Periode 2 les 5 sparen en beleggen - obligaties en aandelen (dl2) VWO 4

• Bedrijfseconomie
• Middelbare school
• havo, vwo
• Leerjaar 4

Startopdracht les

1. Zet je tas op de grond en jas uit.
2. Pak je Cornel , werkboek, schrift , rekenmachine en pen.
3. De rest van tafel.
4. Wacht rustig tot dat we starten.

Bedrijfseconomie

Bedrijfseconomie

Wat gaan we doen?

1. Terugblik vorige les (aandelen en obligaties dl1)
2. Studiewijzer 
3. Uitleg aandelen en obligaties dl 2 
4. Aan de slag met  'grote opgaves'.
5. afsluiting

Vorige les Lesdoelen

Aan het eind van de les kan je;

.. uitleggen wat aandelen zijn, wat voor- en nadelen zijn voor een bedrijf en wat een aandeelhouder eraan verdiend.

.. uitleggen wat obligaties zijn,  wat voor- en nadelen zijn voor een bedrijf en wat een obligatiehouder/ schuldeiser eraan verdiend.

.. wat is een beleggingsfonds. En wat is het verschil met zelf kopen.

... wat rendement is (dividend &koersrendement)  berekenen hoeveel de koers is veranderd.. 

Een aandeel is...

1. een schuldbewijs van een nv dat recht geeft op een aandeel in de winst
2. een schuldbewijs van een nv dat recht geeft op koerswinsten
3. een eigendomsbewijs van een nv dat recht geeft op interest
4. een eigendomsbewijs van een nv dat recht geeft op dividend

Wat is de nominale waarde van een aandeel?

1. De waarde van het aandeel bij emissie.
2. De waarde van een aandeel op de beurs.
3. De waarde die op een aandeel gedrukt staat.
4. De waarde van een aandeel op de balans.

- Nominale waarde: de oorspronkelijk afgesproken waarde -> de waarde zoals die in de statuten staat vermeld

 - Beurskoers: de marktprijs, vooral bepaald door de marktrente (maar ook kredietwaardigheid van de onderneming)

Aanvulling aandelen

Een bewijs van eigendom van een bedrijf

Nominale waarde: de waarde zoals die in de statuten van een onderneming staat vermeld. 

De nominale waarde zegt niets over de werkelijke waarde.

Beurskoers: de marktprijs van een aandeel, die tot stand komt door vraag en aanbod. De werkelijke waarde 

De koper van een obligatie is een:

1. Aanbieder van de obligatie op de beurs en een schuldeiser.
2. Aanbieder van de obligatie op de beurs en een schuldenaar.
3. Vrager van de obligatie op de beurs en een schuldeiser.
4. Vrager van de obligatie op de beurs en een schuldenaar.

Welke bewering is juist of onjuist?
1. De koerswaarde van een obligatie is gelijk aan de nominale waarde maal de beurskoers
2. Als de marktrente stijgt, stijgt de beurskoers van obligaties

1. Beide beweringen zijn juist
2. Bewering 1 is juist en bewering 2 is onjuist
3. Bewering 1 is onjuist en bewering 2 is juist
4. Beide beweringen zijn onjuist

- Nominale waarde: de oorspronkelijk afgesproken waarde -> de waarde zoals die in de statuten staat vermeld

 - Beurskoers: de marktprijs, vooral bepaald door de marktrente (maar ook kredietwaardigheid van de onderneming)

Als de marktrente stijg dan daalt de beurkoers van bestaande obligaties. 

BASISREGEL obligaties is 

Vaste basisregel van obligatie

Marktrente omhoog = koers  bestaande obligaties omlaag 

Marktrente omlaag = koers bestaande obligaties omhoog

Waarom gebeurt dat? 

Stel je voor;

- Jij hebt een obligatie met een vaste rente (coupon) van 2 %

- Nieuwe obligaties die nu worden uitgegeven bieden ineens 4%

Beleggers gaan dan liever die nieuwe kopen met 4%. Dat betekent dat de obligaties van 2% minder aantrekkelijk  is. Dus moet de prijs dalen om toch interessant te worden.

