2 vwo - periode 2 (H2)

2 vwo - periode 2 (H2)

1 / 320
volgende
Slide 1: Slide
newEditorAardrijkskundeMiddelbare schoolvmbo lwoo, vwoLeerjaar 2

In deze les zitten 320 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

2 vwo - periode 2 (H2)

Deze slide heeft geen instructies

Les 1

Deze slide heeft geen instructies

2.1 De vorming van de Alpen


Deze slide heeft geen instructies

Log alvast in
bij LessonUp

Deze slide heeft geen instructies

In maximaal twee woorden. Wat is er op deze foto gebeurt?

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Hoe zat het ook alweer?

sedimentgesteenten

endogene krachten

endogene krachten

Deze slide heeft geen instructies

Aardplaten

De Alpen = plooiingsgebergte

Deze slide heeft geen instructies

Platentektoniek 

Deze slide heeft geen instructies

Gebergtevorming B97 B110 door endogene kracht

Deze slide heeft geen instructies

Afbraak van gebergten door exogene kracht 

B115 en B116

Deze slide heeft geen instructies

Onder druk en hoge temperatuur kan kalksteen in

metamorfe gesteente veranderen = marmer.

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

De Jura in Zwitserland: een voorbeeld van een oud gebergte.

Even dieper op ingaan..

Deze slide heeft geen instructies

In de atlas

Deze slide heeft geen instructies

Het ontstaan van de Alpen,

een prachtig: Plooiingsgebergte

Deze slide heeft geen instructies

Maar, wat is er dan gebeurd?

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Hoe kan het dan dat die platen bewegen?

Deze slide heeft geen instructies

Platentektoniek

Deze slide heeft geen instructies

Waarom beweegt de aarde?

Deze slide heeft geen instructies

Door platentektoniek...

Bergen

Vulkanen

Aardbevingen

Deze slide heeft geen instructies

Verschil exogene en endogene krachten

Verwering

Erosie

Platentektoniek, aardbevingen

Het veranderen van de aarde van... 

binnenuit

buitenaf

Deze slide heeft geen instructies

Ontstaan Alpen

Welke type gesteentes vind je in de Alpen? Hoe kan dat?


Deze slide heeft geen instructies

Ontstaan Alpen

De grond in de Alpen was dus ooit een zeebodem!


Deze slide heeft geen instructies

Sedimentgesteente

Deze kalksteen is gevormd toen er nog een zee was, maar kan nu bovenop een berg gevonden worden

Deze slide heeft geen instructies


Deze les:

1. Waar liggen de Alpen?

2. Hoe zijn de Alpen ontstaan?

3. Hoe slijten bergen/gesteentes af?

4. Hoe zie je of een berg jong of oud is?



Deze slide heeft geen instructies

Alpen

De Alpen lopen door Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk, Slovenie en Italie.

Deze slide heeft geen instructies

Waar liggen de Alpen?

Deze slide heeft geen instructies


Deze les:

1. Waar liggen de Alpen?

2. Hoe zijn de Alpen ontstaan?

3. Hoe slijten bergen/gesteentes af?

4. Hoe zie je of een berg jong of oud is?



Deze slide heeft geen instructies

Ontstaan Alpen

De grond in de Alpen was dus ooit een zeebodem!


Deze slide heeft geen instructies

Het afslijten van bergen/gesteentes/landschappen noem je: Erosie en verwering

Deze slide heeft geen instructies

Erosie = Het afslijten van bergen/gesteentes/landschappen door een BEWEGING

Erosie door water:

Zeewater of rivierwater


Deze slide heeft geen instructies

Voor erosie

Na erosie

Deze slide heeft geen instructies

Erosie

door rivier

Deze slide heeft geen instructies

riviererosie: horizontale erosie

Verticale erosie

Deze slide heeft geen instructies

Erosie door wind

Deze slide heeft geen instructies

Erosie

door rivier (en wind)

Deze slide heeft geen instructies

Erosie en verwering

Wat was het verschil?






Verwering                                                     Erosie

Deze slide heeft geen instructies

Verschil erosie en verwering

Het afslijten van bergen/gesteentes/landschappen door:

EROSIE:

altijd een verplaatsing / beweging

door bijvoorbeeld:

 wind, ijs/gletsjer, rivier

VERWERING:

altijd op 1 plek, geen beweging

Deze slide heeft geen instructies

Verwering = Het uiteenvallen van gesteente onder invloed van het weer en plantengroei. Op één plek.


Deze slide heeft geen instructies

Chemische verwering

Chemische verwering

Deze slide heeft geen instructies

Chemische verwering in de stad

Chemische verwering in de bergen

Deze slide heeft geen instructies

Biologische verwering

Deze slide heeft geen instructies

(Mechanische) verwering

Deze slide heeft geen instructies

Mechanische verwering

Deze slide heeft geen instructies

Verwering


Mechanische verwering


Chemische verwering


Biologische verwering

Deze slide heeft geen instructies

weinig reliëf

veel reliëf

Deze slide heeft geen instructies

Oud/jong gebergte?

Oud/jong gebergte?

Hoe zie je welk gebergte jong en oud is?

Deze slide heeft geen instructies

Jong gebergte

Oud gebergte

Hoe zie je welk gebergte jong en oud is?

