1. De Casus (1 min):
Toon een situatie op het scherm:
2. "Kiezen & Overleggen (1,5 min): Studenten lopen naar de SEL-competentie die de leerkracht in deze situatie het meest moet stimuleren bij de leerlingen. Ze leggen in 30 seconden aan hun buurman in die hoek uit waarom en wat ze de leerling concreet zouden aanleren.
3. Flits-Check (2 min):
Prik 2 hoeken en laat 1 student hun tip noemen (bijv. "Relatievaardigheden: conflicten oplossen en luisteren naar elkaar" of "Zelfmanagement: omgaan met frustratie").
Casussen:
Casus 1: De Start (Fase: Forming)
Situatie: Het schooljaar is net begonnen in groep 5. Leerlingen kijken de kat uit de boom, durven bijna niets te vragen en praten alleen met het kind dat ze al kenden van vorig jaar.
• Welke SEL-competentie staat hier centraal om als leraar direct aan te werken?
o Zelfbewustzijn of Sociaal Bewustzijn (weten wie je bent in de groep en openstaan voor de ander).
• Mogelijke studenten-actie in de hoek: Een kennismakingskring organiseren waarbij kinderen vertellen wat ze spannend vinden (zelfbewustzijn) of elkaar leren kennen (sociaal bewustzijn).
Casus 2: De Strijd (Fase: Storming)
Situatie: In groep 7 ontstaan er spanningen rondom een groepje. Er wordt achter elkaars rug om gepraat, leerlingen dagen elkaar uit op het schoolplein en de onderlinge irritatie is hoog tijdens samenwerkingsopdrachten.
• Welke SEL-competentie staat hier centraal?
o Relatievaardigheden (conflicthantering, luisteren naar elkaar, samenwerken).
• Mogelijke studenten-actie in de hoek: Een groepsgesprek voeren waarin ik-boodschappen worden geoefend en afspraken worden gemaakt over omgangsvormen en grens-aangeving.
Casus 3: De Regels en Cultuur (Fase: Norming)
Situatie: De rust is teruggekeerd in de klas. De groep heeft samen groepsafspraken geformuleerd. Een leerling dreigt zich nu echter buiten te sluiten omdat de rest van de klas heel streng vasthoudt aan de nieuwe ongeschreven groepsnormen ("wij doen het altijd zo").
• Welke SEL-competentie staat hier centraal?
o Verantwoordelijke besluitvorming of Sociaal Bewustzijn (empathie tonen en rekening houden met het welzijn van de ander binnen de groep).
• Mogelijke studenten-actie in de hoek: In gesprek gaan over diversiteit en inclusie binnen de groep; hoe zorg je dat regels sociaal veilig blijven voor iedereen?
Casus 4: De Uitdaging / Autonomie (Fase: Performing)
Situatie: Groep 8 werkt fantastisch samen aan een groot eindproject. Ze verdelen de taken zelf, helpen elkaar en lossen onderlinge frictie direct op. Eén leerling merkt echter dat hij te veel op de automatische piloot meelift op het succes van de groep en zelf geen eigenaarschap toont.
• Welke SEL-competentie staat hier centraal?
o Zelfmanagement (doelgericht werken, verantwoordelijkheid nemen voor je eigen leerproces en inzet).
• Mogelijke studenten-actie in de hoek: Een individueel reflectiemoment inrichten waarin deze leerling leert formuleren wat zijn eigen bijdrage is en hoe hij de regie over zijn eigen handelen houdt.
Reflectievraag in tweetallen:
Focus op de leerkrachtrol (Metacognitie)
"Welke SEL-competentie vind jij het lastigst om bij kinderen te stimuleren, en waarom?"
Tip voor docent (1 minuut):
Laat de studenten hun antwoord in één zin opschrijven of hardop delen met hun buurman voordat je overgaat naar de kern van de les.