cross

4. Indonesië wordt onafhankelijk (1918-1949)

De koloniale relatie tussen Nederland en Indonesië


4. Indonesië wordt onafhankelijk (1918-1949)
1 / 31
volgende
Slide 1: Tekstslide
GeschiedenisMiddelbare schoolvmbo g, t, mavo

In deze les zitten 31 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 45 min

Introductie

Aan het eind van deze presentatie kun je herkennen en uitleggen op welke manier Indonesië onafhankelijk werd en hoe Nederland hiermee omging.

Onderdelen in deze les

De koloniale relatie tussen Nederland en Indonesië


4. Indonesië wordt onafhankelijk (1918-1949)

Slide 1 - Tekstslide



Vanaf ongeveer 1900 vonden veel Nederlanders dat Nederland niet alleen moest verdienen aan Indonesië. Nederland moest het land ook helpen met bijvoorbeeld onderwijs en ziekenzorg.

Onder welke naam staan deze plannen bekend?
A
batig slot
B
ethische politiek
C
kolonisatie

Slide 2 - Quizvraag



Na 1870 kreeg Nederland meer macht in Indonesië.

Met welk gevolg kreeg Nederland al snel te maken?
A
Er werd meer gevochten tussen Indonesiërs onderling.
B
Er werd minder vaak gevochten tussen Nederlanders en Indonesiërs.
C
Het verzet van de Indonesiërs tegen de Nederlanders nam toe.

Slide 3 - Quizvraag



Tussen 1900 en 1945 groeide het nationalisme in Indonesië.

Welke oorzaak voor de groei van het nationalisme is juist:
A
de invoering van de Ethische Politiek
B
de Nederlandse belofte van onafhankelijkheid
C
de toename van de Indonesische bevolking

Slide 4 - Quizvraag

Leerdoel
Aan het eind van deze presentatie kun je herkennen en uitleggen op welke manier Indonesië onafhankelijk werd en hoe Nederland hiermee omging.

Slide 5 - Tekstslide

Teleurstelling bij Indonesische nationalisten
  • De Volksraad heeft weinig invloed

  • Jongeren krijgen meestal niet de goede baan waarvoor ze zijn opgeleid

  • Uit alles blijkt: voorlopig nog geen onafhankelijkheid, het bevalt de Nederlands wel in Indië (Tempo Doeloe)

Slide 6 - Tekstslide

Gevolgen
  • Radicalisering: geen samenwerking meer met de Nederlanders

  • (Gewapende) strijd voor onafhankelijkheid, bijvoorbeeld met een opstand

  • Partai Kommunis Indonesia (PKI)

  • Partai Nasional Indonesia (PNI)

Slide 7 - Tekstslide

Reactie Nederland
  • Partijen worden verboden: PKI (1927), PNI (1931)

  • Leiders worden gevangen gezet: Soekarno en Hatta (PNI)

  • Alleen gematigde groepen werden toegestaan

Slide 8 - Tekstslide

De Japanse bezetting
  • Strijd tussen Nederland en Japan duurde van januari-maart 1942

  • Veel Nederlanders worden gevangen gezet in de interneringskampen (Jappenkampen)

  • Soekarno en Hatta (vrijgelaten) gaan samenwerken met de Japanners (in ruil voor onafhankelijkheid)

Slide 9 - Tekstslide

Slide 10 - Tekstslide





Jappenkampen






Interneringskampen in het door Japan bezette Nederlands-Indië

Slide 11 - Tekstslide

Leven in de Jappenkampen (1)
  • Kampen voor zowel krijgsgevangenen als burgers; mannen en vrouwen

  • Lijfstraffen

  • Honger (bubur atji: "stijfselpap")

  • Dwangarbeid (bijvoorbeeld werken aan de beruchte Dodenspoorlijn: Birmaspoorlijn)

Slide 12 - Tekstslide

Leven in de Jappenkampen (2)
  • Slechte hygiëne en huisvesting

  • Ziekte (dysentrie = zware diarree)

  • Gedwongen prostitutie (Troostmeisjes)

  • Ongeveer 25.000 Nederlanders zijn omgekomen in de Jappenkampen

Slide 13 - Tekstslide

Honger
Slechte hygiëne en huisvesting

Slide 14 - Tekstslide




Capitulatie van Japan
15 augustus 1945



Let op: deze foto is van 2 september 1945 
(officiële ondertekening)