Deze slide heeft geen instructies

Vroeger

Nu

Deze slide heeft geen instructies

Hooggebergte

Deze slide heeft geen instructies

Hooggebergte

Middelgebergte / 

Heuvelland 

Deze slide heeft geen instructies

Laagland

Heuvelland

Middelgebergte

Hooggebergte

Deze slide heeft geen instructies

Jong gebergte

Alpen

Hoog

Steile hellingen

Spitse bergtoppen

Diepe dalen
Weinig erosie/verwering


Oud gebergte

Ardennen

Veel lager

Flauwe hellingen

Afgeronde toppen

Veel erosie/verwering


Deze slide heeft geen instructies

Verschil exogene en endogene krachten

Verwering

Erosie

Platentektoniek, aardbevingen

Deze slide heeft geen instructies

Exogene krachten
Verwering

  • mechanische verwering

  • chemische verwering


Erosie

  • water

  • wind

  • ijs

Endogene krachten

  • Platentectoniek

  • Aardbevingen

  • Vulkanisme

  • Gebergtevorming

Deze slide heeft geen instructies

Het ontstaan van de Alpen

  • 100 miljoen jaar geleden:  

  • tropische zee, vorming van dikke lagen dode dieren en planten = sediment gesteenten

  • sediment: zand, klei, veen

  • sedimentgesteente: door hoge druk aan elkaar gekit.

  • zand --> zandsteen, klei --> kleisteen (schalie), kalksteen

  • kenmerken: laagjes en fossielen.

Deze slide heeft geen instructies

Wat zie je?

Deze slide heeft geen instructies

Wat is de verbinding?

Deze slide heeft geen instructies

Ontstaan van de Alpen

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

80 miljoen jaar geleden 

Afrikaanse plaat beweegt naar het noorden en duwt de sediment gesteenten in de tropische zee voor zich uit. De zeebodem kreukelde, plooide en brak.


Deze slide heeft geen instructies

30 miljoen jaar geleden: De Afrikaanse plaat duwt de sedimentgessteenten naar Europa en zo werden de Alpen tegen Europa aangeduwd. De Afrikaanse plaat schoof er zelf als laatste overheen.

Deze slide heeft geen instructies

Quizje!
herhalen/nabespreken

Deze slide heeft geen instructies

Convergent

Divergent

Transform

Deze slide heeft geen instructies



Jong gebergte

Oud gebergte

Hoge spitse toppen

Diepe dalen

Afgesleten toppen

Begroeiing

Deze slide heeft geen instructies

Wat is een plooiingsgebergte?

A

Gebergte dat is ontstaan door buiging van de aardkorst

B

Gebergte dat is ontstaan door plat maken van de aardkorst

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Wat zijn endogene krachten?

A

Krachten van uit het heelal

B

Krachten van buiten de aardkorst

C

Krachten van binnenuit de aarde

D

Krachten van planten

Deze slide heeft geen instructies

Wat ontstaat er als er twee continentale platen tegen elkaar botsen?

A

Er ontstaat een vulkaan

B

Er ontstaan bergen en vulkanen

C

Er ontstaat plooiingsgebergte, maar geen vulkanen

D

Er ontstaan plooiings-gebergte en schildvulkanen

Deze slide heeft geen instructies

Gaat het om een exogene of een endogene kracht?

Aardbeving: 


Weer: 


Verwering: 


Vulkaan

uitbarsting: 

Erosie:







Endogene

Endogene

Exogene

Exogene

Exogene

Deze slide heeft geen instructies



erosie

verwering

Deze slide heeft geen instructies

erosie

verwering

Deze slide heeft geen instructies



Deze slide heeft geen instructies




verwering en erosie

erosie en sedimentatie

sedimentatie

Deze slide heeft geen instructies

Gezamenlijk bordaantekening maken

Neem deze over in je schrift zodra de volledige bordaantekening is gemaakt! 

Deze slide heeft geen instructies

zelf oefenen

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag: individueel uitwerken (in stilte)

1. Maak §1 (H2). Opdr. 2,3,5,8,11

2. Klaar? Maken samenvatting §1 (H3)



20

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Les 2

Deze slide heeft geen instructies

Vorige les

Deze slide heeft geen instructies

Afbraak van gebergten

Exogene kracht

Deze slide heeft geen instructies

Hoe ontstaat dit verschil?

  • Ontstaan van gebergte = endogene kracht

  • Erosie en verwering = exogene kracht

  • Oude gebergten leiden aan erosie en verwering

Deze slide heeft geen instructies

Verwering

Verwering 

Het uiteenvallen van gesteenten onder invloed van weer en plantengroei.



