe een passé composé ook weer werkt.

• weet je de voltooide dw van de ww-er en van een paar onregelmatige ww

• weet je welke hulpww er zijn voor de passé composé

• weet je wat er anders is aan een ww met hulp ww avoir <-> être

Korte herhaling: passé composé

De passé composé is een Franse verleden tijd.

Net als in het Nederlands 'hebben' wordt in het Frans meestal 'avoir' gebruikt. Dit geldt voor de meeste werkwoorden.

Voorbeeld: werkwoorden op -er

Frans

j'ai parlé (ik heb gesproken) tu as dansé (jij hebt gedanst) il a chanté (hij heeft gezongen)

Nederlands

ik heb gesproken jij hebt gedanst hij heeft gezongen

Oefening: voltooid deelwoord maken

Maak de passé composé voor:

1. aimer : tu...

2. regarder nous...

3. trouver ils...

Onregelmatige ww:

Sommige werkwoorden zijn onregelmatig en hebben een eigen voltooid deelwoord:

être → été avoir → eu prendre → pris faire → fait vouloir → voulu pouvoir → pu

Voorbeeld: onregelmatige werkwoorden

tu as eu

il a pris

nous avons fait

allemaal hulp ww AVOIR & eigen VDW

Maar let op:

j'ai été

het ww être heeft dus een onregelmatig hulp ww én voltooid deelwoord!

jij hebt gehad hij heeft genomen

wij hebben gemaakt

ik ben geweest

NIEUW: je kunt in het Frans ook

être hebben als hulp ww!

Sommige werkwoorden gebruiken niet avoir, maar être als hulpwerkwoord.

Dit zijn meestal werkwoorden van beweging of verandering van toestand.

En dit zijn in het NL ook ww die zijn gebruiken als hulpwerkwoord.

Kun je een voorbeeld bedenken?

Être als hulpwerkwoord

Bijvoorbeeld bij

• rester (blijven),

• aller (gaan)

• tomber (vallen)

• arriver (aankomen)

• rentrer (naar huis gaan)

Net als in het Nederlands 'zijn' als hulpwerkwoord!

Voorbeeld: rester, aller, tomber, arriver

elle est resté

nous sommes allé

vous êtes tombé

je suis arrivé

ils sont rentré

Niks geks, zou je zeggen...

Toch is de vorm nog niet compleet!!

Frans

zij is gebleven wij zijn gegaan jullie zijn gevallen ik ben aangekomen

zij zijn naar huis gegaan

Nederlands

Vergelijk de zinnen links en rechts

elle est restéE

nous sommes allé(E)S

vous êtes tombé(ES)

je suis arrivé(E)

elles sont arrivéES

elle est grandE

nous sommes grand(E)S

vous êtes grand(ES)

je suis grand(E)

elles sont grandES

Het voltooid deelwoord gedraagt zich qua vorm net zo als een bijvoeglijk nw, dat zich aanpast aan het woord waar het bij hoort.

Voorbeeld: rester, aller, tomber, arriver

je suis arrivé, arrivéE

tu es tombé, tombéE

il est resté,

elle est restéE

nous sommes alléS, alléES

vous êtes tombéS, tombéES (tombé, tombéE)

ils sont arrivéS

elles sont arrivéES

Let op:

een eventuele extra -e of -s achter het volt dw doe je alléén als het hulpww être is !!

- extra -e bij vrouwelijk onderwerp

- extra -s bij meervoud onderwerp

Stappenplan voor het maken van de juiste P.C.

Hulpwerkwoord kiezen

1. Wat betekent het ww dat je in de P.C. moet zetten?

2. Krijgt dat in het NL hebben/zijn als hulpww? Gebruik dat ww ook als hulpww in het Frans.

3. Wat is de goede vorm van het hulp ww bij het onderwerp?

Voltooid deelwoord vormen

4. Wat is het vdw van het ww dat je in de P.C. moet zetten?

5. Is het hulpww avoir? klaar! Is het hulp ww être? kijk dan of het onderwerp m/v/mv is en voeg eventueel een extra e/s toe aan het vdw.

Elle _________________(danser)

1. dansen

2. zij HEEFT gedanst -> avoir

3. elle A

4. dansé

5. hulpww is avoir, dus zo zijn we klaar:

Elle a dansé

Stappenplan voor het maken van de juiste P.C.

Hulpwerkwoord kiezen

1. Wat betekent het ww dat je in de P.C. moet zetten?

2. Krijgt dat in het NL hebben/zijn als hulpww? Gebruik dat ww ook als hulpww in het Frans.

3. Wat is de goede vorm van het hulp ww bij het onderwerp?

Voltooid deelwoord vormen

4. Wat is het vdw van het ww dat je in de P.C. moet zetten?

5. Is het hulpww avoir? klaar! Is het hulp ww être? kijk dan of het onderwerp m/v/mv is en voeg eventueel een extra e/s toe aan het vdw.

Ils _________________(rester)

1. blijven

2. zij ZIJN gebleven -> hulpww ETRE

3. ils sont

4. resté

5. hulpww is être, dus we kijken naar het onderwerp: ils = m-mv, dus extra -s

Ils sont restés

Stappenplan voor het maken van de juiste P.C.

Hulpwerkwoord kiezen

1. Wat betekent het ww dat je in de P.C. moet zetten?

2. Krijgt dat in het NL hebben/zijn als hulpww? Gebruik dat ww ook als hulpww in het Frans.

3. Wat is de goede vorm van het hulp ww bij het onderwerp?

Voltooid deelwoord vormen

4. Wat is het vdw van het ww dat je in de P.C. moet zetten?

5. Is het hulpww avoir? klaar! Is het hulp ww être? kijk dan of het onderwerp m/v/mv is en voeg eventueel een extra e/s toe aan het vdw.

Nous________________(aller)

1. gaan

2. zij ZIJN gegaan -> hulpww ETRE

3. nous sommes

4. allé

5. hulpww is être, dus we kijken naar het onderwerp: nous=mv, dus extra -s; het kán vrw zijn ->

nous sommes allé(e)s

Oefening: avoir/être kiezen

Zet het juiste hulpwerkwoord in: 1. Tu ___ tombé. 2. Nous ___ regardé la télé. 3. Elle ___ allée au cinéma.

4. Ils ____ été à Paris. *

Bij welke volt dw moet/kan er nog een e/s achter?

Je moet voor het maken van een goede P.C. dus goed de rijtjes kennen van de werkwoorden être en avoir!!!!

maak PC: Anna (geven)

A

Anna est donné

B

Anna a donné

C

Anna a donnée

D

Anna est donnée

Maak PC: Madame Leblance (vallen)

A

Madame Leblanc est tombée

B

Madame Leblanc a tombée

C

Madame Leblanc a tombé

D

Madame Leblanc est tombé

Maak PC: Ils (aankomen)

A

Ils ont arrivés

B

Ils sont arrivé

C

Ils sont arrivés

D

Ils ont arrivé