Ga zitten volgens de plattegrond, aandacht op docent
Ga zitten volgens de plattegrond, aandacht op docent
Deze les:
recap eerste les
Griekse alfabetliedje
opdracht: letterloos alfabet
Noteer 3 dingen die je je nog herinnert van de vorige les
minute
second
Recap Les 1
beeldschrift vs letterschrift
ontstaan en ontwikkeling van het Griekse alfabet
het Griekse alfabet: waar werd het toen & nu voor gebruikt?
alle Griekse letters (hoofd- en kleine letters): naam & teken
Hoe je het Griekse alfabet nooit meer gaat vergeten!
Opdracht: maak een letterloos alfabet
Maak een letterloos alfabet
maak groepjes van 5/6 & geef de namen van jullie groepsleden door aan de docent
maak met je groep een letterloos alfabet:
"body poses"
takjes, blaadjes, steentjes, etc.
je handen, rugzakken, schoenen, etc.
zolang je de letters maar niet schrijft!
maak foto's van jullie letters
je mag in & buiten het lokaal fotograferen - blijf op het schoolterrein
om 11:20 weer terug in het lokaal
Foto's uploaden
scan de QR-code en maak een bericht aan
in het bericht plaats je:
jullie alfabetfoto's
de namen van jullie groepsleden
na de vakantie: dat blijft nog een verrassing...
Fijne meivakantie!
Oefenen 1/2: neem cijfers 1-8 over in je schrift en koppel het juiste teken aan de letternaam.
ξ
υ
α
ζ
φ
π
ρ
ι
alfa
dzèta
iota
ksi
rho
upsilon
phi
pi
minute
second
Oefenen 2/2: neem de cijfers 1-5 over in je schrift en vul de ontbrekende letter in.
alfa - beta - ? - delta
èta - thèta - iota - ?
mu - ? - ksi - omikron
? - rho - sigma - tau
upsilon - phi - ? - psi
minute
second
Uitspraak Griekse letters
Tweeklanken: wat zijn dat?
Aantekening: tweeklanken in het Grieks
9 tweeklanken
αυ = au
ευ = ui
ου = oe
ει = ij
οι = oi
αι = ai
ᾳ = aai
ῃ = èèi
ῳ = ooi
Oefenen: welk woord hoor je? Schrijf het juiste woord op in je schrift.
λογος - λοφος
αμφι - αντι
συκα - σηκα
κυμα - κωμη
σημα - θεμα
πολυς - πολις
θανατος - θνητος
Ga zitten volgens de plattegrond, aandacht op docent
Welkom terug na de meivakantie! :)
docent
Kai
Deze les:
check-in: hoe zit je erbij?
vakantieactiviteit: Lemuria
herhalen Griekse alfabet
Festivals toen en nu
Opdracht: Lemuria, het Romeinse anti-geestenfeest
Opdracht: schrijf zoveel mogelijk namen van Griekse letters in je schrift. Hoeft niet op volgorde!
minute
second
Opdracht: geef je schrift door aan je achterburen (of, als je achteraan zit, aan de mensen vooraan in de rij naast je). Kijk hoeveel Griekse letters je kunt aanvullen in het schrift van je buren. Werk netjes!
minute
second
Hoe je het Griekse alfabet nooit meer gaat vergeten!
Oefenen: neem de cijfers 1-5 over in je schrift en vul de ontbrekende letter in.
alfa - beta - gamma - ?
èta - ?- iota - kappa
mu - nu - ? - omikron
pi - ? - sigma - tau
? - phi - chi - psi
minute
second
Griekse goden
Antropomorfisme
De Griekse goden waren antropomorf:
Ze hadden het uiterlijk en gedrag van een mens.
ἀνθρωπος= mens
μορφη= uiterlijk
De Griekse goden hadden het uiterlijk van mensen en ze gedroegen zich als mensen: ze maakten ruzie, werden verliefd en namen wraak.
Aantekening: van χαος (Chaos) naar κοσμος (kosmos = orde)
Aantekening:
in kosmos ontstaan Γαια (Gaia/aarde) en Οὐρανος (Ouranos/hemel)
zij krijgen kinderen - maar dat zijn monsters!