Deze slide heeft geen instructies

Mechanische verwering

Vorstverwering

  • water in spleten bevriest en zet uit


Verwering door temperatuursverschillen

  • steen is overdag heet en zet uit, snachts koud en krimpt


Biologische verwering

  • wortels persen zich in spleten en drukken stenen uit elkaar

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Chemische verwering

Def.: Verwering waarbij de samenstelling van het gesteente verandert

  • Reactie van zuurstof en water met gesteente

  • Door zure regen wordt dit versterkt

  • Op deze manier worden grotten gevormd


Karstgebieden Def.: Gebied waar kalksteen is opgelost
                                      (chemische verwering door zuur water)

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Afbraak van gebergten


Deze slide heeft geen instructies

Jong vs oud gebergte

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Alpiene fase


  • Jonge gebergten zijn 'pas' tientallen miljoenen jaren geleden ontstaan

Deze slide heeft geen instructies

Huiswerk bespreken: 

§1 (H2) opdr 2,3,5,8,11


Deze slide heeft geen instructies

2.2 Rivieren van ijs


The animation above shows a sequence of false-color images from Landsat 5 and 7 (wavelength bands 5-4-3) of Baltoro Glacier flowing in the Karakoram range from 1991 to 2002. The moving ice appears in shades of gray and blue; the brighter blues on the surrounding landscape are changing snow and ice cover. The image below is an example of the flow velocity maps that Dehecq, Gardner, and colleagues can derive from such imagery.

Deze slide heeft geen instructies

Aan het eind van de les weet je:

Hoe een gletsjer bijdraagt aan de opbouw en afbraak van het landschap.

Uit welke onderdelen een gletsjer bestaat.

Waarom sommige gletsjers smelten en andere niet.

Wanneer er ijstijden zijn geweest.


Deze slide heeft geen instructies

Rivieren van ijs

Deze slide heeft geen instructies

De IJstijd

Deze slide heeft geen instructies

IJstijd 

Glaciaal ❄️

Koude periode. Temperatuur daalde met zo'n 5 graden.


Interglaciaal ☀️

Warme periode.


Deze slide heeft geen instructies

IJstijd: tijdens & na

IJstijd (glaciaal): een heel koude periode voor de wereld.


Veel gletsjers in de Alpen. Deze vormden het landschap door erosie.


Nu: gletsjers zijn weg, maar de vorm van het landschap blijft over.

Deze slide heeft geen instructies

Gletjser

Rivier van ijs die langzaam naar beneden beweegt. (40-50 cm per jaar.

Het hele jaar valt er sneeuw.

Deze slide heeft geen instructies

Gletsjer

Sneeuw komt op de grond;


Sneeuw verandert in firn


IJsmassa beweegt.


Deze slide heeft geen instructies

Gletsjers

Een dik pak ijs dat is ontstaan uit bevroren lagen oude sneeuw.


Gletsjers liggen in de dalen (niet op de steile toppen) van een berg.


Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Erosie en sedimentatie

Een gletsjer neemt door erosie aan alle kanten veel puin mee.


Een berg puin die door een gletsjer ontstaat, heet een morene.



Deze slide heeft geen instructies

De onderdelen van een gletsjer

Deze slide heeft geen instructies

Wat is firn?

korrelige, overjarige en ijsachtige sneeuw


Firnbekken is een plek waar de Firn zich ophoopt

Deze slide heeft geen instructies

Wat is een grondmorene?

Sediment dat achterblijft als de gletsjer smelt


Zijmorene ligt aan de zijkant van de ijstong

Eindmorene ligt aan het uiteinde van de gletsjer

Middenmorene Ligt op een plek waar twee gletsjertongen samenkomen.

Deze slide heeft geen instructies

Erosie en sedimentatie

Waarom ziet een gletsjer er grijs uit?

Deze slide heeft geen instructies

Morenes

Berg puin meegevoerd door de gletsjer.

Er zijn 3 soorten morenes:

- Zijmorenes

- Grondmorenes

- Eindmorenes


Morenes in ijs zorgen voor erosie van het landschap. 

Als het ijs smelt blijven de stenen achter in het landschap: sedimentatie

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Eindmorenes

Materiaal dat een gletsjer voor zich uit heeft geschoven

Deze slide heeft geen instructies

U-dal

Deze slide heeft geen instructies

V-dal

U-dal

Deze slide heeft geen instructies

Kenmerken u-dal

Vlakke bodem

Steile bergwanden

Breed dal

Deze slide heeft geen instructies

Een gletsjer vormt een U-dal

Steile wanden

Vlakke bodem

Deze slide heeft geen instructies

Een V-dal (door een rivier)

Een U-dal (door een gletsjer)

Deze slide heeft geen instructies

Verder met bordaantekeningstencils

Pak je stencils erbij!

Deze slide heeft geen instructies

zelf oefenen

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag: individueel uitwerken (in stilte)

1. Maak §2 (H3). Opdr. 1,2,4,6,8,10.

2. Klaar? Maken samenvatting §2 (H3)



15

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Toets bespreken

Leren van de toets:

Heb je...

- Geleerd met bronnen uit het boek?

- Aandacht gegeven aan de vraag: wat wil de vraag nu eigenlijk van je weten/testen?

- De W-vragen gebruikt? Wat?-Waar-Waarom Juist Daar? 

Deze slide heeft geen instructies

Toets bespreken


Heb je een vraag n.a.v. toetsbespreking? 

Noteer je vraag op het blaadje, dan kijk ik nogmaals naar de vraag. 

Deze slide heeft geen instructies

Les 3


Deze slide heeft geen instructies

Planning komende tijd: Van de bergen naar de Zee

Deze slide heeft geen instructies

Huiswerk bespreken: 

§2 (H2) opdr 1,2,4,6,8,10


Deze slide heeft geen instructies

Aardrijkskunde 

Doe mee: pak je laptop/tablet
Lessonup.io

Deze slide heeft geen instructies

Wat is erosie?

