Wanen & hallucinaties
Wanen & Hallucinaties
Onderdelen in deze les
Wanen & Hallucinaties
Wat weet je al over wanen en hun soorten?
Leerdoel van deze les
Aan het einde van de les kun je verschillende soorten wanen, hallucinaties herkennen, uitleggen wat ze inhouden en voorbeelden geven.
Verschil tussen wanen en hallucinaties
Waan
Hardnekkige onjuiste overtuiging (bv denken dat je wordt achtervolgd terwijl er geen bewijs is)
Hallucinatie
Iets waarnemen zonder dat er echte prikkel is (bv stemmen horen die er niet zijn)
Wat zijn wanen?
Wanen zijn hardnekkige overtuigingen die niet overeenkomen met de werkelijkheid.
Ze komen vaak voor bij verschillende psychische aandoeningen.
Bij welke ziektebeelden kunnen er wanen en hallucinaties voorkomen--> Schizofrenie/Bipolaire stoornis/depressie
Waarom is het herkennen van wanen belangrijk?
Het helpt bij het begrijpen van psychische stoornissen en draagt bij aan betere zorg en verpleegkundige ondersteuning.
Betrekkingswanen
Je denkt dat gebaren, opmerkingen of gebeurtenissen speciaal op jou zijn gericht.
Voorbeeld: denken dat mensen op straat over jou praten.
Achtervolgingswanen (paranoïde wanen)
Je gelooft dat je wordt gevolgd, bespioneerd of dat er een complot tegen je is.
Vaak gezien bij (paranoïde) schizofrenie.
Grootheidswanen
Overtuiging dat je speciale macht, kennis of status hebt.
Voorbeeld: geloven dat je een beroemdheid of uitverkorene bent.
Schuld- of zondewanen
Je denkt dat je verantwoordelijk bent voor rampen of grote fouten.
Dit komt vaak voor bij depressieve stoornissen.
Nihilistische wanen
Je gelooft dat je niet bestaat, dat je organen weg zijn of dat de wereld vergaat.
Vaak gezien bij ernstige depressie, zoals het syndroom van Cotard.
Somatische wanen
Je denkt dat er iets ernstig mis is met je lichaam, zonder dat daar medisch bewijs voor is.
Erotomane wanen
Het idee dat iemand verliefd op je is, vaak een beroemdheid of iemand met een hogere status.
Controlewanen
Je hebt het gevoel dat je gedachten, gevoelens of handelingen gestuurd worden door externe krachten, zoals technologie of telepathie.
Beïnvloedingswanen en andere vormen
Andere zeldzame wanen
Soms komen wanen voor die niet onder deze categorieën passen, maar ze hebben altijd te maken met een verkeerde overtuiging van de werkelijkheid.
Beïnvloedingswanen
Je denkt dat gedachten worden ingeplant of weggehaald door anderen.
Hoe kun je wanen herkennen?
Let op afwijkend of extreem gedrag en overtuigingen die niet aansluiten bij wat gebruikelijk is in de samenleving en in de omgeving waar de zorgvrager vandaan komt.
Reflectie: waarom is kennis over wanen nuttig?
Door wanen te herkennen kun je anderen beter begrijpen en ondersteunen,
en draag je bij aan minder stigma rondom psychische aandoeningen.
Wat is een voorbeeld van een grootheidswaan?
30
second
Je denkt dat je ziek bent.
Je voelt je altijd moe.
Je gelooft dat je bijzonder bent.
Je gelooft dat je geen vrienden hebt.
wat zijn hallucinaties ?
-belevingen die rondspoken.
-fantasie wereld, wat hij/zij als echt ervaart.
-de naam: hallucinaties = dwalen door de geest
kenmerken van hallucinaties.
-gedrags wisselingen.
-fantasieën.
- verwisselen van stemmen.
- prikkels dubbel opnemen.
vormen van hallucinaties.
-auditieve of geluids hallucinaties.
- visuele hallucinaties.
- smaakhallucinaties.
-reukhallucinaties.
gevolgen.
- contacten worden moeizaam.
-stemmingswisselingen.
-onbegrepen, eenzaam,angst.
-besef werkelijke wereld gestoord.
hoe kun je omgaan met hallucinaties.
-cliënt werkelijke wereld laten realiseren.
-medicatie voor de cliënt.
- prikkelarme omgeving.
-gevaarlijke situaties.
Wat betekent hallucinatie.
Dingen die je aanraakt.
Belevingen die er in je zintuigen rond spoken.
Adem te kort hebben.
Geen gedachte hebben.
Noem een kenmerk van hallucinaties.
Wanen.
Steken in je borst.
Knipper met je ogen.
Verward denken.
Wat zijn de gevolgen van hallucineren.
Moeizaam contacten maken.
Laten zich niet helpen.
Veel sporten.
Veel bijkomen.
Bij wie komt het voor.
Kinderen.
Ouderen.
Volwassenen
Alle leeftijden.
Wat is een beinvloedingswaan?
30
second
Je gelooft dat je kunt vliegen.
Je denkt dat je een beroemd acteur bent.
Je denkt dat anderen je gedachten beheersen.
Je voelt je vaak angstig.
Wat valt onder een betrekkingswaan?
30
second
Je denkt dat je een superheld bent.
Je gelooft dat je geen emoties hebt.
Je voelt je altijd verdrietig.
Je denkt dat alles om jou draait.
Wat is een somatische waan?
30
second
Je gelooft dat je onzichtbaar bent.
Je gelooft dat je een ernstige ziekte hebt.
Je voelt je vaak euforisch.
Je denkt dat je altijd honger hebt.
Je voelt dat er iemand op je schouders duwt. Wat voor hallucinatie is dit?
30
second
Akoestische/auditieve hallucinaties
Visuele hallucinatie
Haptische/tactiele hallucinatie
Olfactorische hallucinatie
De zorgvrager proeft dat zijn eten vergiftigd is. Wat voor hallucinatie is dit?
30
second
Visuele hallucinatie
Proef hallucinatie
Akoestiche hallucinatie
Auditieve hallucinatie
Wat is een positief symptoom van schizofrenie?
1
minute
00
second
Apathie
Affectieve vervlakking
Hallucinaties
Slechte concentratie
Wat is een negatief symptoom van schizofrenie?
1
minute
00
second
Sociale terugtrekking
Verwardheid
Hallucinaties
Wanen
Wat zijn wanen bij schizofrenie?
30
second
Verstoorde waarneming
Valse overtuigingen
Verlies van geheugen
Emotionele uitdrukkingen
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
5
minute
00
second
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
2
minute
00
second
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.
1
minute
00
second
