De hoofdgedachte (Engels vwo), les 1: Uitleg

• newEditor
• Engels
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 4-6

Introductie

Uitleg over de hoofdgedachte van Engelse leesteksten voor vwo (C1): onderwerp versus hoofdgedachte, titel, inleiding en slot, de topic sentence, hoofdzaak en bijzaak, met drie korte teksten en checks.

De Main Reading Room van de Library of Congress in Washington

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

De hoofdgedachte

Examenstof Engels vwo

Les 1 van 3: uitleg. Les 2 is de examentraining, les 3 de terugblik met quiz. Syllabus: Domein A leesvaardigheid, eindterm 1: de hoofdgedachte van een tekst(gedeelte) aangeven. Image credit: Carol M. Highsmith / Wikimedia Commons, publiek domein

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Wat ga je kunnen?

Ik kan de hoofdgedachte van een complexe Engelse tekst en van een alinea aangeven, ook als die impliciet of ironisch is verwoord.

Wat helpt jou om te snappen waar een Engelse tekst vooral over gaat?

Verwachte woorden: titel, eerste alinea, kopjes, eerste en laatste zin, signaalwoorden, herhaalde woorden. Op C1-niveau komt daar bij: ironie en impliciete standpunten, waardoor je de hoofdgedachte zelf moet samenvatten.

Man leest de krant op een caféterras in Athene, 1979

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Wat is de hoofdgedachte?

• De hoofdgedachte (main idea) is wat de schrijver je vooral wil vertellen.

• Het is een hele zin met een bewering, niet alleen een onderwerp.

• Test: begint je antwoord met 'The writer says that ...' en past het bij de hele tekst?

• Zo vraagt het examen ernaar: What is the main point of the text?

Veelgemaakte fout: leerlingen noemen een onderwerp (school start times) in plaats van een bewering. Laat ze elk antwoord omzetten naar een zin met een werkwoord. Image credit: Jean-Louis Debaize / European Communities / Wikimedia Commons, CC BY 4.0

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Onderwerp is niet hetzelfde

• Het onderwerp (topic) is het thema, bijvoorbeeld 'school start times'.

• De hoofdgedachte zegt iets over dat onderwerp: 'A later start helps teenagers learn.'

• Een goede hoofdgedachte past bij álle alinea's, niet bij maar één voorbeeld of detail.

• Op C1-niveau staat de hoofdgedachte vaak niet in één zin: je vat hem zelf samen uit de alinea's.

Het examen geeft vaak opties die alleen het onderwerp noemen of maar één detail. Bij vwo-teksten is de hoofdgedachte vaak impliciet of ironisch verwoord.

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Text A: The tyranny of the inbox

(1) There was a time when a letter could sit on the mat for a day without anyone feeling guilty. Today an unanswered email is treated as a minor act of negligence, and the sender's patience is measured in minutes.

(2) Workers have responded by checking their inboxes compulsively, as though productivity were something one could do in fifteen-second bursts. The irony is that the tool sold to us as a time-saver now consumes a good part of the working day.

(3) None of this means that email should be abolished; it is far too useful for that. But an organisation that cannot tolerate a two-hour silence has confused speed with importance, and its employees are paying for the confusion with their concentration.

Eigen tekst voor Examenstof

Voorbeeldtekst bij blok 1 (C1). Onderwerp: e-mail op het werk. Hoofdgedachte: de verwachting van directe reacties ondermijnt de concentratie, ook al is e-mail nuttig. Let op: de schrijver zegt het ironisch en vat pas in alinea 3 samen.

What is the main idea of Text A?

A

Expecting instant email replies damages concentration

B

Email should be replaced by the traditional letter

C

Email has made workers far more productive than before

D

Employees check their inboxes because they enjoy it

Alinea 3 vat samen. Afleiders: het tegenovergestelde van alinea 3 (abolished), het tegenovergestelde van alinea 2 (productiever) en niet in de tekst (enjoy).

Citeer de zin in alinea 3 met de hoofdgedachte.

Goed antwoord: But an organisation that cannot tolerate a two-hour silence has confused speed with importance, and its employees are paying for the confusion with their concentration. Eerste en laatste woorden zijn voldoende (But ... concentration). Fout: de eerste zin van alinea 3, die alleen nuanceert.

Krantenkiosk bij London Bridge in Londen

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Titel, inleiding en slot

• De titel en de eerste alinea (inleiding) vertellen vaak al waar de tekst over gaat.

• Het slot herhaalt of vat de hoofdgedachte vaak samen, na 'In short' of 'All in all'.

• Kijk ook naar kopjes en de eerste en laatste zin van de tekst.

• Kijk daarna of je keuze ook bij het midden van de tekst past.

Titels kunnen misleiden (ironie, woordspeling). Gebruik ze als hint, niet als bewijs. Image credit: Acabashi / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

De topic sentence

• In een alinea staat vaak één topic sentence (kernzin) met het hoofdpunt van die alinea.

• Die zin staat meestal vooraan, soms in het midden of aan het eind van de alinea.

• De rest van de alinea geeft uitleg, voorbeelden of details bij die kernzin: dat is bijzaak.

• Een vraag als 'What is the main point of paragraph 3?' vraagt naar die kernzin, in andere woorden.

Wijs in Text B aan waar de kernzin van alinea 2 staat: niet vooraan, maar na de tegenstelling met Yet. Een alinea heeft niet altijd een kernzin: dan vat je zelf samen.

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Text B: In praise of the slow train

(1) Ask any travel agent and you will be told that time is the one thing modern travellers cannot afford to waste. Airlines have taken the hint, trimming everything between the front door and the destination until the journey itself has all but disappeared.