A

De schurende werking van water ijs en wind

B

Het afzetten van sediment

C

het bewegen van een gletsjer

D


Deze slide heeft geen instructies

Wat is een morene?

A

Een hoop sneeuw

B

Het puin in en op de gletsjer.

C

Het stuk van een gletsjer waar je veilig kan lopen.

D

Een vierkante kubus.

Deze slide heeft geen instructies

Wat voor morene zie je op de foto?

A

Zijmorene

B

Eindmorene

C

Grondmorene

D


Deze slide heeft geen instructies








Firnbekken 

Middenmorene

Grote gletsjer

Grondmorene

Gletsjerrivier 

Zijmorene

Deze slide heeft geen instructies

De Alpen zijn een plooiingsgebergte. Het ontstaan van een plooiingsgebergte gebeurd door een ...

A

endogene kracht

B

exogene kracht

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Wat is een plooiingsgebergte?

A

Gebergte dat is ontstaan door botsing van twee aardplaten

B

Gebergte dat is ontstaan door plat maken van de aardkorst

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Geografisch tekenen

  • Leerling 1: krijgt een foto van een natuurverschijnsel en geeft aanwijzingen wat te tekenen zonder te noemen wat er op de foto staat die de docent je toont.  Voorbeeld: 'zet je pen linksonder op de bladzijde en sleep nu je pen naar....'

  • Leerling 2: volgt de aanwijzingen en gaat tekenen.

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

2.3 Het stroomgebied van de Rijn


Deze slide heeft geen instructies

Openingsfoto

Wat zie je?

Waar komt dit voor?

Waarom komt dit hier voor?

Is dit gewenst?

Komt dit overal zo voor? 

Beschrijving van de openingsfoto



De Rijn bij de Duitse stad Boppard.

mooie meander


verschillende rivieren (B120)

Deze slide heeft geen instructies

Stroomgebied van de Rijn!

Deze slide heeft geen instructies

Het grotere plaatje

Deze slide heeft geen instructies

De Rijn

Deze slide heeft geen instructies

Het stroomgebied

van de Rijn


Stroomgebied /

Waterscheiding

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Lengteprofiel rivier

Deze slide heeft geen instructies

Bovenloop

Deze slide heeft geen instructies

Middenloop

Deze slide heeft geen instructies

Meanderende rivier (B90)

Deze slide heeft geen instructies

Benedenloop

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Ontstaan van een hoefijzermeer

Deze slide heeft geen instructies

Verder met bordaantekeningstencils

Gebruik het hele blad. We gebruiken het hele whiteboard!

Deze slide heeft geen instructies

zelf oefenen

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag: individueel uitwerken (in stilte)

1. Maak §3 (H2). Opdr. 1,3,5,9,11.

2. Klaar? Maken samenvatting §3 (H2)



15

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Les 4


Deze slide heeft geen instructies

--> vul de vragenlijst in met de code die op hoek van tafeltje ligt.

Deze slide heeft geen instructies

Planning komende tijd: Van de bergen naar de Zee

Deze slide heeft geen instructies

Startopdracht: tweetallen

1

minute

00

second

Kennisvragen

Deze slide heeft geen instructies

Huiswerk bespreken: 

§3 (H2) opdr 1,3,5,9,11


Deze slide heeft geen instructies

Aardrijkskunde 

Doe mee: pak je laptop/tablet
Lessonup.io

Deze slide heeft geen instructies

Van de bergen naar de zee


Herhaling §1. en §2.


Kennis en een beetje toepassingsvragen

Deze slide heeft geen instructies

Endogene krachten

Exogene krachten

Verwering

Erosie

Opbouwen

Afbreken

Oud gebergte

Sedimentatie

Vulkanen

Plooiings-gebergte

Jong gebergte

Van binnenuit

Van buitenaf

Deze slide heeft geen instructies

§1. De vorming van de Alpen

Deze slide heeft geen instructies

Welk begrip past bij de letter A op de tekening?

A

verweringsmateriaal

B

slenk

C

sedimentgesteente

D

horst

Deze slide heeft geen instructies

Wat voor berg zie je op de foto?

A

Jong gebergte

B

oude gebergte

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Jong gebergte

Oude gebergten



Hoog

Lager

Flauwe hellingen

Stijle hellingen

Spitse bergtoppen

Afgeronde bergtoppen

Diepe dalen

Deze slide heeft geen instructies

In de Alpen vindt er verwering plaats. Wat is verwering?

A

Het uiteenvallen van gesteente onder invloed van weer en plantengroei.

B

Het uitschuren van hard gesteente door verweringsmateriaal.

C

Het uitschuren van hard gesteente door water, ijs of wind.

D

Het afschuren van hard gesteente door water, ijs of wind

Deze slide heeft geen instructies

§2. Rivieren van IJs

Deze slide heeft geen instructies




Bovenloop

Middenloop

Benedenloop

Deze slide heeft geen instructies

originalType.question

Deze slide heeft geen instructies



waterscheiding 

stroomgebied 

Deze slide heeft geen instructies

Wat kan een gletsjer allemaal vervoeren?

A

Vooral klei

B

Vooral zand

C

Vooral grote stenen

D

Alles

Deze slide heeft geen instructies

Erosie

Verwering



Deze slide heeft geen instructies

Hoe ontstaat een gletsjer?