Huiswerk bespreken

-Grote opgave “Mevrouw Andriessen”

-Grote opgave “Pieter Rienstra”

Test jezelf - niet gemaakt of af is vandaag begin als nog maken.

(ik heb een lijstje :) ) 

Niet af of niet gemaakt:

erhan

benjamin

maarten 

fabian

ruben 

sam

lodewijk 

sterre

thies

baraa

uitnodiging cumulus niet geaccepteerd

- luca

- sem

- carlos

- quin

Niet aangemeld 

- keano

-

Huiswerk

Wat ga je doen	Grote opgave s - benno - riska loos -
Hoe ga je dit maken?	klassikaal bespreken
Ben je klaar?
LET OP!	Het stoplicht.

Lesdoelen

Aan het eind van de les kan je;

.. Je kunt voor een aandeel het beleggersrendement berekenen en uitsplitsen in het dividend- en koersrendement.

.. Je kunt voor een obligatie het beleggersrendement berekenen en uitsplitsen in het coupon- en koersrendement.

.. Je kunt voor een belegger de voor- en nadelen van een converteerbare obligatie ten opzichte van een gewone obligatie uitleggen.

.. Je kunt het beurskoersverloop van een converteerbare obligatie uitleggen (afgezet tegen de beurskoers van het onderliggende aandeel).

..Je kunt berekenen vanaf welke beurskoers van het onderliggende aandeel de beurskoers van een converteerbare obligatie hoger is dan de nominale waarde

beleggersrendement 

(aandelen)

Herhaling vorige les 

Hoe verdien je aan aandelen:

- Dividend (deel van de winst)

- Koersresultaat (beurskoers eindperiode - beurskoers begin periode)

Aanvulling op ! Dus schrijf op !

beleggersrendement 

(obligaties)

Herhaling vorige les 

Hoe verdien je aan Obligaties :

- Coupon rente 

 - Koersresultaat 

beleggersrendement

(obligaties)

Hoe verdien je aan Obligaties :

Coupon rente = een Vaste afgesproken rente die je jaarlijkse ontvangt op een obligatie. Berekend over de nominale waarde 

 Koersresultaat (beurskoers eindperiode - beurskoers begin periode) 

-> Beurskoers = de marktprijs, welke ontstaat door V&A en uitgedrukt in % van de nominale waarde van de obligatie.

-> Nominale waarde: de oorspronkelijk afgesproken waarde -> de waarde zoals die in de statuten staat vermeld

Basisregel obligaties

Marktrente omhoog = koers bestaande obligaties omlaag

Marktrente omlaag = koers bestaande obligaties omhoog

Aanvulling op ! Dus schrijf op !

Maakwerk

Wat ga je doen	Grote opgave s - Staatobligatie - Dividend en koersrendement - Obligaties
Hoe ga je dit maken?	zelfstandig eerste 10 min stilte Vragen? Lees bladzijde 81 Dan ee rst je buur en als 2e de uitlegtafel.
Ben je klaar?	controle vooraan rodenco Nasdaq benno Riska loos
LET OP!	Het stoplicht.

Investeren in een startup is een vak apart. Het risico is extreem hoog waardoor 

in principe alleen professionele partijen of angel investors bereid zijn om in te stappen – even afgezien dan van vrienden en familie die het spaarvarken omdraaien. 

Maar meedeinend op de golven van crowdfunding is er een nieuwe vorm van financiering in opkomst.

In de VS zijn startups al langer bekend met het fenomeen van de convertible note (converteerbare obligatie): een lening met rente die na verloop van tijd automatisch wordt omgezet in aandelen.

De converteerbare obligatie

Wat is het en hoe werkt het?

Een converteerbare obligatie (convertible) is een obligatie die, tegen voorwaarden, kan worden omgezet in aandelen

Deze keuzemogelijkheid noemen we een optie

Typische voorwaarden bij conversie

                              - Conversieperiode: je kunt de obligatie omzetten in aandelen gedurende (een 

                                 deel van) de looptijd van de obligatie

                              - Conversieverhouding: bijvoorbeeld één obligatie voor vijf aandelen

                              - Bijbetaling (in euro’s)

De converteerbare obligatie

Wat is het en hoe werkt het?
VOORBEELD 

• Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 100
• Interest 3% en een looptijd van 3 jaar
• Conversieverhouding: 1 obligatie voor 2 aandelen

De converteerbare obligatie

Een obligatie die kan worden omgezet in aandelen

* Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 100
* Interest 3% en een looptijd van 3 jaar
* Conversieverhouding: 1 obligatie voor 2 aandelen

Hoeveel bedraagt de jaarlijkse coupon?

* Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 100
* Conversieverhouding: 1 obligatie voor 2 aandelen

Vanaf welke beurskoers van de aandelen, zal de beurswaarde van een obligatie stijgen?

De converteerbare obligatie

Wat is het en hoe werkt het?

Voorbeeld

• Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 100
• Interest 3% en een looptijd van 3 jaar
•  Conversieverhouding: 1 obligatie voor 2 aandelen

--> De beurskoers van de converteerbare obligatie is afhankelijk van de koers van het onderliggende aandeel

--> Als de beurskoers van het aandeel hoger is dan 100 / 2 = € 50 is de beurskoers van de obligatie hoger dan € 100.

De koers van een converteerbare obligatie

In een grafiek (voor hetzelfde getallenvoorbeeld)

. . . is afhankelijk van de koers van het onderliggende aandeel

Koers van het aandeel onder € 50

- De optie tot conversie heeft geen waarde

- De converteerbare obligatie gedraagt zich als een obligatie

Koers van het aandeel boven € 50

- De optie tot conversie heeft waarde

- De converteerbare obligatie gedraagt zich als het onderliggende aandeel

* Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 1500
* Conversieverhouding: 1 obligatie voor 6 aandelen

Vanaf welke beurskoers van de aandelen, zal de beurswaarde van een obligatie stijgen?

* Converteerbare obligatie met een nominale waarde van € 1500
* Conversieverhouding: 1 obligatie voor 6 aandelen. Er moet nog een bedrag van € 50 per aandeel betaald worden bij conversie

Vanaf welke beurskoers van de aandelen, zal de beurswaarde van een obligatie stijgen?

De converteerbare obligatie

Voor- en nadelen voor de belegger

Maakwerk

Wat ga je doen	Test goed ? Dan aan de slag met grote opgave 'mevrouw andriessen + Pieter Riendstra' Test fout? maak grote opgave constante waarde en eindwaarde opnieuw
Hoe ga je dit maken?	zelfstandig eerste 10 min stilte Vragen? Lees bladzijde 79 Dan ee rst je buur en als 2e de uitlegtafel.
Ben je klaar?	Controle vooraan
LET OP!	Het stoplicht.

Lesdoelen

Aan het eind van de les kan je;

.. Je kunt voor een aandeel het beleggersrendement berekenen en uitsplitsen in het dividend- en koersrendement.

.. Je kunt voor een obligatie het beleggersrendement berekenen en uitsplitsen in het coupon- en koersrendement.

.. Je kunt voor een belegger de voor- en nadelen van een converteerbare obligatie ten opzichte van een gewone obligatie uitleggen.

.. Je kunt het beurskoersverloop van een converteerbare obligatie uitleggen (afgezet tegen de beurskoers van het onderliggende aandeel).

..Je kunt berekenen vanaf welke beurskoers van het onderliggende aandeel de beurskoers van een converteerbare obligatie hoger is dan de nominale waarde

Aandeel 1: beurskoers € 53,-; dividend € 6,-
Aandeel 2: beurskoers € 67,-; dividend € 7,-
Welk aandeel heeft een hoger dividendrendement?

1. aandeel 1
2. aandeel 2

Tom heeft 1 januari 100 aandelen Unilever gekocht voor € 17,50 per stuk. Op 2 juni 2021 wordt € 1,75 dividend per aandeel uitgekeerd. Op 31 december 2021 is de beurskoers € 18,25 per stuk.
Bereken het koersrendement over 2021.

1. 1,75/17,50 x 100% = 10%
2. (18,25 - 17,50)/17,50 x 100% = 4,3%

Eindopdracht les

1. Pak je spullen in.
2. Blijf zitten
3. Wacht rustig tot de bel.
4. Schuif je stoel aan de bel gaat.