AFP Griep vs Verkoudheid
BBL cohort 2024
AFP Griep vs Verkoudheid
BBL cohort 2024
Waardoor wordt griep veroorzaakt?
GRIEP = geen verkoudheid
Veroorzaakt door het Influenza virus!
Type A, B, C die ook weer verschillende stammen hebben
Weg van binnenkomst: slijmvliezen van de luchtwegen (neus- keelholte, luchtpijp, bronchiën)
Virus dringt de cellen binnen en vermenigvuldigt zich
Cellen van de luchtwegen gaan kapot en nieuwe virusdeeltjes verspreiden zich
Wat is het verschil in symptomen tussen griep en verkoudheid?
GRIEP = geen verkoudheid
Klachten:
(Hoge) koorts die snel kan oplopen
koude rillingen
heftige spierpijn en vermoeidheid
Hoofdpijn
Hoesten
Kortademig
Snotteren
Keelpijn
Klachten/koorts duurt gemiddeld 3-5 dgn.
Volledig herstel kan wel 1-3 weken duren!
Hoe raak je besmet met het griepvirus?
Hematogeen
Aerogeen
Enteraal
Dermaal
GRIEP = geen verkoudheid
Besmettingsweg: Aerogeen (druppelinfectie) en (in)direct contact
Incubatietijd: 1 tot 4 dagen (meestal 2 dagen)
Besmettelijke periode: Dag voor symptomen tot 5-7 dagen
‘Griepseizoen’
Vaak in de winter;
door droge lucht (verwarming),
mensen dichter op elkaar in afgesloten ruimten
virus gedijt beter in koudere lucht.
Een risico van griep is een longontsteking, wat is de Latijnse naam van longontsteking?
Griep
Heftiger ziektebeeld met koorts en spierpijn
Langere herstelperiode
Complicaties: Lage luchtweginfectie(pneumonie)
Veroorzaakt door het Influenzavirus
Adviezen: uitzieken, voldoende drinken, paracetamol, evt neusspray
Griepprik voor risicogroepen om kans op complicaties te verlagen
Bovenste luchtweginfectie (neusverkoudheid)
Geen koorts of spierpijn
Sneller herstel
Veroorzaakt door een aantal andere virussen (bv. Rhinovirus, RS-virus, adenovirus)
Adviezen: uitzieken, paracetamol, neusspray
Verkoudheid
GRIEP = geen verkoudheid
Risicogroepen hebben grotere kans op complicaties:
Virusdeeltjes kunnen luchtpijptakken infecteren (Bronchitis) of de longblaasjes -> virale Pneumonie = longontsteking
Secundaire infecties Otitis media (middenoorontsteking), Sinusitis (bijholteontsteking), bacteriële pneumonie.
Tweede infectie met ander virus, bv SARS-COV-2 (Corona)
Blijvend verminderde conditie
Verslechtering voorheen bestaande aandoeningen (bv COPD)
Elk jaar sterven er ongeveer 4.700 mensen door de griep.
Welke risicogroepen kun je noemen?
Risicogroepen
60+ers
Longpatiënten (COPD, Astma, Covid etc)
Hartpatiënten (na hartinfarct, hartfalen etc)
Diabeten
Nierpatiënten
Patiënten met verminderde weerstand (door een medische behandeling, zoals chemotherapie of door gebruik van immunosuppressiva)
Zuigelingen
Zwangeren (voornamelijk >28wkn)
Mensen uit risicogroepen lopen een grotere kans op het ontwikkelen van complicaties bij een influenza infectie.
Iedereen kan besmet raken, maar niet iedereen loopt gevaar.
Adviezen
Voldoende drinken
Uitrusten (bedrust niet noodzakelijk)
Indien in bed door koorts, beweeg af en toe om trombose te voorkomen
Als de koorts weg is, neem nog 1-3dgn rust
Paracetamol voor de pijn/koorts verminderen
Griepprik
Het griepvaccin bevat verschillende typen geïnactiveerd (dood) virus
Zorgt ervoor dat het eigen immuunsysteem antistoffen aan gaat maken
Je kunt geen griep krijgen van de griepprik, je kunt er wel last van hebben
Elk jaar andere samenstelling (voorspelling van de stammen!)
