Poging, voorbereiding & deelneming
Poging, voorbereiding & deelneming
Wat weet jij al over pogingen, voorbereiding en daderschappen.
Leerdoel
Aan het einde kun je uitleggen wat poging, voorbereiding, de daderschappen en de belangrijkste wettelijke voorwaarden en verschillen benoemen.
Introductie: de weg naar een misdrijf
Voordat een misdrijf wordt voltooid, zijn er verschillende fases waar een dader doorheen kan gaan. We behandelen het verschil tussen poging, voorbereiding en daderschappen.
Wat is een poging tot misdrijf?
Er is sprake van poging als een dader het voornemen had een misdrijf te plegen en met de uitvoering is begonnen, maar het misdrijf is niet voltooid.
Voorwaarden strafbaarheid poging
- Het moet gaan om een misdrijf - Een dader heeft het voornemen het misdrijf te plegen - Er is een begin van uitvoering van het misdrijf zichtbaar
Voornemen en uitvoeringshandeling
Het voornemen van de dader moet blijken uit handelingen die daadwerkelijk de uitvoering van het misdrijf starten.
Begin van uitvoering
Niet het 'begin van een voornemen', maar een daadwerkelijke uitvoeringshandeling die leidt naar het misdrijf.
Soorten pogingen
Onvoltooide poging
De uitvoering werd vrijwillig of onvrijwillig onderbroken voordat het misdrijf werd voltooid.
Bijvoorbeeld: een inbreker die gestoord wordt tijdens de inbraak.
Voltooide poging
Alle uitvoeringshandelingen zijn verricht, maar het misdrijf is niet gelukt.
Bijvoorbeeld: iemand richt een wapen en haalt de trekken over maar die persoon waarop werd geschoten duikt net weg.
Vrijwillige terugtreding
Als de dader vrijwillig stopt en het misdrijf dus niet volledig uitvoert, is er geen strafbare poging meer.
Strafvermindering bij poging
Bij een poging tot misdrijf wordt de hoofdstraf meestal met een derde verminderd ten opzichte van het voltooide misdrijf.
Poging tot overtreding
Poging tot een overtreding is in principe niet strafbaar, tenzij de wet anders bepaalt.
Wat is voorbereiding van een misdrijf?
Voorbereiding betekent dat iemand opzettelijk middelen aanschaft of gereed houdt om een ernstig misdrijf te plegen (met minimaal 8 jaar gevangenisstraf mogelijkheid).
Voorwaarden strafbare voorbereiding
- Alleen bij zware misdrijven (minimaal 8 jaar gevangenisstraf) - Opzettelijk beschikken over middelen, stoffen of informatie die voor het misdrijf nodig zijn
Strafvermindering bij voorbereiding
De straf bij voorbereiding wordt met de helft verminderd ten opzichte van het voltooide misdrijf.
Verschil tussen voorbereiding en poging
Voorbereiding gaat vooraf aan een poging. Bij voorbereiding zijn er nog geen uitvoeringshandelingen, maar is er al wel opzet.
Deelneming aan strafbare feiten
Er zijn verschillende manieren om deel te nemen aan een strafbaar feit: als dader (pleger, medepleger, doen pleger, uitlokker) of als medeplichtige.
Daders in het strafrecht
Twee of meer personen die bewust samenwerken en alle handelingen samen uitvoeren.
Medeplegers
Plegers
Plegen het strafbare feit alleen, met behulp van voorwerpen of dieren.
Doen plegen en uitlokken
Doen pleger laat een ander, die niet strafbaar is, een feit uitvoeren. Uitlokker zet een ander aan om het strafbare feit te plegen.
Uitlokking en medeplichtigheid
Uitlokker brengt een ander met bepaalde middelen tot een misdrijf. Medeplichtige biedt gelegenheid, middelen of inlichtingen, vaak op initiatief van de pleger.
Vormen van medeplichtigheid
1. Voorbereidingshandelingen: vooraf gelegenheid of middelen geven 2. Ondersteuning: tijdens het misdrijf actief helpen
Verschil uitlokking versus medeplichtigheid
Belangrijk verschil: bij uitlokking komt het initiatief van de uitlokker, bij medeplichtigheid van de pleger.
Strafvermindering bij pogingen en medeplichtigheid
Bij poging en medeplichtigheid aan misdrijf wordt de maximumstraf in principe met een derde verminderd.
Samenvatting
Je hebt geleerd over de voorwaarden voor poging en voorbereiding, de verschillende rollen van deelnemers, en de verschillen tussen uitlokking en medeplichtigheid in het strafrecht.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.