Vitaal Burgerschap

• newEditor
• Burgerschap
• MBO
• Studiejaar 1

Vitaal Burgerschap
les 1 - leefstijl, genotmiddelen en gezondheidsproblemen

Leefstijl

Ben je veel met gezonde voeding bezig?

A

Ja, ik weeg mijn eten af, doe aan mealprep en ik houd mijn calorieën bij.

B

Ja, ik eet grotendeels gezond.

C

Nee, ik eet meerdere keren per week ongezonde voeding.

D

Ik let totaal niet op mijn voeding en eet grotendeels ongezond.

De bewegingsrichtlijnen geven aan dat je 150 minuten per week, verspreid over meerdere dagen moet sporten. Het gaat dan om wandelen, fietsen, hardlopen of bijvoorbeeld de sport die je uitoefent. Wat doe jij aan sport?

Bij een gezonde leefstijl past ook een goede balans tussen werk, studie en ontspanning. Hoe vind je jouw tijdsbesteding momenteel?

Genotmiddelen

Geef een voorbeeld van een genotsmiddel

Er zit een verschil tussen soft- en harddrugs, sleep de verschillende type drugs naar het juiste vakje.

Harddrugs

Softdrugs

Wiet, marihuana en hasj

Lachgas

Paddo´s/truffels

Miauw (4-mmc)

Casus 1— “Bij de bar wordt hij ineens slap”

Tijdens het uitgaan staat een vriend eerst nog gezellig te lachen bij de bar. Later merk je dat hij ineens heel sloom wordt. Hij praat onduidelijk, reageert traag en kan moeilijk rechtop blijven staan. Hij zegt dat hij zich raar voelt. Even later zakt hij bijna door zijn benen en lijkt hij weg te vallen. Zijn ademhaling lijkt langzaam en hij reageert nauwelijks als je tegen hem praat.

Symptomen: sufheid, slap lichaam, traag reageren, onduidelijk praten, moeite met staan, bijna bewusteloos, langzame ademhaling.

Vraag: Aan welke harddrug denk je op basis van de harddrugswijzer? Welke risico’s zie je?

A

Cocaine

B

Ketamine

C

GHB

D

XTC

Casus 2 — “Paniek in de club”

Tijdens het uitgaan in een drukke club voelt een meisje zich ineens niet goed. Ze wordt duizelig en misselijk en raakt steeds meer in de war. De muziek, lichten en drukte lijken veel intenser dan normaal. Ze zegt dat ze ziet en voelt alsof de club vol water loopt en dat iedereen gaat verdrinken. Ze wordt erg bang, heeft heftige emoties en is moeilijk gerust te stellen. Later weet ze nog maar flarden van de avond. De volgende dag heeft ze geheugenverlies en kan ze niet goed terughalen wat er precies is gebeurd.

Symptomen:
duizeligheid, misselijkheid, hallucinaties, paniek/angst, heftige emoties, verwardheid, geheugenverlies/black-out.

Vraag voor studenten:
Aan welke harddrug denk je op basis van de harddrugswijzer? Welke signalen passen daarbij?

A

LCD

B

Speed

C

Heroine

D

3-MMC / 4-MMC

Wat zou je moeten doen als je denkt dat je vriend/vriendin gedrogeerd is tijdens het uitgaan?

1. Blijf bij die persoon
   Laat hem/haar niet alleen, ook niet “even”. Ga samen naar een rustigere en veiligere plek.

2. Waarschuw meteen hulp
   Haal beveiliging, barpersoneel of EHBO erbij. Zij kunnen helpen en weten vaak wat de procedure is.

3. Bel 112 bij alarmsignalen
   Bel direct 112 als iemand:

   • wegvalt of bewusteloos raakt;

   • moeilijk of langzaam ademt;

   • niet goed reageert;

   • erg verward of in paniek is;

   • niet meer goed kan staan of praten;

   • stuiptrekkingen krijgt;

   • heel koud, bleek of juist oververhit lijkt.

4. Geef geen extra alcohol of drugs
   Ook geen “oppepper”. Dat kan het erger maken.

5. Laat diegene niet alleen naar huis gaan
   Regel veilig vervoer en zorg dat een betrouwbare persoon meegaat.

6. Bewaar mogelijke bewijzen
   Gooi het drankje niet weg als dat nog kan. Noteer waar jullie waren, hoe laat het begon, wie erbij waren en wat er is gebeurd.

7. Ga zo snel mogelijk naar medische hulp
   Sommige stoffen zijn maar kort aantoonbaar. Een huisarts, huisartsenpost of spoedpost kan adviseren over testen en veiligheid.

8. Doe eventueel aangifte of melding
   Als iemand mogelijk expres is gedrogeerd, kun je dit melden bij de politie. Bij seksueel grensoverschrijdend gedrag kun je ook contact opnemen met het Centrum Seksueel Geweld.

Wat als je met een zakje met 5 xtc-pillen gepakt wordt op een festival?

Wat als je met een zakje met 5 xtc-pillen gepakt wordt op een festival?

Wat zou je kunnen doen als je denkt dat een vriend of vriendin verslaafd is aan drugs?

Wat kan je doen als je

1. Kies een rustig moment
   Begin er niet over als iemand onder invloed is of midden in een ruzie zit. Kies een moment waarop jullie allebei rustig zijn.

2. Praat zonder oordeel
   Zeg wat je merkt, bijvoorbeeld:
   “Ik maak me zorgen om je. Ik zie dat je vaker gebruikt en dat je er last van lijkt te hebben.”

3. Luister goed
   Laat diegene vertellen zonder meteen boos te worden, te preken of oplossingen op te dringen.

4. Benoem concreet gedrag
   Noem voorbeelden: vaak afspraken missen, geldproblemen, slechter slapen, liegen over gebruik, slechtere schoolprestaties of steeds vaker gebruiken.

5. Moedig hulp aan
   Stel voor om samen naar een betrouwbare volwassene, mentor, huisarts of verslavingszorg te gaan.

6. Blijf grenzen stellen
   Help iemand niet met drugs kopen, liegen tegen ouders/school of problemen verbergen. Dat houdt het gebruik juist in stand.

7. Zoek zelf ook steun
   Praat met een ouder, mentor, docent, huisarts of vertrouwenspersoon als je je zorgen maakt. Je hoeft dit niet alleen op te lossen.

8. Bel hulp bij gevaar
   Bel 112 als iemand bewusteloos raakt, slecht ademt, erg verward is, zichzelf iets wil aandoen of een overdosis lijkt te hebben.
   

Wat kun je beter niet doen?

Niet dreigen, schreeuwen of iemand belachelijk maken. Ook niet alles geheimhouden als iemand echt gevaar loopt. Verslaving is serieus, en professionele hulp is vaak nodig.

Is alcohol een soort drugs?

A

Nee

B

Ja

Alcohol vergroot de kans op kanker

A

Waar

B

Niet waar

Waarom denken jullie dat het sociaal meer geaccepteerd is om alcohol te drinken dan drugs te gebruiken?

Voeg hier je vraag toe

Gezondheidsproblemen

Wat is obesitas?

Welke factoren kunnen bijdragen aan obesitas naast eten en bewegen?

A

Erfelijkheid

B

slaaptekort

C

Medicatie

D

Alle antwoorden zijn juist

Ondergewicht is net zo serieus als overgewicht

A

Eens

B

Oneens

Welke eetstoornissen ken je?

Heb je iets gezien over de documentaire van Marijn Kuipers? Wat vind je daar van?