Aantekening: Hecatoncheiren & Cyclopen
Afsluiting en huiswerk
leren: Griekse alfabet (letternamen + tekentjes) en aantekeningen over de Griekse goden (Chaos, Ouranos, Gaia, Cyclopen, Hecatoncheiren, 12 Olympische goden)
Tot over twee weken!
Ga zitten volgens de plattegrond, pak je schrift en pen/potlood, aandacht op docent
Welkom terug na het lange weekend! :)
Deze les:
recap eerste generatie Griekse goden (en monsters)
oefenen met Grieks schrijven & uitleg Griekse spiriti
tellen in het Grieks
quiz Griekse letters: Over de Streep
Op de volgende dia's zie je een reeks van de eerste goddelijke wezens in het Griekse universum. Noteer hun namen.
second
Op de volgende dia's zie je een reeks van de eerste goddelijke wezens in het Griekse universum. Noteer hun namen.
second
Op de volgende dia's zie je een reeks van de eerste goddelijke wezens in het Griekse universum. Noteer hun namen.
second
Op de volgende dia's zie je een reeks van de eerste goddelijke wezens in het Griekse universum. Noteer hun namen.
second
Noteer de namen van de goden en godinnen onder elkaar in je schrift.
Schrijf de juiste Griekse naam achter de Nederlandse naam in je schrift en beantwoord de vraag in het gele tekstblok.
Ζευς
Ἁδης
Δημητηρ
Ἡρα
Ποσειδων
Ἐρμης
Ἡφαιστος
Ἀφροδιτη
Ἀθηνα
Ἀπολλων
Ἀρτεμις
Ἀρης
Wat voor tekentje zie je staan bij de eerste letter van de vetgedrukte namen?
Aantekening: spiritus asper en spiritus lenis
de twee "komma's" = spiriti
spiritus asper: bolletje naar rechts
de letter 'h'
spiritus lenis: bolletje naar links
geeft aan dat een woord met een klinker begint
ἁ: Ἁδης ἀ: Ἀφροδιτη
Oefenen: onderstaande Griekse woorden missen een spiritus. Schrijf het woord over in je schrift en voeg de juiste spiritus toe (asper = h, lenis = woord begint met klinker)
Voorbeeld: αδελφος (adelphos = broer) = ἀδελφος
1. Αδης (Hades)
2. Αφροδιτη (Aphrodite)
3. αγορα (agora = plein)
4. ανθρωπος (anthropos = mens)
5. οπλον (hoplon = wapen)
6. εργον (ergon = werk, taak)
7. ηλιος (helios = zon)
8. αδελφη (adelphe = zus)
minute
second
Tellen in het Oudgrieks
1: ἑν (hen)
2: δυο (duo)
3: τρια (tria)
4: τεσσαρες (tessares)
5: πεντε (pente)
6: ἑξι (heksi)
7: ἑπτα (hepta)
8: ὀκτω (oktoo)
9: ἐννεα (ennea)
10: δεκα (deka)
Hoe klinkt dat dan?
Over de streep - Alfabeteditie
Uitleg:
schuif de tafels naar de twee zijkanten van het lokaal en zet de stoelen erop
ga in het midden van het klaslokaal staan
op het bord verschijnt steeds een vraag met 2 antwoordopties (links en rechts)
ga aan de juiste kant van het lokaal staan - maar denk niet te lang na, je hebt maar kort de tijd!
Welke spiritus spreek je uit als een 'h'?
spiritus asper
spiritus lenis
second
Welke letter zie je hier: Ξ, ξ
Chi
Ksi
second
Welke letter zie je hier: Ω, ω
omicron
omega
second
Welke letter zie je hier: Η, η
nu
èta
second
Welke letter zie je hier: Ε, ε
epsilon
èta
second
Welke letter zie je hier: Τ, τ
iota
tau
second
Welke letter zie je hier: Σ, σ
sigma
labda
second
Welke letter zie je hier: Υ, υ
phi
upsilon
second
Welke letter zie je hier: Ρ, ρ
pi
rho
second
Wat is de juiste spelling van de naam: Hades?
