Begin van de baring, Pijnstilling en normale bevalling
Les 5
Begin van de baring, Pijnstilling en normale bevalling
Lesduur is: 60 minOnderdelen in deze les
Les 5
Begin van de baring, Pijnstilling en normale bevalling
Lesdoelen:
Uitleggen wat er gebeurt bij het begin van de baring.
De verschillende medicatie benoemen tegen bevallingspijn en die uitleggen.
De stappen van een normale bevalling uitleggen.
Begin van de baring
Wat gebeurt er in het begin van de baring?
1. Voorweeën worden echte weeën
De weeën worden regelmatiger, sterker en pijnlijker.
Ze duren meestal 30–60 seconden en komen om de 5–20 minuten.
De baarmoedermond (cervix) begint te verweken, verstrijken en open te gaan (tot ongeveer 3–4 cm ontsluiting).
2. Vruchtwater kan breken (hoeft niet direct)
3. Lichamelijke signalen
Lage rugpijn of menstruatie-achtige krampen
Misselijkheid of diarree (het lichaam maakt zich ‘leeg’)
Verlies van de slijmprop (een beetje slijm met bloed)
4. Psychische signalen
Je voelt je vaak gespannen, opgewonden of onrustig
De behoefte om je terug te trekken of juist steun te zoeken
Begin van de baring
Hoelang duurt het begin van de baring?
Bij een eerste kindje kan deze fase enkele uren tot zelfs 24 uur duren.
Bij volgende kinderen verloopt dit vaak sneller.
Wanneer blijf je nog thuis, wanneer bel je hulp?
Je blijft meestal nog thuis tot de weeën:
Elke 4-5 minuten komen
Minstens 1 minuut duren
En dit al 1 tot 2 uur aanhoudt
➡️ Bij twijfel: altijd even je verloskundige bellen.
Medicatie tegen bevallingspijn
Lachgas
Wat doet het?
Het zorgt voor een suf gevoel, waardoor je de pijn minder intens ervaart.
Voordelen:
Het is makkelijk toe te dienen.
Je verloskundige kan het toedienen als die hiervoor is opgeleid.
Bijwerkingen verdwijnen snel na het stoppen met inhaleren.
Het zorgt voor ontspanning tussen de weeën door.
Je blijft je volledig bewust van de bevalling.
Nadelen:
Je kan er misselijk van worden en gaan overgeven.
Je wordt er slaperig van.
Je kan niet meer rondlopen, naar de wc, in bad of onder de douche.
Het is niet geschikt tijdens het persen.
Je moet ervoor naar het ziekenhuis
Pethidine
Wat is het?
Pethidine is een opioïde. Je kan het vergelijken met morfine. Je krijgt het via een prik in je bil of je bovenbeen.
Voordelen:
Het werkt rustgevend.
Het kan je helpen ontspannen en slaperig maken.
Je kan het in veel ziekenhuizen krijgen.
Nadelen:
Het werkt twee tot vier uur. Je kan de werking niet eerder stoppen als je last krijgt van de bijwerkingen.
Je kan er suf van worden. Daardoor kan je je soms delen van je bevalling niet herinneren.
Je kan er misselijk van worden.
Je kan niet meer rondlopen, naar de wc, in bad of onder de douche.
Je kan het niet in alle ziekenhuizen krijgen.
Remifentanil (morfinepomp)
Wat is het?
Remifentanil is een soort morfine. Je krijgt dit via een infuus in je hand. Aan het infuus zit een pompje met een knop, waarmee je jezelf remifentanil toedient.
Voordelen:
Je kan de pijnstilling zelf toedienen. Dit kan helpen voor je gevoel van controle.
Het werkt snel: binnen negentig seconden.
Het is ook snel uitgewerkt, waardoor je snel geen last meer hebt van de bijwerkingen.
Je kan het in veel ziekenhuizen krijgen.
Nadelen:
Je kan er suf van worden. Daardoor kan je je soms delen van je bevalling niet herinneren.
Je kan niet meer rondlopen, naar de wc, in bad of onder de douche.
Na twee tot vier uur gaat de morfine minder goed werken.
Je lichaam raakt eraan gewend.
Je kan langzamer gaan ademen, waardoor je te weinig zuurstof kan krijgen. Soms is het toedienen van zuurstof nodig.
Ruggenprik
Wat is het?
Een ruggenprik wordt geplaatst door een anesthesioloog. Dit is een arts gespecialiseerd in verdoving. Deze brengt met behulp van een naald een slangetje in je onderrug, tussen de ruggenwervels. Via dit slangetje komen verdovingsmiddelen in het ruggenmerg terecht.
Voordelen:
Het is de vorm van pijnbestrijding die het best en het langst werkt.
Het werkt snel.
Je kan het langere tijd gebruiken.
Je wordt er niet suf van.
De verdoving heeft geen effect op de baby.
