H1.2 Wat moet de overheid wel en niet doen?
§1.2 Wat moet de overheid wel en niet doen?
Het politiek spectrum.
Ideologieën en drie dimensies van links en rechts.
Lesduur is: 50 minOnderdelen in deze les
§1.2 Wat moet de overheid wel en niet doen?
Het politiek spectrum.
Ideologieën en drie dimensies van links en rechts.
Leerdoelen
Je kunt uitleggen wat een ideologie is en welke waarden belangrijk zijn binnen verschillende ideologische tradities.
Je kunt uitleggen waarom de termen 'links' en 'rechts' niet eenduidig zijn.
Je kunt politieke standpunten indelen met behulp van je kennis over politieke stromingen en de dimensies van links en rechts.
Een ideologie ...
is een denkstroming / samenhangende ideeënleer
gaat over mensen, de maatschappij en hoe de samenleving / wereld er in de toekomst moet, kan of gaat uitzien
beschrijft hoe de ideale wereld eruit zou moeten zien en welke normen en waarden in die ideale samenleving belangrijk zijn
analyseert de huidige samenleving
geeft aan wat er moet gebeuren om van de ideeën naar de toekomst te komen
Liberalisme
waarden: vrijheid en eigen verantwoordelijkheid
kleine overheid
belasting (laag) alleen voor noodzakelijke collectieve voorzieningen.
inkomensverschillen geen probleem -> hard werken of veel vermogen hebben wordt weinig belast.
klassiek liberalisme
neemt vrijheid heel letterlijk: iedereen mag doen wat hij wil
overheid mag jouw rechten niet inperken
"negatieve vrijheid"
sociaal liberalisme
vrijheid geeft mogelijkheid tot zelfontplooiing
overheid is pijler voor de vrijheid
"positieve vrijheid"
Socialisme
waarden: gelijkheid en solidariteit
overheid is verantwoordelijk voor de mogelijkheid tot ontplooiing van de burgers
bescherming zwakkeren taak van overheid
sociaal-democratie
geen ingrijpende verandering in politieke of economische systeem
economische groei beter verdelen
nivelleren middels belastingen -> progressief belastingstelsel
communisme
geen verschillen arm-rijk
productiemiddelen in handen van de gemeenschap
geweld toegestaan om doel te bereiken
Confessionalisme
waarden: naastenliefde en gemeenschapszin
overheid stimuleert mensen deel te zijn van gemeenschappen
binnen de gemeenschap is er verantwoordelijkheid voor elkaar
christen-democratie
Bijbel inspiratiebron voor handelen
vrijheid van overtuiging -> ook andere geloven moeten ruimte krijgen.
christelijk
Bijbel uitgangspunt voor politiek handelen
christelijke waarden basis voor normen
Waar 'staat' de BBB?
De BBB is op basis van het stemgedrag in de Tweede Kamer het beste te omschrijven als een centrumrechtse oppositiepartij. De partij staat min of meer in het midden – of net ter rechterzijde daarvan – maar wel duidelijk aan de oppositionele kant.
De partij helt op landbouw duidelijk naar rechts, maar op zorg en andere sociaaleconomische thema’s stemt BBB wat vaker hetzelfde als linkse partijen dan op landbouw en migratie. .
Waar 'staat' NSC?
De partij van Omtzigt trekt kiezers aan van over het hele spectrum, zo licht Kanne toe. 'Hij wint kiezers van rechts tot links, van de BBB tot aan de SP en van de VVD tot PvdA/GroenLinks. Hij wordt gepositioneerd als rechts van het midden, sociaaleconomisch links en cultureel gezien een beetje rechts. Maar het midden is belangrijk voor hem.' Om die groepen tevreden te houden, moet Omtzigt gematigd blijven in zijn standpunten. 'Zijn grote risico is dat hij te extreme standpunten inneemt, want dan gaat hij kiezers verliezen, zowel rechts als links.'
"Nieuws" met een knipoog...
De Speld is een satirisch online nieuwsmagazine opgericht op 30 oktober 2007 door Melle van den Berg en Jochem van den Berg (geen familie).
Een satire is een kunstvorm waarbij vaak op humoristische wijze kritiek wordt geleverd op de maatschappij. De doelwitten kunnen personen, politici, tradities, religie, kunstenaars, entertainers, media, normen, waarden en trends zijn.
Bron: Wikipedia.
Welke dimensie vind jij belangrijk en bepaalt straks jouw keuzes in de politiek?
... en waar in het spectrum sta je dan?
Huiswerk
Maak voor de volgende les vraag 1i, 2i, 3i, 1k, 2k, 4k en 10t van §1.2.
Op de volgende twee slides vind je nog:
een link naar alle fractievoorzitters (TweedeKamer.nl)
een link naar de zetelverdeling in de Tweede Kamer (ProDemos.nl)
Wie zijn de fractievoorzitters in de Tweede Kamer?
