§3.1 Water op aarde

• newEditor
• Aardrijkskunde
• Middelbare school
• vmbo g, t, mavo
• Leerjaar 2

§3.1 Water op aarde

Planning

• Leerdoelen

• Uitleg

• Huiswerk

• Terugblik

Leerdoelen

Je weet waar water in verschillende vormen op aarde voorkomt.

Je kunt verschillende soorten rivieren herkennen en verklaren waar dit water vandaan komt.

Je begrijpt hoe een gebied aan water komt en waarom er soms te weinig is en soms te veel.

Water op aarde

Hoeveel procent van het water op aarde is zoet?

Zoet water

Zout water

Verdeling van water

• Waarom is zoet water belangrijk voor de mens?

Wordt gebruikt als drinkwater.

• Hoe is de verdeling tussen zoet en zout water op aarde?

2,5% is zoet water, 97,5% is zout water.

• Wat is het verschil tussen oppervlaktewater en grondwater?

Oppervlaktewater kun je vinden in bijv. oceanen, zeeën en meren. Grondwater is water dat in de bodem en in gesteentes is getrokken.

Wat is oppervlaktewater?

A

Water in sloten, meren, rivieren, kanalen en plassen

B

Water uit de bodem die aan de oppervlakte komt

C

Water alleen van rivieren en de zee

D

Alleen zoet water van de oppervlakte

Vormen van water:

2. Vloeibaar:

- Regen

1. Vast:

- IJs of sneeuw

3. Gasvormig:

- Waterdamp

Welke fase? Sleep naar het juiste vak

Vast

Vloeibaar

Gas

sneeuw

waterdamp

mist

grondwater

gletsjer

wolk

oppervlaktewater

hagel

Hoe verplaatst water op aarde?

De waterkringloop

• Korte waterkringloop 

• Lange waterkringloop 

De korte waterkringloop

• Waterkringloop = "het proces waarbij zeewater na verdamping uit zee via wolken, neerslag, grondwater en rivieren weer terug naar zee stroomt."

1. Zeewater verdampt door de zon.

2. Waterdamp stijgt op, koelt af en condenseert: neerslag.

3. Het regenwater valt weer terug in zee.

Korte waterkringloop

De lange waterkringloop

1. Zeewater verdampt door de zon.

2. Waterdamp stijgt op, koelt af en condenseert: neerslag.

3. De wind waait de wolken boven land.

4. Neerslag valt boven land en het water gaat via rivieren en als grondwater (door infiltratie = water zakt in de bodem) weer naar de zee.

Wat is het verschil tussen de korte waterkringloop en de lange waterkringloop?

Wat is de korte waterkringloop?

A

De waterkringloop boven een rivier

B

De waterkringloop op een berg

C

De waterkringloop boven zee

D

De waterkringloop boven een stad

Het water stroomt

Rivieren stromen van de bergen naar de zee.
Er zijn drie verschillende rivieren:

1. Regenrivier: rivier die volledig wordt gevoed door neerslag en/of grondwater. Hebben vaak veel water in de herfst en winter.

2. Gletsjerrivier: rivieren die smeltwater van gletsjers vervoeren. Veel water in het voorjaar, als het ijs smelt.

3. Gemengde rivier: rivieren die gevoed worden door smeltwater en neerslag.

Een regenrivier vervoert in Nederland het minste water in de ...

A

Zomer

B

Winter

C

D

Leg je antwoord uit.

Te veel of te weinig water

• Hoe komt een gebied aan water?

- er valt neerslag

- er stromen rivieren doorheen

• Wat laat de waterbalans zien?

Hoeveel water een gebied binnenkomt en er weer uit gaat:

- Positieve waterbalans / neerslagoverschot: verdampt er minder water dan dat er valt. Er is voldoende water voor mens en natuur.

- Negatieve waterbalans / neerslagtekort: verdampt meer water dan er valt.

In wel seizoen zal de waterbalans negatief zijn?

A

Winter

B

Lente

C

Zomer

D

Herfst

Terugblik

Je weet waar water in verschillende vormen op aarde voorkomt.

Je kunt verschillende soorten rivieren herkennen en verklaren waar dit water vandaan komt.

Je begrijpt hoe een gebied aan water komt en waarom er soms te weinig is en soms te veel.

Terugblik