Nadelen:
Je kan minder goed bewegen of verschillende bevalhoudingen aannemen, doordat je geen gevoel hebt in je onderlichaam.
Door de ruggenprik krijg je soms een lage bloeddruk. Daardoor kan je misselijk en duizelig worden. Ook kan de hartslag van de baby dalen. Je krijgt dan extra vocht in een infuus.
Er is een grotere kans op een keizersnede en een geboorte met een vacuümpomp, doordat het persen langer kan duren.
Welke vorm van medicatie tegen bevallingspijn wordt het meest gebruikt in ziekenhuizen in Nederland?
Paracetamol
Epidurale verdoving (ruggenprik)
Lachgas
Ijs om op te bijten
Wat doet lachgas (MEOPA) tijdens de bevalling?
Het vermindert de weeën
Het neemt de pijn helemaal weg
Het werkt kalmerend en maakt de pijn dragelijker
Het stopt de bevalling tijdelijk
Wat is een nadeel van pethidine tijdens de bevalling?
Het maakt de bevalling pijnlijker
Het kan de ademhaling van de baby beïnvloeden
Het zorgt voor snellere ontsluiting
Het versterkt de weeën
Waarom krijgt niet elke vrouw automatisch pijnstilling tijdens de bevalling?
Omdat pijn een belangrijk signaal is
Omdat het niet altijd medisch nodig is
Omdat sommige vrouwen geen medicatie willen
Alle bovenstaande antwoorden zijn juist
De stappen van een normale bevalling
Stap 1: Beginnende weeën (ontsluitingsfase)
De bevalling begint meestal met regelmatige weeën die steeds sterker en frequenter worden.
De baarmoederhals (cervix) begint te ontsluiten en wordt dunner (verstrijken).
De ontsluiting gaat van 0 cm naar ongeveer 10 cm.
Dit kan uren tot soms wel een dag duren.
Stap 2: Actieve ontsluiting
Weeën worden sterker, regelmatiger en pijnlijker.
De baarmoederhals opent zich sneller van ongeveer 4 cm tot 10 cm.
Dit is het moment om naar het ziekenhuis of de verloskundige te gaan, als je thuis bent begonnen.
Stap 3: Volledige ontsluiting
De baarmoederhals is volledig geopend (10 cm).
Dit betekent dat het geboorte kanaal open is en de baby kan geboren worden.
De moeder krijgt vaak de aandrang om mee te persen bij de weeën.
Stap 4: Uitdrijvingsfase
De moeder perst mee tijdens weeën om de baby door het geboortekanaal te krijgen.
De baby komt meestal met het hoofdje eerst naar buiten.
Dit kan van enkele minuten tot een paar uur duren.
Na de geboorte van het hoofdje volgen de schouders en daarna de rest van het lichaam.
Stap 5: Nageboorte
Na de geboorte van de baby komen de placenta en de vliezen (de nageboorte) eruit.
Dit gebeurt meestal binnen 30 minuten na de baby.
De weeën blijven licht en helpen de placenta los te maken en af te drijven.
Stap 6: Herstel na de bevalling
De baarmoeder blijft samentrekken om het bloedverlies te verminderen.
De moeder en baby worden goed in de gaten gehouden.
De baby wordt meestal direct bij de moeder gelegd voor huid-op-huidcontact en borstvoeding.
Wat is het doel van de herstelfase na de bevalling?
De baby controleren en huid-op-huidcontact starten
De weeën opwekken
De baarmoeder verder openen
De baby geboren laten worden
Wat is een kenmerk van de overgangsfase tijdens de bevalling?
De placenta komt los en wordt geboren
De baarmoederhals opent tot 3 cm
Het is het begin van de weeën
De vrouw kan zich misselijk of trillerig voelen
Direct na de bevalling
Apgar-score:
Een snelle beoordeling die direct na de geboorte van een baby wordt gedaan om te controleren hoe goed de baby zich aanpast aan het leven buiten de baarmoeder. Het helpt artsen en verloskundigen om te beslissen of de baby extra medische zorg nodig heeft.
De test:
De test wordt 1 minuut en 5 minuten na de geboorte uitgevoerd.
Soms ook na 10 minuten als er twijfel is.
Er worden vijf kenmerken beoordeeld, elk met een score van 0, 1 of 2 punten.
De maximale score is 10.
Wat is het doel van de Apgar-score?
Bepalen hoe lang de bevalling duurde
Beoordelen of de moeder kan herstellen
Snel inschatten hoe het met de pasgeboren baby gaat
Controleren of de baby kan lopen
Wanneer wordt de Apgar-score afgenomen?
Voor de bevalling
10 minuten na de geboorte
1 en 5 minuten na de geboorte
1 uur na de geboorte
Wat betekent een Apgar-score van 9?
De baby heeft ernstige problemen
De baby heeft een gemiddelde start
De baby doet het uitstekend
De baby moet gereanimeerd worden
