Oefenexamen VWO - Domein B: Wereld
Oefenexamen VWO — Aardrijkskunde
Domein B: Wereld — 10 vragen — ca. 25 punten
Introduction
Éléments de cette leçon
Oefenexamen VWO — Aardrijkskunde
Domein B: Wereld — 10 vragen — ca. 25 punten
Globalisering en wereldsysteem
Vraag 1 (3p)
Bekijk de afbeelding van een containerschip.
Globalisering heeft zich in fasen ontwikkeld.
a) Beschrijf hoe globalisering zich heeft ontwikkeld van de koloniale periode tot nu. Noem drie fasen. (2p)
b) Leg uit wat de rol is van hegemoniale staten in het globaliseringsproces. (1p)
Vraag 2 (2p)
Bekijk de afbeelding van een containerschip.
Het begrip 'tijdruimtecompressie' is centraal in de aardrijkskunde.
a) Leg uit wat tijdruimtecompressie inhoudt. (1p)
b) Noem twee technologische ontwikkelingen die tijdruimtecompressie hebben versneld. (1p)
Vraag 3 (3p)
Bekijk de foto van de skyline van New York.
In de wereldsysteemtheorie van Wallerstein worden landen ingedeeld in centrum, semiperiferie en periferie.
a) Leg uit hoe het centrum-periferiemodel werkt. (1p)
b) Leg uit waarom dit model op meerdere schaalniveaus toepasbaar is. Geef een voorbeeld. (1p)
c) Beschrijf hoe de mondiale machtsverhoudingen zijn verschoven van een bipolaire naar een multipolaire wereld. (1p)
Vraag 4 (3p)
Economische globalisering kent verschillende dimensies.
a) Leg uit wat het verschil is tussen offshoring en outsourcing. (1p)
b) Leg uit wat ruilvoetverslechtering inhoudt en waarom dit nadelig is voor perifere landen. (1p)
c) Leg uit hoe FDI (Foreign Direct Investment) de positie van een land in het wereldsysteem kan veranderen. (1p)
Vraag 5 (2p)
Bekijk de foto van de skyline van New York.
New York, Washington en Los Angeles zijn wereldsteden met verschillende functies.
a) Beschrijf de belangrijkste functie van elk van deze drie steden in het mondiale netwerk. (1p)
b) Leg uit wat het verband is tussen de functies van een wereldstad en haar ruimtelijke geleding (stedelijke structuur). (1p)
Vraag 6 (3p)
Migratie is een onlosmakelijk deel van globalisering.
a) Leg uit het verschil tussen economische en politieke migratie. (1p)
b) Leg uit wat kettingmigratie inhoudt en welke rol migratienetwerken hierbij spelen. (1p)
c) Leg uit waarom mobiliteit makkelijker is voor mensen uit centrumgebieden dan uit periferiegebieden. (1p)
Vraag 8 (3p)
Culturele globalisering leidt zowel tot uniformiteit als tot diversiteit.
a) Leg uit wat culturele diffusie inhoudt. Geef een voorbeeld. (1p)
b) Leg uit het verschil tussen amerikanisering en herwaardering van culturele identiteit als reactie op globalisering. (1p)
c) Beredeneer of globalisering per saldo leidt tot meer of minder culturele diversiteit. (1p)
Vraag 9 (2p)
Het begrip 'fragmentarische modernisering' beschrijft hoe globalisering ongelijk uitwerkt.
a) Leg uit het verschil tussen spread-effecten en backwash-effecten. (1p)
b) Geef een voorbeeld van hoe globalisering in een perifeer land zowel kansen als bedreigingen biedt. (1p)
Vraag 10 (2p)
De Europese Unie zoekt positie tussen de grootmachten China, Rusland en de Verenigde Staten.
a) Leg uit wat geopolitiek inhoudt. (1p)
b) Beredeneer waarom de opkomst van China de mondiale centrum-periferieverhoudingen verandert. (1p)
