Stappenplan ontleden

Ontleden
1 / 35
next
Slide 1: Slide
NederlandsVoortgezet speciaal onderwijs

This lesson contains 35 slides, with interactive quizzes, text slides and 2 videos.

Items in this lesson

Ontleden

Slide 1 - Slide

welke zinsdelen ken je?

Slide 2 - Mind map

Stappenplan zinsdelen benoemen
  1. Zoek de PV (let op scheidbare ww en wederkerende ww)
  2. Zet zinsdeelstrepen
  3. Zoek het Onderwerp = Wie (Wat) + PV?
  4. Zoek het WG: Alle WW (let op: te/aan het + WG/WU)

Slide 3 - Slide

Hij wast de borden nogal slordig af.
PV = ?
A
wast
B
wast af

Slide 4 - Quiz

De jongen bemoeit zich met alles!
zich =?
A
onderdeel PV/WG
B
LV

Slide 5 - Quiz

Hij stond in vuur en vlam voor het meisje.
WG of WG/WU?
A
WG
B
WG/WU

Slide 6 - Quiz

4B Zoek het NG
  1. Is er WW-deel: met koppelwerkwoord: zijn, worden, blijven, blijken, schijnen, heten dunken, voorkomen?
  2. Is er een Naamwoordelijk Deel (met een zn/bn , dat een eigenschap van het onderwerp noemt)? 

Slide 7 - Slide

Hij is scheikundeleraar geworden.
WG of NG?
A
WG
B
NG

Slide 8 - Quiz

Die aardige leerling is in de tuin.
WG of NG?
A
WG
B
NG

Slide 9 - Quiz

Vervolg stappenplan
5. Zoek het LV: Wat(Wie) + WG + O?
6. Zoek het MV: Aan (Voor) Wie + WG + 0?

Slide 10 - Slide

7. Bijwoordelijke Bepaling (BB)
Alle zinsdelen die je overhoudt. Ze geven antwoord op vragen als waar? wanneer? waarom? hoe? met wie?
Gisteren ging hij op de fiets naar de bakker met zijn vriendinnetje

Slide 11 - Slide

Die aardige mevrouw geeft de jongen een ijsje.
LV=? MV =?
A
LV= een ijsje MV = die aardige mevrouw
B
LV = die aardige mevrouw MV = de jongen
C
LV = de jongen MV= een ijsje
D
LV = een ijsje MV = de jongen

Slide 12 - Quiz

Voeg een BB toe aan de vorige zin:
Die aardige mevrouw geeft de jongen een ijsje.

Slide 13 - Open question

Voorzetsel Voorwerp (VV)
Een VV komt voor bij een werkwoord met een vast voorzetsel:
twijfelen aan, rekenen op, verlangen naar, hopen op.
Het VV begint met het voorzetsel.
Hij twijfelt aan zijn verstand
Zij hoopt op verbetering



Slide 14 - Slide

Is het zinsdeel tussen haakjes
een voorzetselvoorwerp?

Hij is dol [op ijs]?
A
ja
B
nee

Slide 15 - Quiz


Bevat deze zin een voorzetselvoorwerp?
De oppas wachtte op het schoolplein op haar oppaskinderen.
A
Nee, de zin bevat geen voorzetselvoorwerp.
B
Ja, de zin bevat één voorzetselvoorwerp.
C
Ja, de zin bevat twee voorzetselvoorwerpen.

Slide 16 - Quiz

Ontleed de oefenzinnen.
1. Ik heb gisteren voor mijn moeder een brief geschreven.
2. Wie belden de jarige Pieter op?
3. Hij vergist zich helaas heel vaak in de tijd.
4. Wast dat meisje zich niet met zeep?
5. De jongen van hiernaast blijkt heel aardig te zijn in zijn vrije tijd.
6. Hij raakte gisteren volledig de kluts kwijt tijdens wiskunde.
7. Dat slimme meisje is in de vakantie naar Rome geweest.

Slide 17 - Slide

Ontleed de oefenzinnen.
1. Wat is hij vergeten te doen in de kerstvakantie?
2. Dat katje schijnt heel fel te zijn.
3. Met die opmerking heb je een enorme flater geslagen.
4. De lamp schijnt heel fel in mijn gezicht.
5. Is zij verhuisd naar Australië?


