Les 6: Zuivere stoffen en mengsels (M3B)

• Scheikunde
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 3

H1 Stoffen en mengsels

1. Welke drie fasen ken je?
2. Schrijf drie faseovergangen op.
3. Wat gebeurt er met de deeltjes als een vaste stof vloeibaar wordt?

1.2 Fasen en faseovergangen

Schrijf je antwoorden op een blaadje.

DEZE LES

• bespreken 1.2 opdr 8 t/m 13 (blz 24 t/m 26)
• terugblik 1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

• Ik kan de belangrijkste kenmerken van het deeltjesmodel noemen.
• Ik kan de toestandsaanduidingen (fasen) en hun betekenis beschrijven.
• Ik kan de zes faseovergangen benoemen.
• Ik kan uitleggen welke invloed een verandering van temperatuur heeft op de snelheid en onderlinge aantrekkingskracht van moleculen.
• Ik kan de werking van de brander uitleggen.
• Ik kan uitleggen waar welke vlam voor gebruikt wordt.

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

1.2 Fasen en faseovergangen

START TERUGBLIK

Hoe heet deze faseovergang?

1. smelten
2. stollen
3. verdampen
4. condenseren

Rijpen is de faseovergang van:

1. vloeibaar naar gasvormig
2. gasvormig naar vloeibaar
3. gasvormig naar vast
4. vloeibaar naar vast

Sleep de juiste fase naar het bijbehorende deeltjesmodel.

vast

vloeibaar

gas

Hoe heet deze faseovergang?

1. smelten
2. stollen
3. verdampen
4. condenseren

Een kenmerk van het deeltjesmodel is: Elke stof is opgebouwd uit kleine deeltjes.

Noem nog een kenmerk van het deeltjesmodel.

Vervluchtigen is de faseovergang van:

1. vast naar gasvormig
2. gasvormig naar vloeibaar
3. vloeibaar naar gasvormig
4. vloeibaar naar vast

Sleep de juiste beschrijving naar het bijbehorende deeltjesmodel.

Je kunt de moleculen gemakkelijk samenpersen.

De moleculen trekken elkaar stevig aan.

De moleculen bewegen kriskras door elkaar heen.

Hoe heet deze faseovergang?

1. smelten
2. stollen
3. verdampen
4. condenseren

De 'pauzevlam' gebruik je ...

1. om iets sterk te verhitten
2. om iets rustig te verwarmen
3. tussen twee proefjes de brander even niet gebruikt
4. als de bel voor de pauze gaat

De 'ruisende' vlam gebruik je om ...

1. iets sterk te verhitten
2. iets rustig te verwarmen
3. aan te geven dat de brander het doet
4. te laten zien dat de brander aan staat

Wat is de juiste volgorde om de brander uit te zetten?

1. gasschroef dicht luchtring dicht hoofdkraan dicht
2. luchtring dicht gasschroef dicht hoofdkraan dicht
3. luchtring dicht hoofdkraan dicht gasschroef dicht
4. hoofdkraan dicht luchtring dicht gasschroef dicht

Wat moet je altijd controleren voor je de hoofdkraan met gastoevoer open zet?

De 'kleurloze' vlam gebruik je om ...

1. Iets sterk te verhitten
2. Iets rustig te verwarmen
3. Aan te geven dat de brander het doet
4. Te laten zien dat de brander aan staat

1.2 Fasen en faseovergangen

EINDE TERUGBLIK

Een natte handdoek hangt buiten. Na een paar uur is hij droog.

Een leerling zegt: “Het water is verdwenen.”

Leg uit waarom dit niet klopt. 

• Gebruik de woorden verdampen, gas en deeltjes.

1.2 Fasen en faseovergangen

Een natte handdoek hangt buiten. Na een paar uur is hij droog.

Een leerling zegt: “Het water is verdwenen.”

Leg uit waarom dit niet klopt. 

• Gebruik de woorden verdampen, gas en deeltjes.

1.2 Fasen en faseovergangen

ANTWOORD

Het water is niet verdwenen. Het vloeibare water is verdampt en is nu een gas. De waterdeeltjes zitten nu in de lucht en bewegen vrij door elkaar.

  AAN DE SLAG en HUISWERK

• leren 1.1 Stofeigenschappen (blz 8 t/m 12, 68 )
• leren 1.2 Fasen en faseovergangen (blz 19 t/m 21, 68/69)

1.3 Zuivere stoffen en mengsels

1.3 Zuivere stoffen en mengsels

Zuivere stoffen

In de scheikunde spreek je van een zuivere stof als hij maar uit een soort molecuul bestaat.

Zuivere stoffen

In de scheikunde spreek je van een zuivere stof als hij maar uit een soort molecuul bestaat.

Voorbeelden van zuivere stoffen:

• Thuis: soda, suiker, zout, goud.
• Laboratorium: gedestilleerd water, alcohol en aceton.

1.3 Zuivere stoffen en mengsels

Mengsels

In de scheikunde spreek je van een mengsel als deze uit meerdere moleculen bestaat.

• Als je suiker door water mengt, lost de suiker op.
• De suiker lijkt verdwenen, maar is dat niet, ze zijn gemengd.
• De suikermoleculen en watermoleculen kun je niet zien omdat ze erg klein zijn.

+

1.3 Zuivere stoffen en mengsels

Zuivere stof of mengsel?

Het is vaak moeilijk te zien of een stof een zuivere stof of een mengsel is. Toch kun je dat makkelijk onderzoeken door een stof van fase te laten veranderen. 

• Tijdens dat proces meet je de temperatuur.

zuiver

mensgel

1.3 Zuivere stoffen en mengsels