A

Door vele sneeuwval in het dal, de sneeuw wordt vervolgens platgedrukt en tot ijs opgehoopt.

B

Water op de berg bevriest. Te veel bevroren water zorgt ervoor dat het ijs door het dal heen trekt.

C

Ophoping van sneeuwlagen op de top van de berg. Deze worden samengedrukt en langzaam van de berg het dal in geduwd.

D

Stenen die door de vreselijke kou op de berg verbrijzeld worden en met andere gesteente van de berg afrollen.

Deze slide heeft geen instructies

Zet de tekstgedeeltes in de juiste volgorde





Tijdens dit transport wordt het landschap afgeschuurd en uitgeschuurd.

Gletsjers, rivieren, wind of zee nemen het mee naar andere plekken

Gesteente hoog in de bergen brokkelt af door verwering

Verweringsmateriaal valt door zwaartekracht naar beneden

Deze slide heeft geen instructies

Wat voor materiaal vervoert een gletsjer:

A

Steen, grind en zand

B

Steen, zand en klei

C

Klei, grind en zand

D

IJs

Deze slide heeft geen instructies




Eeuwige sneeuw

Vastgesteente

Morene

Deze slide heeft geen instructies

is dit een u-dal of een v-dal

A

v-dal

B

u-dal

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Verdiepen: gletsjers

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Oefenen


  • Wat? Oefenvragen maken

  • Klaar? Leren H2.1 & 2.2 voor SO volgende week

20

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Les 5


SO (40 min)

Deze slide heeft geen instructies

SO

GeVraag 3 vervalt!


Ti

jd: 45 minuten


Klaar en is je toets opgehaald? 


Werken ander vak


Geen laptop


40

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Les 6


Volgende week = SO NAGEKENEn + GAAN WE HET BESPREKEN

Deze slide heeft geen instructies

Begrippenkennis  

Zet op je antwoordblad de nummers 1 t/m 10 onder elkaar.


Begrippen komen uit hoofdstuk H2.1-2.3

Deze slide heeft geen instructies

1. Begrip?

Deze rivier wordt gevoerd door regen- en of grondwater

Deze slide heeft geen instructies

2. Begrip?

Rivier die smeltwater van een gletsjer afvoert

Deze slide heeft geen instructies

3. Begrip?

Grens tussen twee stroomgebieden

Deze slide heeft geen instructies

4. Begrip?

Kracht die aardkorst van buitenaf verandert

Deze slide heeft geen instructies

5. Begrip?

Het eerste deel van de rivier, dichtbij de bron

Deze slide heeft geen instructies

6. Begrip?

Sediment dat onder het ijs ligt en dat achterblijft als de gletsjer smelt

Deze slide heeft geen instructies

7. Begrip?

Koude periode waarin zich op het land uitgestrekte ijskappen vormen

Deze slide heeft geen instructies

8. Begrip?

Natuurlijke bocht in een rivier

Deze slide heeft geen instructies

9. Begrip?

Korrelige, overjarige en ijsachtige sneeuw

Deze slide heeft geen instructies

10. Begrip?

Gebergte dat is ontstaan door plooiing van stukken van de aardkorst

Deze slide heeft geen instructies

Bespreken begrippen

Deze slide heeft geen instructies

1. Begrip?

Deze rivier wordt gevoerd door regen- en of grondwater


  • regenrivier

Deze slide heeft geen instructies

2. Begrip?

Rivier die smeltwater van een gletsjer afvoert


  • Gletsjerrivier

Deze slide heeft geen instructies

3. Begrip?

Grens tussen twee stroomgebieden


  • Waterscheiding

Deze slide heeft geen instructies

4. Begrip?

Kracht die aardkorst van buitenaf verandert


  • Exogene kracht

Deze slide heeft geen instructies

5. Begrip?

Het eerste deel van de rivier, dichtbij de bron


  • Bovenloop

Deze slide heeft geen instructies

6. Begrip?

Sediment dat onder het ijs ligt en dat achterblijft als de gletsjer smelt


  • Grondmorene

Deze slide heeft geen instructies

7. Begrip?

Koude periode waarin zich op het land uitgestrekte ijskappen vormen


  • Glaciaal

Deze slide heeft geen instructies

8. Begrip?

Natuurlijke bocht in een rivier


  • Meander

Deze slide heeft geen instructies

9. Begrip?

Korrelige, overjarige en ijsachtige sneeuw


  • Firn

Deze slide heeft geen instructies

10. Begrip?

Gebergte dat is ontstaan door plooiing van stukken van de aardkorst


  • Plooiingsgebergte

Deze slide heeft geen instructies

Pak je laptop/tablet en log in via LessonUp

Startklaar (3 min)


Docent begroet leerlingen, instrueert alle leerlingen om startklaar te zijn en legt materialen klaar.


Leerlingen zorgen ervoor dat zij alle benodigde spullen op tafel hebben, jas uit, mobiel in tas. (Zorg voor een nette en georganiseerde ruimte.)

Aardrijkskunde 

Doe mee: pak je laptop/tablet
Lessonup.io

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Opfrissen: wat voor soort gebergte is de Alpen? Bewijs dat met een foto!

Deze slide heeft geen instructies

Leg in stappen uit hoe deze gletsjer is ontstaan.

