4.1 hofstelsel

• New lesson editor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 1

Welkom in de middeleeuwen!

Wat weet je al over de middeleeuwen?

2

minute

00

second

+30 s

Leerdoelen:

Over 40 minuten kun je:

• Uitleggen hoe de economie in de vroege middeleeuwen in West-Europa veranderde en die veranderingen verklaren

• Uitleggen hoe een middeleeuws domein eruitzag

• Uitleggen hoe het hofstelsel werkte en welke plaats horigen in dat stelsel hadden

wat bedoelen wij met de ''middeleeuwen''

Opgedeeld in drie stukken:

• vroege middeleeuwen (500 tot 1000)

• Late middeleeuwen. (1000 tot 1500)

Een wereld in verandering: De vroege middeleeuwen

• Oorzaak: Val van het Romeinse Rijk

• Gevolgen

  • Mensen handelen niet met elkaar

    • Mensen in de stad kunnen geen eten meer kopen

      • Mensen verlaten de stad om op het platteland zelf eten te gaan verbouwen

Agrarische samenleving

• De meeste mensen werden boeren

Wat was een gevolg van de val van het Romeinse Rijk?

A

Steden worden groter en rijker

B

Mensen verlaten de stad voor het platteland

C

Handel tussen steden neemt toe

D

Mensen reizen meer naar andere steden

Waarom konden mensen in de stad geen eten kopen?

A

Boeren verkochten geen voedsel meer

B

Handel tussen mensen en steden stopte

C

Steden hadden teveel voedsel

D

Voedselprijzen stegen enorm

Wat deden mensen na de val van het Romeinse Rijk?

A

Ze gingen werken in de stad

B

Ze stichtten nieuwe steden

C

Ze begonnen zelf voedsel te verbouwen op het platteland

D

Ze verhuizen naar andere landen

Het hofstelsel

Het Domein

Het Domein bestond uit drie delen:

1. Het Vroonland

2. Het Hoevenland

3. Woeste gronden

Dagelijks leven op het domein

• Géén handel meer, dus:

  • mensen maakte alles zelf (eten, kleding etc.)

  • Geen geld meer, dus:

    • Ruilhandel

De Domeinheer

• De Domeinheer bezat het domein

• Hij hield zich bezig met verdediging en oorlogvoering.

• Ook ontving hij pacht en diensten van de horigen.

De Horigen:

• Werken op het hoeveland van de heer, waar ze een deel van moesten afstaan (pacht)

• Óók moesten ze verschillende klussen doen voor de domeinheer (Herendiensten)

• Mochten toestemming vragen van de domeinheer om:

  • het Domein te verlaten

  • te trouwen

• 
  

Vrije boeren

• Zij hadden zelf een stukje grond

• Moesten in oorlogstijd voor de domeinheer vechten

Hoeveel delen had Het Domein?

A

Vijf delen

B

Zes delen

C

Twee delen

D

Drie delen

Wat maakten mensen zelf op het domein?

A

Eten

B

Meubels

C

Kleding

D

Geldbiljetten en munten

Wie bezat er landgoed?

A

De Domeinheer

B

De vrije boeren

C

De horigen

D

De koning

Wat moesten horigen doen voor de heer?

A

Hun eigen akkergrond kopen

B

Boeken schrijven

C

Herendiensten uitvoeren

D

Pacht betalen

Wat deden vrije boeren in oorlogstijd?

A

Huisvesting bieden

B

Ruilhandel drijven

C

Werken op het hoeveland

D

Vechten voor de domeinheer

zelf aan de slag!

Lees bladzijdes: 17 t/m 19.

Maak opdrachten: nog te bespreken

Nu kun je:

• Uitleggen hoe de economie in de vroege middeleeuwen in West-Europa veranderde en die veranderingen verklaren

• Uitleggen hoe een middeleeuws domein eruitzag

• Uitleggen hoe het hofstelsel werkte en welke plaats horigen in dat stelsel hadden

1

minute

00

second

+30 s