Burgerlijk procesrecht
Cohort 2025 – 2026, periode 4
Burgerlijk procesrecht
Cohort 2025 – 2026, periode 4
Hoofdstuk 3 – Rechtshulpverleners
Rechtshulpverleners
Wie zijn de belangrijkste rechtshulpverleners?
De advocaat
De gerechtsdeurwaarder
De notaris
Het Juridisch Loket
Advocaat (1)
Een juridisch adviseur en bevoegd om als vertegenwoordiger van zijn client op te treden
De positie van de advocaat is geregeld in de Advocatenwet
Art. 10a Advocatenwet noemt 5 kernwaarden die een advocaat moet hebben:
Onafhankelijk;
Partijdig;
Deskundig;
Integer; en
Geheimhouding
Advocaat (2)
Voorwaarden: master Rechtsgeleerdheid + advocaat-stagiair (3 jaar)
Advocaten staan verplicht ingeschreven in het register van de beroepsorganisatie (de Nederlandse Orde van Advocaten)
De Orde kent ook eigen tuchtrechtspraak bij klachten over advocaten (Raad van Discipline en Hof van Discipline)
Verplichte procesvertegenwoordiging: in het burgerlijk procesrecht is het uitgangspunt dat procespartijen zich verplicht laten bijstaan door een advocaat
Let op: bij een kantonrechter is een advocaat niet verplicht, mag wel
Gerechtsdeurwaarder (1)
Een (onbezoldigd) ambtenaar en ondernemer tegelijk
Als ambtenaar bij koninklijk besluit benoemd
De positie van de gerechtsdeurwaarder is geregeld in de Gerechtsdeurwaarderwet
Taken onderverdelen in ambtelijke taken en niet-ambtelijke taken
Ambtelijke taken zijn de taken waarvoor de regels, procedures maar ook de tarieven van wat het kost in de Gerechtsdeurwaarderswet zijn vastgelegd. Hiervan mag de deurwaarder dus niet afwijken.
De deurwaarder is ook de enige functionaris in Nederland die deze ambtelijke taken mag uitvoeren
Niet-ambtelijke taken zijn de werkzaamheden die iedere juridisch adviseur in Nederland mag doen. Dit zijn bijvoorbeeld incasso's en advieswerkzaamheden
Klacht indienen tegen gerechtsdeurwaarder? Dat kan bij het tuchtcollege: de Kamer voor gerechtsdeurwaarder van de rechtbank Amsterdam
Gerechtsdeurwaarder (2)
De ambtelijke taken van de gerechtsdeurwaarder zijn:
Betekenen van exploten
Ten uitvoer leggen van rechterlijke uitspraken
Beslag leggen
Gerechtsdeurwaarder (3)
1. Betekenen van exploten
Wat is een exploot?
Een officieel document dat een gerechtsdeurwaarder opmaakt van een mededeling (‘aanzegging’) die hij doet
Zie art. 45 en 46 Rv
Wat is betekenen?
Betekenen houdt in dat de gerechtsdeurwaarder een afschrift van zijn exploot aan de geadresseerde geeft en van deze afgifte, bij wijze van bewijs, een akte opmaakt
Voorbeelden van exploten:
Exploot van dagvaarding, exploot van betekening van vonnis, exploot van ontruiming, exploot van beslaglegging
Gerechtsdeurwaarder (4)
Voorbeeld – Betekenen van exploten
Jordy betaalt zijn telefoonrekening niet. De provider schakelt een gerechtsdeurwaarder in.
De gerechtsdeurwaarder komt bij Jordy thuis en brengt een dagvaarding. Deze dagvaarding is een exploot. Op de dagvaarding staat: ‘Jordy moet op 1 oktober 2026 om 13.30 uur bij de rechtbank Amsterdam verschijnen. De telefoonprovider eist dat Jordy € 850,- aan openstaande telefoonrekeningen betaalt, plus de gemaakte incasso‑ en deurwaarderskosten en de wettelijke rente. De provider zegt dat Jordy zijn rekeningen ondanks herhaalde aanmaningen niet heeft betaald.’
De gerechtsdeurwaarder geeft een afschrift van de dagvaarding aan Jordy. De gerechtsdeurwaarder schrijft op het exploot wanneer, waar en aan wie hij het afschrift heeft gegeven. Dat heet betekenen.
Na deze betekening is Jordy rechtsgeldig opgeroepen om ter terechtzitting te verschijnen.
Het origineel van het exploot gaat naar de opdrachtgever (de telefoonprovider of de advocaat van de provider). De provider dient de dagvaarding in bij de rechtbank.
Voor zijn diensten brengt de gerechtsdeurwaarder een bedrag in rekening volgens de wettelijke tarieven (zie art. 2 Besluit tarieven ambtshandelingen gerechtsdeurwaarders)
Gerechtsdeurwaarder (5)
2. Ten uitvoer leggen van rechterlijke uitspraken
Als de rechter een uitspraak doet (vonnis), mag je verwachten dat de verliezende partij zich aan de uitspraak houdt
Stel dat de verliezende zich niets aantrekt van het vonnis, wat dan?
