16.1 Voortstuwen en tegenwerken

• Natuurkunde
• Middelbare school
• vmbo t, mavo
• Leerjaar 4

Hst 16.1 "voorstuwen en tegenwerken"

Leerdoelen

Je kunt na deze les:

• beschrijven hoe de luchtwrijving en de rolwrijving een beweging tegenwerkt.
• drie manieren noemen om tegenwerkende krachten te verminderen.
• uitleggen wat wordt bedoeld met de nettokracht op een bewegend voorwerp.
• aangeven hoe een voorwerp beweegt, als je de nettokracht op dat voorwerp kent.
• beschrijven hoe de nettokracht een voorwerp van richting kan laten veranderen.

Vandaag

H16 starten

H16.1 uitleggen

Zelfstandig werken

Afsluiting

Voorkennis

De leerling kent de verschillende soorten krachten (zie hfst 1)

De leerling weet dat krachten zelf niet gezien kunnen worden, maar dat je alleen het effect van de kracht ziet. 

De leerling kan vectoren tekenen en weet dat vectoren een aangrijpingspunt, richting en een lengte hebben.

Voortstuwen en tegenwerken

Zoals je in het filmpje zag ging de auto "vanzelf" steeds harder. 

Door de zwaartekracht werd de auto steeds meer voortgestuwd. 

Dit zie je andersom ook. Als je een heuvel op probeert te fietsen, maar je stopt met trappen, zal je afremmen en uiteindelijk zelfs achteruit rollen.   

Voortstuwen en tegenwerken

De voortstuwende krachten zijn krachten die maken dat je vooruit komt. (spierkracht, motorkracht, zwaartekracht)

 

Tegenwerkende krachten zorgen ervoor dat de beweging juist moeilijker gaat, of dat je afremt. Denk daarbij aan luchtwrijving, rolwrijving, zwaartekracht, andere wrijvingskrachten (onderdelen die langs elkaar bewegen)

Maak de zin af: Hoe minder wrijving...

1. Hoe meer verzet.
2. Hoe meer kracht er nodig is om een trein achteruit te laten gaan.
3. Hoe minder kracht er nodig is om te stoppen.
4. Hoe minder kracht er nodig is om een trein vooruit te krijgen.

Een fietser rijdt de berg op. Welke krachten werken hem tegen?

1. Zwaartekracht
2. Wrijvingskracht
3. Luchtweerstand
4. Alle 3 genoemde krachten

Als het sneeuwt, wordt de remweg langer. Hoe komt dat?

1. Omdat de luchtweerstand is afgenomen.
2. Omdat de luchtweerstand is toegenomen.
3. omdat de schuifweerstand is afgenomen.
4. Omdat de schuifweerstand is toegenomen.

Wat gebeurt er met de luchtweerstand als je harder trapt?

1. Wordt groter
2. wordt kleiner
3. Blijft gelijk
4. wordt 0 N

Resultante/nettokracht

De nettokracht is het resultaat van alle krachten tesamen. Die krachten kunnen onder een hoek staan of in dezelfde richting.

filmpje

Resultante/nettokracht

=> Nettokracht werkt in de bewegingsrichting

=> Nettokracht is 0 N

=> Nettokracht werkt tegen de bewegingsrichting in

filmpje

Richtingsverandering

Bijzondere situatie:

Wel een nettokracht, maar er lijkt geen snelheidsverandering te zijn.

Dit vindt plaats als een voertuig van richting verandert.  

Wat is de nettokracht?

1. Alle krachten bij elkaar opgeteld
2. als er geen krachten zijn, dat is de nettokracht
3. de sterkste kracht in de tekening

Wat is de
nettokracht?

1. 186N
2. 8360N
3. 1,45N
4. 34N

Wat is
de
nettokracht?

1. 25N
2. 225N
3. 1,25N
4. 12500N

Wat betekent eenparig vertraagd?
Wat weet je dan van de nettokracht?

1. Dat betekent: sloom en traag. Van de nettokracht weet je niets
2. Dat de snelheid constant blijft, de nettokracht is nul
3. Dat de snelheid varieert, de nettokracht weet je niets van
4. Dat de snelheid constant afneemt, de nettokracht werkt tegen

Welke afbeelding geeft
de nettokracht bij
het remmen juist weer?

1. A
2. B
3. C

Huiswerk

Lees 16.1

Maak opdracht 2 t/m 5, 7 en 9

Leerdoelen gehaald?

Je kunt nu:

• beschrijven hoe de luchtwrijving en de rolwrijving een beweging tegenwerkt.
• drie manieren noemen om tegenwerkende krachten te verminderen.
• uitleggen wat wordt bedoeld met de nettokracht op een bewegend voorwerp.
• aangeven hoe een voorwerp beweegt, als je de nettokracht op dat voorwerp kent.
• beschrijven hoe de nettokracht een voorwerp van richting kan laten veranderen.