(2) Yet a growing number of people are choosing the slow night train over the plane, and not out of thrift. For them the long, rattling hours are the point. A journey of a day and a night lets the landscape change gradually, so that arrival feels like something one has earned rather than something one has been delivered to.

(3) Speed, in other words, is not a neutral virtue. What we save in hours we may lose in understanding of the distance we have covered; the slow train asks us to pay that distance back in attention.

Eigen tekst voor Examenstof

Voorbeeldtekst bij blok 2 (C1). Titel en eerste alinea schetsen de tegenstelling; alinea 2 bevat de kernzin (Yet a growing number ... the long, rattling hours are the point) en het slot (in other words) vat samen.

What is the main point of paragraph 2 of Text B?

A

Night trains are cheaper than most flights

B

The landscape looks best from a night train

C

Travel agents advise people to take the train

D

Some travellers value the journey as much as arriving

Kernzin: For them the long, rattling hours are the point. Afleiders: tegenovergesteld aan 'not out of thrift', te smal (landschap) en niet in de tekst (travel agents adviseren juist snelheid).

Which title best captures the whole text?

A

How Airlines Save Time for Travellers

B

The Journey as Part of the Destination

C

Night Trains: A Cheap Way to Cross Europe

D

Why Travel Agents Prefer the Plane

Het slot (Speed ... is not a neutral virtue) en alinea 2 dragen de hoofdgedachte. Afleiders: te smal (alinea 1), tegenovergesteld (cheap) en niet in de tekst.

De Main Reading Room van de Library of Congress in Washington

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Hoofdzaak en bijzaak

• Hoofdzaak: wat de schrijver wil uitleggen of bewijzen. Bijzaak: voorbeeld, detail of anekdote.

• Voorbeelden en citaten ondersteunen de hoofdgedachte. Ze zijn zelf niet de hoofdgedachte.

• Test: kun je een zin weglaten zonder dat de boodschap verandert? Dan is het bijzaak.

• Vier stappen: titel en inleiding, kernzinnen, bijzaken weglaten, hoofdgedachte formuleren.

De vier stappen zijn de basis van het stappenplan in les 2. Image credit: Carol M. Highsmith / Wikimedia Commons, publiek domein

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Valkuilen bij meerkeuze

• Te smal: de optie gaat over één detail of één alinea, niet over de hele tekst.

• Te breed: de optie zegt meer dan de tekst, vaak met woorden als 'always', 'never' of 'all'.

• Het tegenovergestelde: de optie draait de mening van de schrijver om.

• Niet in de tekst: de optie klinkt logisch, maar de schrijver zegt het niet.

• Streep af wat niet past en kies de optie die bij de hele tekst past.

Deze vier typen afleiders komen steeds terug in examenvragen. In de training benoemen leerlingen per afgekeurde optie welk type het is.

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Text C: The translator's dilemma

(1) Literary translators are fond of saying that their work is invisible when done well, which is perhaps why they are so rarely thanked. The reader of a translated novel is, after all, never really reading the author, but a second author who has been careful to hide.

(2) Consider the case of a novelist whose book turns on a pun that exists in only one language. The translator must choose between loyalty to the words and loyalty to the joke. One translator, according to an anecdote told at conferences, solved the problem by inventing an entirely new pun and apologising in a footnote.

(3) The anecdote may be apocryphal, but the point it makes is not: translation is less a matter of copying than of rebuilding, and every choice is also an interpretation.

Eigen tekst voor Examenstof

Voorbeeldtekst bij blok 3 (C1). Alinea 2 is een anekdote (bijzaak) bij de bewering in alinea 3: vertalen is herbouwen en interpreteren. Alinea 1 is de inleiding.

Which sentence is the best summary of Text C?

A

Translating a novel always involves interpretation

B

Translators should explain their puns in footnotes

C

Good translators are rarely thanked for their work

D

Puns are impossible to translate into other languages

Afleiders: bijzaak (voetnoot uit de anekdote), te smal (alinea 1) en te breed (impossible).

Zet de vier stappen voor de hoofdgedachte op volgorde

1

Bijzaken weglaten

2

Kernzinnen zoeken

3

Titel en inleiding lezen

4

Hoofdgedachte formuleren

Volgorde zoals op de dia Hoofdzaak en bijzaak. Verwachte fout: de bijzaken pas na het formuleren weglaten.

Wat vind jij het lastigst aan de hoofdgedachte?

1

Onderwerp en hoofdgedachte uit elkaar houden

2

De kernzin van een alinea vinden

3

Hoofdzaak en bijzaak scheiden

4

De juiste meerkeuzeoptie kiezen

Gebruik de uitslag om in les 2 te kiezen waar je extra aandacht aan besteedt. Bij vwo is de impliciete hoofdgedachte vaak het lastigst.

Welke tip uit deze les ga jij gebruiken?

Verwacht: kernzinnen zoeken, afleiders afstrepen, titel en slot lezen. Lees een paar antwoorden voor.

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Begrippen (1/2)

• hoofdgedachte: wat de schrijver je vooral wil vertellen, in één zin met een bewering

• main idea: Engels voor hoofdgedachte; zo staat het in de vraag

• onderwerp: het thema van de tekst (topic); zegt nog niets over de mening van de schrijver

• topic sentence: de kernzin van een alinea, met het hoofdpunt van die alinea

• hoofdzaak: wat de schrijver wil uitleggen of bewijzen

EXAMENSTOF ENGLISH · READING · MAIN IDEA

Begrippen (2/2)

• bijzaak: voorbeelden, details en anekdotes die de hoofdzaak ondersteunen

• titel: geeft vaak een eerste hint over onderwerp en hoofdgedachte

• alinea: tekstdeel met één hoofdpunt; vragen verwijzen ernaar met een nummer