Dan kan de winnende partij een gerechtsdeurwaarder inschakelen, met het verzoek tot tenuitvoerlegging van het vonnis
De gerechtsdeurwaarder is bevoegd om een vonnis ten uitvoer te leggen, zoals:
De gerechtsdeurwaarder kan (executoriaal) beslag leggen op goederen van de verliezende partij, deze goederen verkopen en uit de verkoopopbrengst de winnende partij betalen
De gerechtsdeurwaarder kan bijvoorbeeld ook een pand ontruimen
Gerechtsdeurwaarder (6)
Voorbeeld – Ten uitvoer leggen van rechterlijke uitspraken
Jordy verliest van de rechtszaak tegen de provider. In het vonnis staat dat Jordy € 850,- aan de telefoonprovider betalen
Jordy betaalt niet.
De telefoonprovider schakelt de gerechtsdeurwaarder in. De gerechtsdeurwaarder betekent het vonnis bij exploot en geeft een bevel tot betaling binnen 7 dagen
Jordy betaalt nog steeds niet
De gerechtsdeurwaarder legt executoriaal beslag op de bankrekening of het loon van Jordy. Van dit beslag maakt hij een beslagexploot op
Als er genoeg geld binnenkomt, betaalt de gerechtsdeurwaarder de provider uit de beslagopbrengst
Voor zijn diensten brengt de gerechtsdeurwaarder een bedrag in rekening volgens de wettelijke tarieven (zie art. 2 Besluit tarieven ambtshandelingen gerechtsdeurwaarders)
Gerechtsdeurwaarder (7)
3. Beslag leggen
Net bespraken we executoriaal beslag dat is de tenuitvoerlegging van vonnis / het vonnis wordt geëxecuteerd
Maar wat is dan conservatoir beslag?
Als twee procespartijen over een groot bedrag aan geld of over zeer kostbare voorwerpen procederen, bestaat er natuurlijk altijd het risico dat het geld of het voorwerp aan het einde van de rechtszaak ‘weg’ is. Daarom biedt de wet de mogelijkheid om de zaak of het geld waarover geprocedeerd wordt, voor de duur van de procedure veilig te stellen. Dit veiligstellen gebeurt door middel van conservatoir beslag. Ook dat is de taak van de gerechtsdeurwaarder
Gerechtsdeurwaarder (8)
Niet-ambtelijke taken van een gerechtsdeurwaarder is bijvoorbeeld juridisch advies geven en incasso werkzaamheden
Incasso: het in opdracht van een cliënt innen van vorderingen van zijn schuldenaar
Hoe doet een deurwaarder doet? Via aanmaningen en sommaties de schuldenaar over te halen alsnog te voldoen
Notaris (1)
Een notaris is een (onbezoldigd) ambtenaar en wordt benoemd bij koninklijk besluit
Kerntaak van de notaris is het opstellen en bewaren van notariële akten waarin rechtsfeiten worden vastgelegd
Voorbeelden van rechtsfeiten zijn: de oprichting van een vereniging, de eigendomsoverdracht van een huis en het vastleggen van iemands laatste wil
Het document waarin de notaris het rechtsfeit vastlegt, heet een notariële akte. Bij sommige rechtshandelingen is een notariële akte verplicht.
Voorbeelden van notariële akte: akte van oprichting, akte van levering (transportakte) en testament
Ligt een feit eenmaal vast in een notariële akte, dan is daarmee het bewijs van het feit, ook bijvoorbeeld in een rechtszaak, geleverd
minute
second
Voeg hier je vraag toe
Notaris (2)
Een notaris is ook juridisch adviseur
De positie van de notaris is vastgelegd in de Wet op het notarisambt. Daarin staat dat de notaris een wettelijke geheimhoudingsplicht heeft, dat hij zijn ambt onpartijdig moet uitoefenen en dat de notaris een ministerieplicht heeft (dit betekent dat de notaris verplicht is om op verzoek van partijen zijn diensten te verrichten
Klachten over een notaris worden behandeld door de tuchtcolleges: de Kamers van Toezicht, die in ieder arrondissement zijn gevestigd
Juridisch loket
Bij het Juridisch Loket kan de burger terecht voor informatie en advies over juridische kwesties
Het Juridisch Loket geeft advies aan iedereen met een laag inkomen en weinig vermogen
De medewerkers van het Juridisch Loket bekijken met de cliënt om wat voor juridisch probleem het gaat, en helpen hem op weg met informatie en een eerste advies
Is het duidelijk dat er een rechtszaak moet komen, dan verwijst het Juridisch Loket de cliënt door naar een gerechtsdeurwaarder (voor kantonzaken) of naar een advocaat. Want de medewerkers van het Juridisch Loket voeren zelf geen rechtszaken
Opdracht
Maak opdracht 1 t/m 9 (zie mapje hoofdstuk 3 in Teams)
Succes!