Praatkaarten

• Taal
• Burgerschap
• +1
• Basisschool
• Groep 6-8

Introductie

Opmerkingen of uitspraken kunnen pijn doen. Roddelen lijkt onschuldig maar kan schadelijk zijn en kan leiden tot vooroordelen en discriminatie. Met deze praatkaarten kun je hierover in de klas een dialoog laten ontstaan. In deze werkvorm werken leerlingen eerst individueel, daarna in groepjes en ten slotte klassikaal. In groepjes rangschikken zij de beledigende en/of discriminerende situaties die op de kaarten te zien zijn. Dat leidt uiteindelijk tot een gesprek over lastige onderwerpen. Je kunt de les uitvoeren als er een veilige sfeer in de klas aanwezig is. Deze les maakt deel uit van het lespakket van de Week tegen Pesten, waarin het thema ‘Een plek voor iedereen, toch?’ centraal staat. Leerlingen praten samen over situaties waarin discriminatie voorkomt en denken na over hoe dit voor iemand voelt. De werkvorm laat zien dat leerlingen situaties verschillend kunnen ervaren en dat iets wat voor de één onschuldig lijkt, voor een ander kwetsend kan zijn. Zo leren zij respectvol met elkaar omgaan en dragen de gesprekken bij aan het voorkomen van pestgedrag en een veilige klas waarin iedereen erbij hoort.

Instructies

Leerdoelen

De leerling:

• is in staat om argumenten te formuleren en die te delen met de groep;
• leert actief te luisteren naar de mening van een ander en die mening te beoordelen en waarderen;
• beseft dat je van mening kunt en mag veranderen;
• leert zich in te leven in een ander.

Voorbereiding

• Lees de docentenhandleiding bij deze digiles goed door en bekijk de 8 slides van deze les.
• Voor elke leerling print je een werkblad.
• Voor elk groepje print je de vijf praatkaarten dubbelzijdig (eventueel lamineren voor hergebruik).

Instructies

afs2019-praatkaarten-handleiding.pdf

Werkbladen

AFS_Praatkaarten-werkblad.pdf

AFS-Praatkaarten.pdf

 Praatkaarten

Introductieslide

Vertel de leerlingen dat ze in deze les aan de slag gaan met verschillende praatkaarten rondom vooroordelen en discriminatie. 

Opmerkingen of uitspraken kunnen pijn doen.  Misschien heb je dat zelf ook weleens meegemaakt. 
In deze les bespreken we een paar uitspraken die niet zo fijn zijn om te horen. Dat doen we aan de hand van praatkaarten. 

Je bedenkt zelf argumenten en mag die delen met anderen. Wat vind jij? Daarnaast hoor je de argumenten van je klasgenoten. Wat vinden zij?

Wat leren we van deze les?

• We leren om argumenten te bedenken en die te delen met onze groep.
• We leren om actief te luisteren naar het argument van een ander.
• We leren om ons in te leven in een ander.
• We leren dat je van mening kunt en mag veranderen.

Aan de slag met de eerste praatkaart!

Vertel de leerlingen wat ze in deze les gaan leren. Laat een leerling de doelen op het bord voorlezen.

Bekijk samen de tekening. Wat zien jullie? Er gaat hier wat mis, maar wat? Lees het voorleesverhaal die je kunt vinden in de handleiding. 

Stel na het voorleesverhaal de vragen uit de handleiding.

Ga op zoek naar vergelijkbare situaties uit de klas of de omgeving van de leerlingen. Wijs nooit iemand aan – het is beter als leerlingen er zelf mee komen.

Tips

• Schuif niemand naar voren als representant van een groep.

• Benadruk dat het bij deze les niet om goed of fout gaat.

• Train het empathisch vermogen van de leerlingen.

Hoe zou het voelen als jij…?

• Beïnvloed de sociale norm en maak samen met de leerlingen afspraken over deze onderwerpen.

• Leeft een onderwerp in de klas? Kom er dan op een later moment op terug. Kijk op onze website voor meer werkvormen en tips voor leerkrachten.

Deel de werkbladen uit. 

Leerlingen bekijken vijf verschillende situaties. Op elke kaart gaat er iets mis.

De leerlingen kleuren bij elke situatie een meter in. Hoe erger ze de situatie vinden, hoe meer ze inkleuren. Na het inkleuren van de meter schrijven de leerlingen hun mening onder de situaties, gevolgd door een of meerdere

argumenten. Deze argumenten hebben ze in het volgende onderdeel nodig.

Elk groepje krijgt de vijf praatkaarten uitgedeeld, die ze met elkaar gaan rangschikken. Welke kaart vinden ze het ergst? En welke het minst erg?

Nabespreking
Leg de gerangschikte kaarten van de groepjes naast elkaar of hang ze naast elkaar op. Wat zijn de verschillen? Welke

kaarten worden het vaakst bovenaan geplaatst? En welke staan vooral onderaan? Laat de leerlingen zelf hun keuzes toelichten. 

Afsluiting
Stel de volgende vragen:

• Wat zouden we kunnen doen of verbeteren als klas?

• Hoe kunnen we elkaar daarmee helpen?

• Benadruk dat roddelen onschuldig lijkt, maar schadelijk kan zijn en dat het belangrijk is om hier over te blijven praten in de klas.