22/9: blokuur poëzie

Welkom!

Pak alvast: leesboek en Nieuw Nederlands



1 / 21
next
Slide 1: Slide
New lesson editorNederlandsMiddelbare schoolhavoLeerjaar 4

This lesson contains 21 slides, with text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

Welkom!

Pak alvast: leesboek en Nieuw Nederlands



Mentorgesprek Amaya en Nico

Deze les

Lezen

Poëzieanalyse


This item has no instructions

This item has no instructions

Lesdoelen

Aan het eind van de les

... kan je het rijm en de vorm van een gedicht analyseren;

... weet je wat semantische velden zijn.

This item has no instructions

Even opfrissen

Hoe verschilt poëzie van proza qua vorm?

This item has no instructions

Poëzie analyseren

  • Soms moeilijk te begrijpen, analyse kan helpen 

  • = hulpmiddel om het gedicht te interpreteren 

  • Nu: vorm, rijm, vaste vormen en semantische velden

  • Volgende lessen: beeldspraak en stijlfiguren

This item has no instructions

Analyse van de vorm

  • Tel het aantal regels

  • Strofen benoemen op basis van aantal regels 

  • Strofe = soort alinea (bevat vaak ook één deelonderwerp)

  • Naam afhankelijk van aantal regels

This item has no instructions

Strofen

  • 2 regels: distichon  

  • 3 regels: terzine

  • 4 regels: kwatrijn

  • 5 regels: kwintet

  • 6 regels: sextet

  • 7 regels: septet

  • 8 regels: octaaf

This item has no instructions

Enjambement





  • Tel het aantal regels én het aantal zinnen

  • Aantal zinnen vaak niet gelijk aan aantal versregels: 

  • Enjambement: zin loopt door op de volgende versregel en wordt afgebroken waar normaal gesproken geen pauze valt

This item has no instructions

Doel van enjambement

  • Ritme

  • Spanning 

  • Nadruk 

  • Lezer stil laten staan

This item has no instructions

2. Analyse van rijm

  • Rijm= herhalen van dezelfde klank

  • Rijmschema= volgorde van rijmende woorden aan het eind van versregel

  • Rijmschema maken: kijk naar de woorden aan het eind van de versregel die op elkaar rijmen
    -> Elke nieuwe klank krijgt een volgende letter

This item has no instructions

Soorten rijmschema's

  • aaaa = slagrijm

  • aabb = gepaard rijm

  • abba = omarmend rijm

  • abab = gekruist rijm

  • abcb of abac (bijvoorbeeld) = gebroken rijm

  • abcabc = verspringend rijm

This item has no instructions

Andere soorten rijm (klank)

  • Alliteratie

  • Liesje leerde Lotje lopen langs de lange Lindelaan

  • Heerlijk Helder Heineken

  • De zoute zee slaakt een diepe zilte zucht

  • Assonantie

  • De kat zat op de mat

This item has no instructions

Andere soorten rijm (plek)

  • Binnenrijm: Het klinkt en blinkt als zon 

  • Middenrijm: Niet aan t begin of aan t eind
                                Maar er middenin rijmt deze zin.

This item has no instructions

3. Vaste vorm

Italiaans sonnet

  • Veertien regels, vier strofen

  • Twee kwatrijnen, twee terzinen 

  • Wending (bijv. tegenstelling, omslag in gevoel, etc.)

Engels sonnet

  • Drie kwatrijnen, één distichon

  • Pointe, i.p.v. wending (=soort conclusie)

This item has no instructions

Aan de slag

  • Maak opdracht 1 bij het beeldgedicht, blz. 207 

  • In tweetallen

  • +- 5 minuten

  • Daarna klassikaal bespreken

This item has no instructions

This item has no instructions

Semantische velden

  • Groepjes begrippen die op grond van hun betekenis óf associatie met elkaar verbonden zijn. 

  • Staat niet vast, maar wordt bepaald door de context

  • ‘IJs’ > ‘winter’

  • Maar – in een andere context – ook ‘zomer’

  • Welke woorden horen bijv. bij 'weekend'?

This item has no instructions

Aan de slag

  • We lezen tekst 1: april, vroeg (blz. 208)

  • Maak a.d.h.v. opdracht 2 een analyse van dit gedicht

  • Nodig: theorie poëzieanalyse blz. 206 - 207 én het gedicht een paar keer herlezen!

  • Je mag samenwerken

  • 15 minuten, daarna klassikaal bespreken

  • Klaar? Lees de theorie nog eens door of lees in je boek

This item has no instructions

Even checken

  • Waarom is het belangrijk om een gedicht te analyseren? 

  • Wat is een strofe?

  • Is een versregel hetzelfde als een zin?

  • Wat is assonantie voor soort rijm?

  • Hoe maak je een rijmschema?

  • bont en blauw  - welke vorm van rijm?

This item has no instructions

Vooruitblik

Volgende les: beeldspraak en stijlfiguren


Vrijdag 31 oktober: toets proza & poëzie

-> dus ook je leesboek uit

This item has no instructions