Deze slide heeft geen instructies

Waarom worden sommige gletsjers kleiner?

A

Omdat gletsjers te zwaar worden.

B

Omdat er te veel dieren op lopen.

C

Omdat er in de zomer meer smelt dan er in de winter bijkomt.

D

Omdat het altijd hard waait op gletsjers.

Deze slide heeft geen instructies


Waarom veranderen kusten voortdurend van uiterlijk?

Deze slide heeft geen instructies

Leerdoelen

- Je kent de factoren die de hoogte en de kracht van golven bepalen.

- Je weet waarom sommige golven de kust opbouwen en andere golven de kust afbreken.

- Je weet hoe een afbraakkust wordt gevormd.


Deze slide heeft geen instructies

Welke drie factoren hebben invloed op de kracht en de hoogte van de golven?

Deze slide heeft geen instructies

Factor 1:  De kracht van de wind. Hoe sterker de wind, des te hoger de golf.

Factor 2: Des te langer de wind waait, des te hoger en krachtiger de golf is.

Factor 3: Ten slotte is van belang welke afstand de golven hebben afgelegd. Ook hier geldt (meestal): hoe groter de afstand die een golf heeft afgelegd, hoe hoger en krachtiger hij is

Deze slide heeft geen instructies

Terugstroom?

- De kracht en snelheid waarin het water terugstroomt

- dit is niet overal hetzelfde

- dit bepaalt of er erosie of sedimentatie is

- oftewel aangroei of afbraak van de kust

Deze slide heeft geen instructies

Vanuit welke windrichting zullen de golven in Nederland waarschijnlijk het hoogste zijn?

Deze slide heeft geen instructies

Vanuit welke windrichting zullen de golven in Nederland waarschijnlijk het hoogste zijn?

A

Noorden

B

Noord-westen

C

Westen

D

oosten

Deze slide heeft geen instructies

Welke twee andere factoren hebben invloed op de kracht en hoogte van de golven?

A

De hoeveelheid erosie en verwering

B

Watertemperatuur en het seizoen

C

Hoe hard het waait en hoe lang het waait

D

Wifi-ontvangst van de golf en de stemming van de zeegoden

Deze slide heeft geen instructies

Hoe zou je een golf zo simpel mogelijk omschrijven?

Deze slide heeft geen instructies

Openingsfoto

Wat zie je?

Waar komt dit voor?

Waarom komt dit hier voor?

Is dit gewenst?

Komt dit overal zo voor? 

Beschrijving van de openingsfoto


Cliffs of Moher


Kustgebieden veranderen voortdurend. Door de kracht van de golven en de getijden worden kusten afgebroken en sediment verplaatst. Op de plekken waar het sediment wordt afgezet, groeit de kust juist weer aan.


Benodigde voorkennis 

Deze slide heeft geen instructies

Verwering

Erosie

Sedimentatie

Deze slide heeft geen instructies

De zee geeft en neemt

branding

Deze slide heeft geen instructies

Afbraak- en aanslibbingskust

Kustduinen ontstaan uit strandwallen

Deze slide heeft geen instructies

Hoe is deze kust ontstaan?

Deze slide heeft geen instructies

De zee neemt

Deze slide heeft geen instructies

De zee geeft

Deze slide heeft geen instructies

De zee bouwt op

Aanslibbingskust: Er komt zand bij dan dat er verloren gaat.


Terugstroom bepaalt of de kust opbouwt of niet. 

Bij een opbouwende kust weinig zand mee teruggenomen de zee in.




Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

De zee breekt af

Afbraakkust: Er gaat meer zand weg dan dat erbij komt.


Terugstroom bepaalt of de kust opbouwt of niet.

Bij een afbraakkust veel zand mee teruggenomen de zee in.



Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Lesdoelcheck

  1. Welke soort kust bouwt op?

  2. Benoem een kenmerk van deze kust.

  3. Welke soort kust breekt af?

  4. Benoem een kenmerk van deze kust.

Deze slide heeft geen instructies

Kustvormenquiz

Deze slide heeft geen instructies

Welke heeft geen invloed op hoe groot golven worden?

A

De tijd dat de wind waait

B

De kracht van de wind

C

De richting van de wind

D

De afstand die de golven hebben afgelegd

Deze slide heeft geen instructies

Bij een aanslibbingskust wordt er meer zand mee teruggenomen de zee in dan dat erbij komt.

A

Waar

B

Niet waar

C


D


Deze slide heeft geen instructies



Opbouwende golven

Afbrekende golven

Deze slide heeft geen instructies

Welk soort kust is een klifkust?

A

Afbraakkust

B

Aanslibbingskust

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Laptops dicht

Deze slide heeft geen instructies

Verder met bordaantekeningstencils

Gebruik het hele blad. We gebruiken het hele whiteboard!

Deze slide heeft geen instructies

Aan het werk 

10

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Les 7

2G

Herhalingsles

toets = volgende week nagekeken



Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Startopdracht

Zoek met behulp van Google / Google Maps / Google Earth uit waar de Great Ocean Road in Australië ligt. Teken het deel van de Australische kust tussen Wattle Hill en Peterborough na op een groot vel papier.


