De Souffleermethode
Werkvormen
De Souffleermethode
Werkvormen
This item has no instructions
Tijdens de pauze supermarkt bezoeken
situatie
Leerlingen willen graag wat lekkers halen tijdens de pauze. De dichtstbijzijnde supermarkt laat alleen twee leerlingen per keer naar binnen met een mandje.
Ook moeten ze hun tassen
achterlaten bij de ingang.
Rollenspel: Tijdens de pauze supermarkt bezoeken
Doel: Verkennen van de botsing tussen recht tot gelijke behandeling en veiligheidsmaatregelen.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: leerling, supermarkt eigenaar, millennial en cafetariamedewerker school. Deze partijen zijn allen betrokken bij deze situatie.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "Leerlingen willen graag wat lekkers halen tijdens de pauze. De dichtstbijzijnde supermarkt laat alleen twee leerlingen per keer naar binnen met een mandje. Ook moeten ze hun tassen achterlaten bij de ingang."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel veiligheid als gelijke behandeling bevorderd.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
leerling
andere supermarkt bezoeker
supermarkt
eigenaar
cafetaria
medewerker school
"Pff... Ik moet kei lang wachten òf wordt niet geholpen op basis van
mijn leeftijd en opleiding.
Dit klinkt als leeftijdsdiscriminatie."
"Die scholieren liepen alleen maar in de weg en kochten niks. Ik wil gewoon rustig mijn boodschappen
kunnen doen."
"Ik moet wel. Er werd zoveel gestolen! Aan de andere kant zijn het ook de klanten van de toekomst..."
"Alle kids kochten ineens niets meer hier. Alles was goedkoper bij de supermarkt. Daar konden we niet tegen concurreren."
Rollenspel: Tijdens de pauze supermarkt bezoeken
Doel: Verkennen van de botsing tussen recht tot gelijke behandeling en veiligheidsmaatregelen.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: leerling, supermarkt eigenaar, millennial en cafetariamedewerker school. Deze partijen zijn allen betrokken bij deze situatie.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe: burger, politie, overheid, bedrijf.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "Leerlingen willen graag wat lekkers halen tijdens de pauze. De dichtstbijzijnde supermarkt laat alleen twee leerlingen per keer naar binnen met een mandje. Ook moeten ze hun tassen achterlaten bij de ingang."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel veiligheid als gelijke behandeling bevorderd.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
Dit voorbeeld komt uit de methode Actief! - Thema Grondwet & Grondrechten - Les 3. Grenzen aan de Grondwet en Grondrechten.
privacy vs publieke veiligheid
situatie
De overheid denkt er aan om het aantal bewakingscamera's in stadscentrums te verhogen om criminaliteit te verminderen, maar dit roept zorgen op over de privacy van burgers die constant worden gefilmd.
Rollenspel: privacy vs. publieke veiligheid
Doel: Verkennen van de botsing tussen privacyrechten en veiligheidsmaatregelen.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: burgers, overheidsfunctionarissen, politie en bedrijven. Deze partijen zijn allen betrokken bij een discussie over privacy en veiligheid.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe: burger, politie, overheid, bedrijf.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "De overheid denkt er aan om het aantal bewakingscamera's in stadscentrums te verhogen om criminaliteit te verminderen, maar dit roept zorgen op over de privacy van burgers die constant worden gefilmd."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel privacy als veiligheid probeert te balanceren.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
burger
politie
overheid
bedrijf
"Ik maak mij zorgen over mijn privacy. Het voelt alsof ik straks constant in de gaten wordt gehouden."
"Deze bewakingscamera's zijn een super nuttig hulpmiddel om criminaliteit te bestrijden."
"Hmm... Ik twijfel tussen
de noodzaak van veiligheid en de bescherming van burgerrechten."
"Dit zal ons echt enorm helpen om criminaliteit
te verminderen en hoe klanten ons zien."
Rollenspel: privacy vs. publieke veiligheid
Doel: Verkennen van de botsing tussen privacyrechten en veiligheidsmaatregelen.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: burgers, overheidsfunctionarissen, politie en bedrijven. Deze partijen zijn allen betrokken bij een discussie over privacy en veiligheid.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe: burger, politie, overheid, bedrijf.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "De overheid denkt er aan om het aantal bewakingscamera's in stadscentrums te verhogen om criminaliteit te verminderen, maar dit roept zorgen op over de privacy van burgers die constant worden gefilmd."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel privacy als veiligheid probeert te balanceren.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
Dit voorbeeld komt uit de methode Actief! - Thema Grondwet & Grondrechten - Les 3. Grenzen aan de Grondwet en Grondrechten.