Ἀδης
Ἁδης
second
Afsluiting:
volgende week:
leren: Griekse cijfernamen + Griekse lettertekens
in de les: naamvallen
Ga zitten volgens de plattegrond, pak je schrift en pen/potlood, aandacht op docent
Welkom terug na het lange weekend! :)
Deze les:
recap: spiritus asper en spiritus lenis
oefenen met spiriti
uitleg Griekse leestekens
brain break!
spreekoefening
afsluiting: Klassieke Kwestie
Balkonfoto!
minute
second
Recap: spiritus asper en lenis
welke spiritus spreek je uit als een h?
welke spiritus spreek je niet uit?
hoe zien deze spiriti eruit?
Recap: spiritus asper en lenis
welke spiritus spreek je uit als een h?
welke spiritus spreek je niet uit?
hoe zien deze spiriti eruit?
aantekening: waar staan de spiriti in het Grieks?
woord begint met klinker: spiritus asper/lenis
Recap: spiritus asper en lenis
welke spiritus spreek je uit als een h?
welke spiritus spreek je niet uit?
hoe zien deze spiriti eruit?
aantekening: waar staan de spiriti in het Grieks?
woord begint met klinker: spiritus asper/lenis
woord begint met ρ: spiritus asper
Recap: spiritus asper en lenis
welke spiritus spreek je uit als een h?
welke spiritus spreek je niet uit?
hoe zien deze spiriti eruit?
aantekening: waar staan de spiriti in het Grieks?
woord begint met klinker: spiritus asper/lenis
woord begint met ρ: spiritus asper
woord begint met tweeklank: spiritus op tweede letter
Recap: spiritus asper en lenis
welke spiritus spreek je uit als een h?
welke spiritus spreek je niet uit?
hoe zien deze spiriti eruit?
aantekening: waar staan de spiriti in het Grieks?
woord begint met klinker: spiritus asper/lenis
woord begint met ρ: spiritus asper
woord begint met tweeklank: spiritus op tweede letter
bij hoofdletters: spiritus ervoor
Aantekening: wat zijn de Griekse tweeklanken?
wat is een tweeklank?
Griekse tweeklanken:
αυ (au)
ευ (ui)
ου (oe)
ει (ei)
οι (oi)
αι (ai)
ᾳ (aai)
ῃ (èèi)
ῳ (ooi)
Aantekening: wat zijn de Griekse tweeklanken?
wat is een tweeklank?
Griekse tweeklanken:
αυ (au)
ευ (ui)
ου (oe)
ει (ei)
οι (oi)
αι (ai)
ᾳ (aai)
ῃ (èèi)
ῳ (ooi)
Hoe heet dat tekentje onder de laatste 3 tweeklanken?
Aantekening: wat zijn de Griekse tweeklanken?
wat is een tweeklank?
Griekse tweeklanken:
αυ (au)
ευ (ui)
ου (oe)
ει (ei)
οι (oi)
αι (ai)
ᾳ (aai)
ῃ (èèi)
ῳ (ooi)
Hoe heet dat tekentje onder de laatste 3 tweeklanken?
iota subscriptum = kleine iota onder de schrijflijn
Oefenen: lees de tekst op het werkblad en noteer...
een woord dat begint met een klinker met een spiritus lenis
een woord dat begint met een klinker met een spiritus asper
een woord dat begint met een tweeklank met een spiritus lenis
een woord dat begint met een tweeklank met een spiritus asper
een woord dat begint met een hoofdletter met de spiritus ervóór
Klaar? Probeer het Grieks te lezen met de juiste uitspraak! Lees ook de vertaling en de uitleg naast de tekst.
minute
second
Welke leestekens heeft het Grieks?
tijdens het lezen ben je een aantal leestekens tegengekomen - welke herken je, en welke zijn nieuw?
Aantekening: Griekse leestekens
; (puntkomma) = vraagteken (?)