Teken een aanzicht van de volgende kustvormen op de juiste locatie in:

12 Apostles

Loch and Gorge

London Bridge


Voeg bij elk van de kustvormen een beschrijving toe waaruit blijkt hoe 

de kustvorm is ontstaan. Gebruik in de uitleg de juiste aardrijkskundige begrippen

1

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Huiswerk bespreken: 

§4 (H2) opdr 1,3,5,10


Deze slide heeft geen instructies

Verder met bordaantekeningstencils

Gebruik het hele blad. We gebruiken het hele whiteboard!

Deze slide heeft geen instructies

Begrippenkennis  

Zet op je antwoordblad de nummers 1 t/m 10 onder elkaar.


Begrippen komen uit hoofdstuk H2.1-2.4

Deze slide heeft geen instructies

1. Begrip?

Kust waarbij afzetting van materiaal overheerst

Deze slide heeft geen instructies

2. Begrip?

Rivier die smeltwater van een gletsjer afvoert

Deze slide heeft geen instructies

3. Begrip?

Grens tussen twee stroomgebieden

Deze slide heeft geen instructies

4. Begrip?

Kracht die aardkorst van buitenaf verandert

Deze slide heeft geen instructies

5. Begrip?

Het eerste deel van de rivier, dichtbij de bron

Deze slide heeft geen instructies

6. Begrip?

Sediment dat onder het ijs ligt en dat achterblijft als de gletsjer smelt

Deze slide heeft geen instructies

7. Begrip?

Koude periode waarin zich op het land uitgestrekte ijskappen vormen

Deze slide heeft geen instructies

8. Begrip?

Natuurlijke bocht in een rivier

Deze slide heeft geen instructies

9. Begrip?

Korrelige, overjarige en ijsachtige sneeuw

Deze slide heeft geen instructies

10. Begrip?

Gebergte dat is ontstaan door plooiing van stukken van de aardkorst

Deze slide heeft geen instructies

Bespreken begrippen

Deze slide heeft geen instructies

1. Begrip?

Aanslibbingskust

Deze slide heeft geen instructies

2. Begrip?

Gletsjerrivier

Deze slide heeft geen instructies

3. Begrip?

Waterscheiding

Deze slide heeft geen instructies

4. Begrip?

Exogene krachten

Deze slide heeft geen instructies

5. Begrip?

Bovenloop

Deze slide heeft geen instructies

6. Begrip?

Grondmorene

Deze slide heeft geen instructies

7. Begrip?

Glaciaal

Deze slide heeft geen instructies

8. Begrip?

Meander

Deze slide heeft geen instructies

9. Begrip?

Firn

Deze slide heeft geen instructies

10. Begrip?

Plooiingsgebergte

Deze slide heeft geen instructies

Opfrisopdracht: tweetallen

7

minute

00

second

Maak nu zelf vragen & overhoor elkaar

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Oefentoets

1. Lees goed en zorgvuldig de vragen door en geef altijd antwoord;

2. De toets bestaat uit een deel meerkeuze en open vragen.

3. Bij vragen steek je je vinger op en kom ik langs!


Succes!


Deze slide heeft geen instructies

Welke 4 reliëfvormen zijn er?

Deze slide heeft geen instructies

Welke reliëfvorm hoort bij 1200 meter hoogte?

A

Laagland

B

Heuvelland

C

Middelgebergte

D

Hooggebergte

Deze slide heeft geen instructies


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 2. Iemand doet twee uitspraken: I De Alpen worden door endogene krachten opgebouwd en door exogene krachten weer langzaam afgebroken. II De afbraak van een gebergte begint met erosie en wordt versterkt door verwering.

A

I en II zijn beide goed.

B

I en II zijn beide fout.

C

I is goed en II is fout.

D

I is fout en II is goed.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 3. Sleep de begrippen naar het juiste gebergte



Jong gebergte

Oud gebergte

Hoge spitse toppen

Steile hellingen

Afgesleten toppen

Flauwe hellingen

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 4a. Bekijk figuur 2. Noteer de juiste begrippen die bij het gebied op de foto passen. Kies uit: endogene krachten, exogene krachten, erosie, heuvelland, middelgebergte, hooggebergte, slenk, horst, U-vormig dal, grondmorenen, oud gebied, jong gebied, verwering.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 4b. Een jonggebergte wordt door de tijd heen een oud gebergte. Dit ontstaan door...

A

Endogene krachten

B

Exogene krachten

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 4c. Leg je antwoord bij opdracht 4b uit.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 5a. Sleep verwering en erosie naar het juiste plaatje.



Verwering

Erosie

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 5b. Welke natuurkracht zorgt ervoor dat een rotsblok als in figuur 4 splijt?

A

Vorstverwering

B

Chemische verwering

C

Oplossing

D

Roesten

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 5c. Dit proces (wat je gekozen hebt bij de vorige vraag) vindt ook in de Alpen plaats. Leg uit hoe dit proces hoog in de bergen werkt.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 6a. Sleep de begrippen naar de juiste plek in figuur 5.

Kijk goed naar in welk vak het cijfer staat.






Eindmorene

Gletsjerpoort

Gletsjerrivier

Gletsjer

Zijmorene

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 6b. Geef een voorbeeld van hoe een gletsjer bijdraagt aan de afbraak van een landschap.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 7a. Bekijk figuur 6. Hoe noem je het puin dat rechtsboven op de foto ligt?

