Het metriek stelsel

Het metriek stelsel

1 / 21
next
Slide 1: Slide
New lesson editor

This lesson contains 21 slides, with interactive quizzes and text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

Het metriek stelsel

Open met herkenbare voorbeelden: een fles van 1 liter, een afstand in kilometers, en een pak suiker van 1 kilogram. Leg de koppeling naar NASK: meten en rekenen met eenheden hoort bij natuurkunde en scheikunde.

Leerdoel

Ik kan uitleggen hoe het metriek stelsel is opgebouwd en de belangrijkste eenheden, voorvoegsels en omzettingen toepassen in eenvoudige reken- en meetopgaven.

This item has no instructions

Welke maten of eenheden kom jij vaak tegen?

Gebruik de opbrengst om voorkennis op te halen. Verwachte woorden: meter, centimeter, liter, kilo, gram, milliliter, kilometer. Vraag kort door: wanneer gebruik je die?

Metriek stelsel als decimaal systeem

  • Het metriek stelsel is een decimaal meetsysteem

  • Dat betekent: elke stap is een factor 10

  • Grotere en kleinere voorvoegsels zijn altijd dezelfde stap

  • Daardoor kun je handig omrekenen

Benadruk het woord decimaal: leerlingen kennen dit al van ons tientallig getallenstelsel. Maak de brug: 10 millimeter = 1 centimeter werkt net als 10 tientallen = 100.

Wat betekent decimaal in het metriek stelsel?

A

Stap van 10

B

Stap van 2

C

Stap van 5

D

Stap van 100

Sluit aan op slides 2 t/m 6: het kernidee is dat elke stap tussen voorvoegsels een factor 10 is.

Basiseenheden

  • Lengte meet je in meter (m)

  • Massa meet je in gram (g) of kilogram (kg)

  • Inhoud meet je in liter (l)

  • Deze eenheden komen veel voor in meet- en rekenopgaven

Houd massa en gewicht in deze les praktisch op vmbo-niveau; de focus ligt op de eenheden en omzettingen. Noem dat kilogram in het dagelijks leven vaak vaker voorkomt dan gram bij grotere hoeveelheden.

Waar gebruik je deze eenheden?

  • m: lengte van een tafel of lokaal

  • kg: massa van boodschappen

  • l: inhoud van een fles of maatbeker

Laat leerlingen het verschil zien tussen wat je meet: lengte, massa of inhoud. Dit voorkomt dat ze later verkeerde eenheden kiezen bij een opgave.

De vaste stap van tien

  • Voorvoegsels maken een eenheid groter of kleiner

  • Elke stap naar rechts of links is 10 keer

  • Voorbeelden:

- 1 m = 10 dm

- 1 dm = 10 cm

- 1 cm = 10 mm

Gebruik eventueel een trap of schema op het bord. Laat zien dat dezelfde stap-van-tien geldt bij lengte, massa en inhoud.

Sleepvraag

Meter

x10

Meter

x10

:10

:10





centimeter

decimeter

decameter

hectometer

This item has no instructions

Reeksen van eenheden

kl

hl

dal

l

dl

cl

ml

Lengte

km

hm

dam

m

dm

cm

mm

Inhoud

Als je wilt, kun je mondeling ook de massareeks noemen: kg, hg, dag, g, dg, cg, mg. De slide focust op de reeksen die in de opdracht expliciet genoemd worden.

Sleepvraag

Meter

x10

Liter

x10

:10

:10





centiliter

deciliter

decaliter

hectoliter

This item has no instructions

Van klein naar groot

Ga je van een kleinere eenheid naar een grotere eenheid, dan deel je door 10 per stap.


Voorbeelden:

  • 250 cm = 2,5 m

  • 800 ml = 0,8 l

  • 3500 m = 3,5 km

Leg uit dat het getal kleiner wordt als de eenheid groter wordt. Dat voelt soms tegenstrijdig, maar de gemeten hoeveelheid blijft gelijk.

Van groot naar klein

Ga je van een grotere eenheid naar een kleinere eenheid, dan vermenigvuldig je met 10 per stap.


Voorbeelden:

  • 3,2 m = 320 cm

  • 1,5 l = 1500 ml

  • 4 km = 4000 m

Laat leerlingen het aantal stappen tellen in de reeks. Bijvoorbeeld van liter naar milliliter zijn drie stappen: l → dl → cl → ml.

Kommagetallen verplaatsen

  • Elke stap is één plek met de komma

  • Naar een kleinere eenheid: komma naar rechts

  • Naar een grotere eenheid: komma naar links

Gebruik eventueel een nul erbij als steun: 2,5 m = 250 cm en 0,8 l = 800 ml. Veel leerlingen vergeten nullen voor of achter de komma correct te lezen.

Kun je 3 meter omrekenen naar liter?

A

Ja, altijd

B

Ja, soms

C

Nee, nooit

D

Nee, alleen met komma

Toetst slide 8: je rekent alleen om binnen dezelfde grootheid. Meter en liter zijn verschillende grootheden.

Massa en inhoud in het dagelijks leven

  • Producten in de winkel staan vaak in g of kg

  • Drank en vloeistoffen staan vaak in ml of l

  • De gekozen eenheid past bij de grootte van de hoeveelheid

Noem voorbeelden zoals 500 g pasta, 1 kg suiker, 250 ml drinkpak en 1,5 l frisdrank. Dit helpt bij het lezen van verpakkingen.

Meten en rekenen horen samen

  • Eerst meet of lees je af

  • Daarna kies je de juiste eenheid

  • Zo nodig reken je om naar een handiger eenheid

Dit is de samenbindende slide van de les: in NASK is meten niet los van rekenen. Laat zien dat een meetwaarde pas bruikbaar is als de eenheid klopt.

Welke eenheid past het best bij afstand tussen steden?

A

mm

B

cm

C

m

D

km

Toetst praktische keuze van een passende eenheid uit slides 12 t/m 15.

Begrippenlijst

metriek stelsel - systeem van meten met vaste stappen van tien

decimaal - opgebouwd uit stappen van 10

eenheid - afgesproken maat om iets te meten

lengte - hoe lang of hoe ver iets is

massa - hoeveelheid stof van een voorwerp

inhoud - hoeveel ergens in past

omrekenen - een meetwaarde naar een andere eenheid omzetten

This item has no instructions

Begrippenlijst

meter (m) - basiseenheid voor lengte

gram (g) - eenheid voor massa

kilogram (kg) - 1000 gram

liter (l) - basiseenheid voor inhoud

milliliter (ml) - 0,001 liter

voorvoegsel - extra deel voor een eenheid dat grootte aangeeft

kommagetal - getal met een komma, zoals 2,5

This item has no instructions