Samenstellingen schrijven: aan elkaar of los?

• newEditor

Samenstellingen schrijven: aan elkaar of los?

Wat weet je al over samengestelde woorden?

Leerdoel van deze les

Aan het einde van deze les kun je uitleggen wanneer Nederlandse samengestelde woorden aan elkaar of los geschreven worden, met voorbeelden.

Wat is een samenstelling?

Een samenstelling is een woord dat bestaat uit twee of meer losse woorden die samen één nieuw woord vormen, zoals 'fietsbel'.

Regel 1: Samenstellingen schrijf je aan elkaar

Woorden als 'bagagedrager', 'basisschool' en 'rodekoolsalade' schrijf je altijd aan elkaar. Ze krijgen één hoofd-klemtoon.

Tip: let op de klemtoon

Hoort het woord maar één klemtoon te hebben? Schrijf het dan aaneen. Twee klemtonen? Schrijf het los, bijvoorbeeld 'race fiets'.

Samenstellingen met er-, hier-, daar- of waar-

Woorden waarin er, hier, daar of waar gecombineerd wordt met een voorzetsel, schrijf je aan elkaar: 'eronder', 'hiernaast', 'daardoor', 'waarover'.

Getallen als samenstellingen

Negenhonderd, zestienduizend en soortgelijke woorden schrijf je aan elkaar.

Getallen met honderd/duizend

Let bij grotere getallen op overgang naar getallen met spaties, zoals 'tweehonderd twaalf'.

Let op!

Samengestelde werkwoorden

Vaak schrijf je samengestelde werkwoorden aan elkaar, bijvoorbeeld: meenemen, kapotgaan, koffiedrinken, overwerken.

Bijvoeglijke naamwoorden als samenstelling

Bijvoeglijke naamwoorden met een deelwoord als tweede deel krijgen ook aaneenschrijving: dichtbevolkt, hoogoplopend, snelstromend.

Twijfel? Gebruik het woordenboek!

Als je niet zeker bent van de schrijfwijze, raadpleeg dan altijd een actueel Nederlands woordenboek of de officiële taalwebsite.

Oefening: samen of los?

Probeer zelf: schrijf deze samenstellingen correct op: 'school bord', 'deurklink', 'hier boven', 'kapot maken', 'snel stromend'. Bespreek het antwoord met een klasgenoot.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.