Meer vrouwen in bestuursfuncties
situatie
Er is een debat gaande over het invoeren
van een bepaald percentage vrouwen in bestuursfuncties om gelijkheid te bevorderen, maar het kan worden gezien als een inperking van de vrijheid van bedrijven om hun eigen personeel te kiezen.
Rollenspel: Meer vrouwen in bestuursfuncties
Doel: Verkennen van de botsing tussen vrijheid, gelijkheid en solidariteit.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: burgers, overheidsfunctionarissen, politie en bedrijven. Deze partijen zijn allen betrokken bij een discussie over privacy en veiligheid.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe: burger, politie, overheid, bedrijf.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "Er is een debat gaande over het invoeren van een bepaald percentage vrouwen in bestuursfuncties om gelijkheid te bevorderen, maar het kan worden gezien als een inperking van de vrijheid van bedrijven om hun eigen personeel te kiezen."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel privacy als veiligheid probeert te balanceren.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
burger
politie
overheid
bedrijf
"Ik zie de noodzaak
van gelijkheid."
"Degene die de baan verdient, moet hem krijgen."
"Ik voel de spanning ontstaan. Mijn team staat klaar mochten er protesten uitbreken."
"Het zal u niet zijn ontgaan dat wij vele gesprekken voeren over de wetgeving die gelijke kansen bevordert zonder autonomie van bedrijven te beperken."
"We moeten nu ineens onze wervings- en promotiebeleid aanpassen om aan de nieuwe eisen te voldoen."
Rollenspel: privacy vs. publieke veiligheid
Doel: Verkennen van de botsing tussen privacyrechten en veiligheidsmaatregelen.
Opdracht: Voer het rollenspel uit waarbij leerlingen de rol aannemen van verschillende belanghebbenden: burgers, overheidsfunctionarissen, politie en bedrijven. Deze partijen zijn allen betrokken bij een discussie over privacy en veiligheid.
Hoe werkt het?
Verdeel de klas in vier groepen en wijs elke groep een rol toe: burger, politie, overheid, bedrijf.
Lees dit scenario aan de vier groepen voor: "De overheid denkt er aan om het aantal bewakingscamera's in stadscentrums te verhogen om criminaliteit te verminderen, maar dit roept zorgen op over de privacy van burgers die constant worden gefilmd."
Laat elke groep hun standpunt presenteren en onderhandel over een oplossing die zowel privacy als veiligheid probeert te balanceren.
Reflecteer op hoe verschillende belangen conflicteren en hoe een balans kan worden gevonden.
Dit voorbeeld komt uit de methode Actief! - Thema Grondwet & Grondrechten - Les 3. Grenzen aan de Grondwet en Grondrechten.
Moet Nederland stoppen met producten importeren die bijdragen aan ontbossing, zoals soja of palmolie?
Doel van de les: Leerlingen verkennen een actueel mondiaal probleem via verschillende perspectieven. Ze leren standpunten onderbouwen, belangen afwegen en ervaren hoe maatschappelijke keuzes tot stand komen.
Voorbereiding
Verdeel de klas in vier gelijke groepen.
Wijs elke groep één rol toe.
Laat elke groep 10 minuten overleggen: Wat is hun standpunt ten aanzien van het importverbod?,
Wat zijn hun belangrijkste argumenten?, Welke openingszin gaan ze gebruiken om hun rol krachtig neer te zetten?
Laat ze nadenken over hun denk- of verdiepingsvraag (staat bij de rolbeschrijving) om hun standpunt te verdiepen.
Kies per groep een eerste spreker. De rest is souffleur en helpt de spreker tijdens het debat met argumenten, feiten of repliek. De spreker mag gewisseld worden.
Debatopzet
Voer het debat in 5 rondes: elke groep brengt per ronde één argument naar voren.
Na elke ronde mag de onderzoekergroep (eventueel docent gestuurd) aangeven welk argument hen op dat moment het meest overtuigt.
De docent begeleidt het debat, houdt de tijd in de gaten en bewaakt een open, constructieve sfeer.
Na de vijfde ronde kiest de klas of een aangewezen observatorgroep welk standpunt het sterkst onderbouwd is.
Tips voor uitvoering
- Stimuleer alle leerlingen om actief te souffleren – ze zijn allemaal verantwoordelijk voor de kwaliteit van hun groepsbijdrage.
- Laat de groepen iedere ronde een andere spreker aanwijzen.