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 7b. Bekijk figuur 6. Door welke soort verwering is dat puin daar terechtgekomen?

A

Door biologische verwering

B

Door chemische verwering

C

Door mechanische verwering

D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 7b. Bekijk figuur 6. Welke twee vervoerders hebben dat puin verplaatst?

A

ijs en water

B

ijs en wind

C

ijs en zwaartekracht

D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 8. Sleep de begrippen naar de juiste plek in figuur 5.

Kijk goed naar in welk vak het cijfer staat.




Bovenloop

Verwering en Erosie

Middenloop

Erosie en sedimentatie

Benedenloop

Sedimentatie

Delta

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 9a. Bekijk figuur 8. De rivier op de foto stroomt door...

A

Laagland

B

Heuvelland

C

Middelgebergte

D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 9d. Bekijk figuur 8. Met de cijfers 3 is een (...) aangegeven.

A

Hoefijzermeer

B

Meander

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 9c. Bekijk figuur 8. In dit deel van de rivier overheerst

A

Erosie

B

Sedimentatie

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 9e. Bekijk figuur 8. De erosie is het sterkst bij...

A

Cijfer 1

B

Cijfer 2

C


D


Deze slide heeft geen instructies

Deze rivier begint in het hooggebergte en is lang onderweg naar de zee. Welk soort rivier is dit?

A

Gletsjer rivier

B

Gemengde rivier

C

Regen rivier

D


Deze slide heeft geen instructies

Vraag 10a. Sleep de begrippen naar de juiste plek in figuur 9.




Hard gesteente

Zacht gesteente

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 10b. Leg uit waarom in figuur 9 een waterval is ontstaan.

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 10c. Waarom zal de waterval steeds verder naar links verschuiven?

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 11a. Wat is de juiste volgorde van de tekeningen in figuur 10?

A

A-B-D-C

B

B-C-A-D

C

C-B-C-A

D

D-B-A-C

Deze slide heeft geen instructies

Laatste Les voor toetsweek

Vandaag: SO bespreken

Oefenvragen

Leren

Oefentoets

Deze slide heeft geen instructies

Opfrisopdracht: tweetallen

7

minute

00

second

Maak nu zelf vragen & overhoor elkaar

Deze slide heeft geen instructies

Verwering

Erosie

Sedimentatie

Deze slide heeft geen instructies

2 Hoe wordt een groot pakket van ijs in de bergen ook wel genoemd?

Deze slide heeft geen instructies

1 Het afslijten van gesteente door water, wind of ijs wordt ook wel........genoemd

A

Verwering

B

Erosie

C

Massabeweging

D

Sedimentatie

Deze slide heeft geen instructies

Het neerleggen van materiaal als de transportsneheid van water, wind of ijs afneemt heet:

A

Sedimentatie

B

Reliëf

C

Verwering

D

Zwerfstenen

Deze slide heeft geen instructies

3 Een U-dal wordt gevormd door:

A

De wind

B

Een rivier

C

Een gletsjer

D

De zee

Deze slide heeft geen instructies

Welke bewering klopt?

A

Zand is kleiner dan grind en klei

B

Grind is kleiner dan zand en klei

C

Klei is kleiner dan zand en grind

D


Deze slide heeft geen instructies

Wat zie je hier?

A

Bovenloop

B

Middenloop

C

Benedenloop

D

Delta

Deze slide heeft geen instructies

Wat zie je hier?

A

Bovenloop

B

Middenloop

C

Benedenloop

D

Delta

Deze slide heeft geen instructies

Wat zie je hier?

A

Bovenloop

B

Middenloop

C

Benedenloop

D

Delta

Deze slide heeft geen instructies

Bovenloop

Middenloop

Benedenloop

Deze slide heeft geen instructies

Welke drie rivieren waren heel belangrijk voor de Nederlandse landschap?

A

De IJssel, de Waal, de Neder-Rijn

B

De Waal, de Donau, de Rijn

C

De Maas, de Rijn, De Schelde

D

De Maas, de IJssel en de Nijl

Deze slide heeft geen instructies

Een V-dal is gemaakt door:

A

een lawine

B

een gletsjer

C

mensen

D

een rivier

Deze slide heeft geen instructies

Op de foto zie je een voorbeeld van ...

A

erosie

B

sedimentatie

C

verwering

D


Deze slide heeft geen instructies





aanslibbingskust

aanslibbingskust

afbraakkust

afbraakkust

Deze slide heeft geen instructies

Sleep de begrippen naar de juiste plek. 





Stroomopwaarts

Zacht gesteente

Hard gesteente

Stroomafwaarts

Deze slide heeft geen instructies




Oude rivierbocht

Sedimentatie

Lagere stroomsnelheid

Erosie

Buitenbocht

Deze slide heeft geen instructies

Welke begrippen horen bij de cijfers 1, 2 en 3?

Deze slide heeft geen instructies

Leren voor de toets

  • Betrek je bronnen bij het leren

  • Stel aardrijkskundige vragen: Waar komt dit voor? Waarom juist daar?

  • Stel zelf vragen op. Bijv.: Wat is het verschil tussen chemische en mechanische verwering? Waarom meandert een rivier?  

1

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Vraag 5a. Sleep verwering en erosie naar het juiste plaatje.



Verwering

Erosie

Deze slide heeft geen instructies