Slide 15 - Tekstslide




Soekarno roept de onafhankelijk uit
17 augustus 1945

Slide 16 - Tekstslide

Waarom is dit mogelijk?
  • Nederlanders zitten nog in de kampen

  • Geen Nederlands leger in de buurt

  • Japans leger moet toezicht houden op de orde

  • Pedoema’s (nationalistische jongeren) beheersen de straten

Slide 17 - Tekstslide

Bersiap-periode
  • najaar 1945-voorjaar 1946

  • Gezagsvaccuüm: onduidelijk wie écht de macht heeft, daardoor kunnen pedoema's hun gang gaan (zonder dat er wordt ingegrepen)

  • zeer gewelddadige periode met duizenden slachtoffers (vooral Nederlanders en pro-Nederlandse groepen)

Slide 18 - Tekstslide

En nu...?
  • Engelsen zijn in de buurt, maar hebben geen zin in nieuwe oorlog: Nederland moet het zelf maar oplossen

  • Nederland wil de onafhankelijke republiek Indonsië helemaal niet erkennen.

  • Nederlander wil niet praten met Soekarno (verrader en opstandeling)

Slide 19 - Tekstslide

Akkoord van Linggadjati
  • Wapenstilstand

  • Nederland erkent de Republiek Indonesië op Java, Sumatra en Madoera

  • Oprichting Verenigde Staten van Indonesië (met Nederland): de koningin is staatshoofd

  • 15 november 1946

Slide 20 - Tekstslide

Het Akkoord van Linggadjati mislukt
  • Zowel Nederland als Indonesië zijn er eigenlijk niet gelukkig mee

  • Nederland past akkoord (via de Tweede Kamer) eenzijdig aan

  • In Indonesië laait het geweld weer op

  • Nederland zegt de overeenkomst op 20 juli 1947 op

Slide 21 - Tekstslide

Slide 22 - Tekstslide

1e Politionele actie 
(juli 1947-januari 1948)
  • Operatie Product (Agresi 1): herstellen van het Nederlandse gezag

  • Bewuste keuze voor de naam 'politionele' actie en niet voor het woord 'militair', of 'oorlog'

  • Militair een succes, politiek niet: Republiek bleef bestaan en er kwam veel kritiek uit het buitenland

Slide 23 - Tekstslide

2e Politionele actie 
(december 1948-januari 1949)
  • Operatie Kraai (Agresi 2): vernietigen Republiek Indonesië en leiders gevangen nemen

  • Nederland wilde snel afrekenen met onrust in Nederlands-Indië: kostte teveel geld

  • Ook nu weer, militair gezien, een succes (let op: op grote schaal zijn oorlogsmisdaden begaan)

Slide 24 - Tekstslide

Indonesië wordt onafhankelijk
  • Grote druk op Nederland: Verenigde Staten dreigen met het stopzetten van het Marshallplan

  • Nieuwe onderhandelingen: Indonesië zal onafhankelijk worden én er komt een Nederlans-Indonesische Unie

  • Soevereiniteitsoverdracht op 27 december 1949

Slide 25 - Tekstslide



Republik Indonesia




Relatie met Nederland blijft echter moeilijk: 
veel discussies over o.a.: de Molukken, mensenrechten en ontwikkelingshulp.
(De Nederlands-Indonesische Unie bestaat tot 1956)

Slide 26 - Tekstslide

Begrippen uit deze les

  • nationalisme
  • Akkoord van Linggadjati
  • politionele acties
  • Soevereiniteitsoverdracht
  • Bersiap




Slide 27 - Tekstslide

Personen uit deze les

  • Soekarno
  • Hatta

Slide 28 - Tekstslide

Jaartallen uit deze les
  • 15 augustus 1945: capitulatie van Japan
  • 17 augustus 1945: Soekarno roept de onafhankelijk uit
  • najaar 1945-voorjaar 1946: Bersiap-periode
  • 1946: Akkoord van Linggadjati
  • juli 1947-januari 1948: 1e Politionele actie 
  • december 1948-januari 1949: 2e Politionele actie 

Slide 29 - Tekstslide


Schrijf 3 dingen op die je
deze les hebt geleerd

Slide 30 - Open vraag


Stel 1 vraag over iets dat je in
dit hoofdstuk nog niet zo goed hebt begrepen.

Slide 31 - Open vraag