Bijwerkingen griepprik:
lokale reacties op de plaats van de injectie: pijn, roodheid en zwelling
hoofdpijn, koorts en spierpijn
Uitnodiging via huisarts (bij inwoners verpleeghuis via instelling)
Bij zwangeren via JGZ, niet alleen voor zwangere maar ook voor ongeboren kind (antistoffen via moeder op kind)
kans om griep te krijgen is 30% lager
kans op ziekenhuisopname is 40% lager
Op het SU (= spreekuur)
Risicogroepen
Koorts >5dgn
Zieker worden
Benauwdheid
Ernstig ziek
Verdenking dehydratie (uitdroging)
Opnieuw koorts na koortsvrije periode
Pneumonie
= Longontsteking
Ontsteking van het longweefsel – de kleine longbuisjes (bronchioli) en longblaasjes (Alveoli)
Viraal of bacterieel
Ontsteking zorgt voor vernauwing van de luchtweg en voor (over)productie slijm
Bovenste luchtwegen
Lage luchtwegen
Pneumonie
Klachten:
Ziek
Koorts
Hoesten (met slijm)
Benauwd (= dyspneu)
Piepende ademhaling
Vermoeidheid
Bloed ophoesten
Snelle hartslag
Risicogroepen hebben meer kans op ontwikkelen van een pneumonie
Bovenste luchtwegen
Lage luchtwegen
Pneumonie
Lichamelijk onderzoek:
Algemene indruk
Mate van dyspneu
Temp?
Ademfrequentie
Saturatie (= % zuurstof in bloed)
Auscultatie (aanwezigheid ademgeruis, crepetaties, rhonchi etc)
Aanvullend onderzoek:
Evt CRP meting (= ontstekingswaarde)
Evt X-thorax
BRON: NHG Standaard Acuut Hoesten
Sinusitis
= bijholteontsteking
4 Bijholtes helpen bij bevochtigen, verwarmen en filteren van de lucht. Functioneren ook als klankkast.
Holte = Sinus
Klachten:
Neusverkouden
Je voelt druk of pijn in je bovenkaak, je gezicht of je voorhoofd.
Je bovenste tanden en kiezen kunnen pijn doen.
Kauwen of bukken maakt de druk of pijn erger.
Je ruikt minder.
Je wang is dik.
Je hebt koorts: 38 graden of hoger.
Sinusitis
In zeldzame gevallen kan ontsteking overgaan op omliggen structuren (bot van de schedel, ogen, hersenen)
Alarmsymptomen:
Je voelt dat je snel zieker wordt.
Je krijgt erge hoofdpijn.
Je wordt suf (slaperig).
Je bent misselijk en geeft over.
Je ziet opeens minder goed.
Je ziet dubbel.
Je oog doet pijn.
Je oogleden worden dik of rood.
Je hebt een bult op je voorhoofd.
Sinusitis
Bijna altijd virale infectie!
(AB alleen te overwegen bij risicogroepen)
Beleid:
AB niet zinvol
Stomen
Neusspray zoutoplossing
Evt Neusspray met xylometazoline (slinkt neusslijmvlies)(max 7dgn)
Spoelen rhinohorn
Pijnstilling
Tonsillitis
Ontsteking van de tonsillen (=keelamandelen)
Meestal viraal
Gaat vanzelf over met ongeveer 10 dagen
Klachten:
Keelpijn
Pijn met slikken (fysiek wel mogelijk)
Praten is lastiger
Evt. witte stippen
Rode gezwollen amandelen
Pijnlijke klieren in de hals
Indien geen alarmsymptomen advies:
Veel drinken
Zuigsnoepjes ter bevordering van de speekselproductie
Pijnstilling (Parac + evt NSAID)
Uitzieken
Peritonsillair abces
Complicatie bij een tonsillitis is vorming van een abces rondom de tonsil
Klachten:
Ernstige slikklachten
Kwijlen door slikproblemen
Niet kunnen openen van de mond
Vergrote lymfeklieren in de hals
Stemverandering
Farynxboog en huig zijn asymmetrisch
Beleid: incisie (insnijden) of drainage van het abces + AB