BS2: Voelen, ruiken, proeven
We leren hoe de huid is opgebouwd, hoe je geuren kan ruiken, en hoe je smaken kan proeven.
BS2: Voelen, ruiken, proeven
We leren hoe de huid is opgebouwd, hoe je geuren kan ruiken, en hoe je smaken kan proeven.
Vandaag
Terugblikken op basisstof 1 met een quiz (10 min)
Basisstof 2 klassikaal (10 min)
Proefjes (20 min)
Nabespreking (10 min)
Als je de wereld waarneemt, dan ontvang je:
Impulsen
Seintjes
Prikkels
Temperatuur
Waar zit je evenwichtsorgaan?
Achter je ogen
In je neus
Die hangt in je keel
In je oren
Hoe heten de cellen die reageren op prikkels?
Een plotseling hard geluid laat je schrikken. Wat is de juiste volgorde van de begrippen?
Stelling: pijnpunten zijn uiteinden van zenuwen.
Goed
Fout
Wanneer je op een warme dag in een buitenzwembad springt, sturen de [...] impulsen naar je hersenen.
drukzintuigen
tastknopjes
koudezintuigen
warmtezintuigen
Een blind persoon kan met braille (voelbaar alfabet) toch tekst lezen. Welke zintuigcellen in de huid worden hiervoor gebruikt?
Koudezintuigen
Tastknopjes
Pijnpunten
Drukzintuigen
BS2: Voelen, ruiken, proeven
We leren hoe de huid is opgebouwd, hoe je geuren kan ruiken, en hoe je smaken kan proeven.
De bouw van je huid
Je huid is je grootste orgaan!
bij volwassenen 1,5-2 vierkante meter
beschermt je lichaam tegen
binnendringers
vochtverlies
warmteverlies
De opperhuid
2 lagen:
De hoornlaag (dood, veel hoornstof)
De kiemlaag (levend)
De lederhuid
Hier zitten:
je zintuigcellen
zweetklieren
haartjes
talgklieren
De zintuigcellen
Onze zintuigcellen zitten voornamelijk in de lederhuid, maar pijnpunten zitten ook in de kiemlaag van de opperhuid.
Opperhuid
Lederhuid
Waarom is het belangrijk dat wij warmtezintuigen hebben?
Brandwonden
Beschadiging van de huid
warmte, chemische stoffen, elektriciteit
Je beschermlaag is dan dus kapot!
Gelukkig kan je huid zich goed herstellen, maar alleen als het niet té beschadigd is.
Wat moet je doen bij een brandwond?
1) Koel de wond 10 minuten met lauw, stromend leidingwater. Zorg dat het gebied vrij is van kleding en sieraden.
2) Zorg dat jij niet te veel afkoelt. Alleen de wond koelen.
3) Bescherm de wond door hem te bedekken met plastic folie, een schone doek, of vet verband.
4) Smeer niets op de brandwond, dit maakt het erger!
5) Waarschuw een arts bij blaren, een open wond, of wonden door chemische stoffen of elektriciteit.
Proeven
Op je tong ligt het smaakzintuig
Over je tong lopen veel kleine groefjes, waar in de smaakknopjes zitten. Daar in zitten smaakzintuigcellen
Deze cellen kunnen maar 5 verschillende smaken onderscheiden:
zoet, zout, zuur, bitter, en umami (hartig)
Ruiken
De rest van wat wij ervaren als 'smaak' is eigenlijk geur!
In je neusholte zit het reukzintuig
Héél veel soorten geuren, want er zijn veel combinaties mogelijk van geurmoleculen.
Proefje 1 - Warmtezintuigen en koudezintuigen
Bladzijde 152 van je boek
onderzoeksvraag: Geven waarnemingen van de warmte- en koudezintuigen in de huid een betrouwbare aanwijzing voor temperatuur?
Wat moet jij doen?
Hypothese verzinnen (wat jij denkt dat het antwoord is)
Voer de proef uit (±3 minuten)
Noteer je resultaten (wat gebeurt er, wat ervaar je?)
Vul je conclusie in (uiteindelijke antwoord op de onderzoeksvraag)
was je hypothese juist?
Proefje 2 - Geurtjes
Blad practicum neus
onderzoeksvraag: Kun je enkel door geur weten wat er in een potje zit?
Wat moet jij doen?
Hypothese verzinnen (wat jij denkt dat het antwoord is)
Voer de proef uit (±5 minuten)
Noteer je resultaten (wat gebeurt er, wat ervaar je?)
Vul je conclusie in (uiteindelijke antwoord op de onderzoeksvraag)
was je hypothese juist?
Slide titel
Slide tekst