De importeur:
"Wij leveren wat de wereld vraagt – zolang de consument koopt, blijft de keten draaien."
De natuurbeschermer:
"Ik wil de juiste keuze maken, maar geef me dan ook de juiste opties en informatie."
De overheid:
"Wij balanceren tussen economische belangen en internationale duurzaamheid – en dat botst."
De consument
"Ik wil de juiste keuze maken, maar geef me dan ook de juiste opties en informatie."
This item has no instructions
De importeur
De natuurbeschermer
De overheid
De consument
Welke rol heeft jou het meest weten te overtuigen?
Bespreek de resultaten na:
Heeft het rollenspel je mening veranderd?
Welk argument heeft jou overtuigd?
Hoe vond je het om jouw standpunt te verdedigen?
Denk je dat je mensen overtuigd hebt?
Welke rol vond jou het sterkst in dit debat?
Ja
Twijfel
Nee
Moet Nederland stoppen met producten importeren die bijdragen aan ontbossing, zoals soja of palmolie?
Bespreek de resultaten na:
Heeft het rollenspel je mening veranderd?
Welk argument heeft jou overtuigd?
Hoe vond je het om jouw standpunt te verdedigen?
Denk je dat je mensen overtuigd hebt?
Welke rol vond jou het sterkst in dit debat?
We moeten kernenergie inzetten als oplossing voor het klimaatprobleem.
Niveau: havo, vwo
Inzet in de klas:
Gebruik dit lesmateriaal in de verdiepingsfase na een uitleg over energiebronnen of kernsplijting.
Laat leerlingen in vier groepen één rol voorbereiden (inhoud, argumentatie, openingszin).
Daarna kiest elke groep een spreker, de rest is souffleur.
Laat ze het debat voeren in 5 rondes met telkens 1 argument per groep.
Daarna volgt een korte evaluatie en een klasbrede reflectie: wat is het meest overtuigende perspectief en waarom?
Tips:
Geef je groepjes een bepaalde tijd waarin zij naar zoveel mogelijk feiten en informatie op zoek kunnen, om hun mening te beargumenteren.
Geef na iedere ronde leerlingen de kans om 'over te lopen' naar een andere partij. Zijn ze het eens met de argumenten van een andere rol, dan sluiten zij zich daarbij aan.
Is binnen 5 rondes de hele groep unaniem over hun standpunt? Laat ze dan dit klassikaal standpunt verwoorden.
🧪 Natuurkundige
🌿 De Activist
🏛️ Politicus
⚡️ Energiebedrijf
Welke rol heeft jou het meest weten
te overtuigen?
This item has no instructions
🟢 Eens
🔴 Oneens
We moeten kernenergie inzetten als oplossing voor het klimaatprobleem.
This item has no instructions
🏕️ Campingdilemma
Rollen
Roles
Rôles
Rollen
Rollenspel "Campingdilemma"
Doel: Leerlingen verkennen een dilemma op een camping, waarbij verschillende belangen tegenover elkaar staan. Ze oefenen argumenteren, afwegen en discussiëren in een moderne vreemde taal.
Keuze: Kies zelf in welke taal je de opdracht wilt uitvoeren. Vergroot de hotspots van de gekozen taal zodat beter leesbaar zijn (ook achter in het lokaal). Verwijder de andere hotspots, zodat de slide overzichtelijk blijft.
Instructie voor in de klas:
Deel de klas in vier groepen: iedere groep vertegenwoordigt één rol.
Laat leerlingen in hun groep overleggen: wat is hun standpunt en welke argumenten passen daarbij?
Laat één leerling per groep het standpunt presenteren, waarbij de rest van de groep mag souffleren.
Voer een debat in vier rondes. Iedere ronde mag een andere rol beginnen met een standpunt. De overige rollen mogen hierop reageren. Iedere ronde is er een andere spreker vanuit de groep.
Gezamenlijke reflectie: welk standpunt was het meest overtuigend? Zijn jullie tot een goede oplossing gekomen? Kon je je standpunt goed verwoorden?
Tip 1: Laat je de leerlingen het rollenspel uitvoeren in de vreemde taal? Laat de Nederlandse hotspots staan voor ondersteuning tijdens het voorbereiden.
Tip 2: Geef de achterban van de spreker de mogelijkheid om woorden op te zoeken in een (online) woordenboek.
Vind meer inspiratie op ons Inspiratiekanaal.
Alle werkvormen van LessonUp vind je op het gloednieuwe kanaal WoW.
Werkvormen
This item has no instructions