Slide 18 - Slide

Ontleed de oefenzinnen.
1. Mensen verlangen naar wat schaduw.
2. Aan de eerlijkheid van Job hoef je niet te twijfelen.
3. Zou zij ook van dat Italiaanse ijs houden?
4. Hij wachtte op haar op het station.
5. De verliezer schikte zich teleurgesteld in zijn lot.



Slide 19 - Slide

Ontleed de oefenzinnen.
6. Over de nieuwe maatregelen laten wij ons niet uit.
7. Voor de bliksem was ik vroeger nogal bang.
8. Zij zijn heel blij met de geboorte van hun dochtertje.
9. De voorzitter reikte haar gisteren de prijs uit op televisie.
10. Tijdens de wedstrijd ergerden de spelers zich aan de spreekkoren.

Slide 20 - Slide

Samengestelde zinnen
Enkelvoudige zin: een zin met één PV
Samengestelde zin: een zin met meerdere PV's

Slide 21 - Slide

Slide 22 - Video

HZ: O en PV staan naast elkaar; kan (in principe) geen zinsdeel tussen.
BZ: Tussen  O en PV kan niet staan.
BZ: kan vervangen worden door één woord.
HZ + HZ: verbonden met nevenschikkend voegwoord: 
dus, want, of, en maar (dwoem)
HZ+BZ: verbonden met onderschikkend voegwoord:
toen, doordat, omdat, dat, zodat, als, zoals, indien, terwijl etc.

Slide 23 - Slide

2a [Mijn moeder heeft me straf gegeven,] want
2b [ik was een uur te laat thuis.]
A
Zin 2a en 2b zijn beide hoofdzinnen.
B
Zin 2a en 2b zijn beide bijzinnen.
C
Zin 2a is een hoofdzin; zin 2b een bijzin.
D
Zin 2a is een bijzin; zin 2b een hoofdzin.

Slide 24 - Quiz

Wat is de hoofdzin?

Omdat het bleef regenen, werd het kampioenschap afgelast.
A
omdat het bleef regenen
B
werd het kampioenschap afgelast
C
er zijn 2 bijzinnen
D
er zijn 2 hoofdzinnen

Slide 25 - Quiz

Welke onderdelen?
Jan heeft goed geleerd, waardoor hij een goed cijfer zal behalen.
A
Hoofdzin + Hoofdzin
B
Bijzin + Hoofdzin
C
Hoofdzin + Bijzin
D
Bijzin + Bijzin

Slide 26 - Quiz

Welke onderdelen?
Toen ik naar huis ging, regende het ontzettend hard, waardoor ik nat werd.
A
Hoofdzin + hoofdzin + Hoofdzin
B
Hoofdzin + Hoofdzin + Bijzin
C
Bijzin + Hoofdzin + Bijzin
D
Bijzin + Bijzin + Hoofdzin

Slide 27 - Quiz

Maak opdracht 2 blz. 30

Slide 28 - Slide

Soorten bijzinnen
Onderwerpszin
(Naamwoordelijk) gezegdezin
Lijdendvoorwerpszin
Meewerkendvoorwerpszin
Voorzetselvoorwerpszin
Bijwoordelijke bijzin

Slide 29 - Slide

Slide 30 - Video

Stappenplan ontleden van samengestelde zinnen

1. Onderstreep de HZ en de BZ (of meerdere).
2. Vervang de BZ door één woord.
3. Ontleed de HZ met dat ene woord en benoem dan de BZ.

Slide 31 - Slide

In welke zin staat een voorzetselvoorwerpszin?
A
Hoewel ze te laat waren, werd hun niet de toegang ontzegd.
B
Eindelijk is hij arts geworden, wat hij altijd al heeft willen zijn.
C
Ik kan niet geloven dat Jolien en Bas uit elkaar zijn.
D
Helaas hebben ze geen rekening gehouden met wat de site heeft gemeld.

Slide 32 - Quiz

In welke zin staat een meewerkendvoorwerpszin?
A
Degenen die vrijwillig meewerken, krijgen een vrijkaartje.
B
De organisator geeft een vrijkaartje aan de vrijwilligers.
C
Degenen die vrijwillig meewerken, geeft de organisator een vrijkaartje.

Slide 33 - Quiz

Dat hij de bus mist, gebeurt dagelijks.
Wat is de functie van de bijzin?
A
onderwerpszin
B
lijdendvoorwerpszin
C
(naamwoordelijk) gezegdezin
D
bijwoordelijke bijzin

Slide 34 - Quiz

Maak opdracht 3 

oefenzinnen blz. 30/31

Slide 35 - Slide