· (hoge punt) = dubbele punt (:)
<< ... >> (twee driehoekjes) = aanhalingstekens ("...")
Oefenen: lees de tekst op het werkblad en...
noteer de leestekens die afwijken van het Nederlands. Noteer ook de regelnummers (links naast de tekst).
noteer welk(e) leesteken(s) je niet terugziet in de Nederlandse vertaling
Klaar? Probeer het Grieks te lezen met de juiste uitspraak! Lees ook de vertaling en de uitleg naast de tekst.
minute
second
Brain Break!
Hoeveel kunnen jullie je nog herinneren van mijn Balkonfoto?
minute
second
Oefenen: schrijf de woorden over en noteer op de juiste plek de juiste spiritus. Tip: het zijn allemaal Nederlandse woorden!
ἠχω
ὁριζων
ὠκεανος
αὐλη
ὑποθηκη
ἐνθαυσιασμος
εἰδωλον
ἁρμονια
οἰκονομια
ῥοδοδενδρον
Lees-/spreekoefening
docent leest voor: eerst Nederlands, dan de Griekse vertaling
de klas herhaalt de Griekse zin (lees mee op het werkblad/het bord)
docent checkt uitspraak en verbetert waar nodig
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Noteer twee dingen die je deze les hebt geleerd.
Noteer één ding dat je nog niet goed begrijpt. Leg uit wat je nog niet goed snapt.
Hoe goed ken je het Griekse alfabet nu, denk je?
Wat lijkt je interessant om de komende weken nog te leren? Denk aan: iets met Griekse/Latijnse taal, cultuur, etc.
Waarom waren de archeologen teleurgesteld toen ze een volledig intact Romeins graf vonden?
Klassieke Kwestie Week 22
Ga zitten volgens de plattegrond, pak je schrift en pen/potlood, aandacht op de docent
Deze les:
voorbeeld-SO V1 Grieks
spreekoefening Grieks
Wim Part Two
Oefen-SO Grieks in vwo 1
5 minuten: zelfstandig werken, zonder aantekeningen
10 minuten: samenwerken, met aantekeningen
daarna: klassikaal nakijken
Lees-/spreekoefening
docent leest voor: eerst Nederlands, dan de Griekse vertaling
de klas herhaalt de Griekse zin (lees mee op het werkblad/het bord)
docent checkt uitspraak en verbetert waar nodig
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Lees-/spreekoefening Tekst 2
Wim
Part Two
Stel, jij vindt het skelet van de legendarische d'Artagnan...
Wat zou jij doen?
De Erfgoedwet
2016
beschermt archeologisch erfgoed in Nederlands
regels:
niet opgraven zonder vergunning
vondsten moeten worden gedocumenteert
vondsten zijn staatseigendom
verstoring/vernietiging van erfgoed is strafbaar
Waarom zou de overheid deze regels hebben gemaakt?
Wat kan er misgaan zonder duidelijke regels over erfgoed?
Opdracht: het belang van de Erfgoedwet
Lees in tweetallen het artikel 'Camille Oostwegel bekritiseert arrestatie archeoloog Wim Dijkman'
Noteer 3 redenen waarom de Erfgoedwet belangrijk is en waar je dit hebt gevonden in het artikel
Voorbeeld: "Diaken Jos Valke zegt: "Doordat heel veel materiaal verloren is gegaan op de manier waarop de eerste opgraving gedaan is." >> reden = voorkomen van verlies van waardevol historisch materiaal
Het belang van de Erfgoedwet: 3 hoofdredenen
bescherming van cultureel erfgoed
voorkomen van illegale handel
wetenschappelijke integriteit
(= eerlijkheid en betrouwbaarheid)
Stelling 1: Wim Dijkman bedoelde het goed, hij wilde alleen de geschiedenis ontdekken. Hij hoeft geen verdere straf te krijgen.
Stelling 2: De Erfgoedwet is er niet voor niets. Dijkman heeft de wet overtreden en moet gestraft worden.
Verzin als 4-tal twee argumenten voor de stelling waarmee jullie het eens zijn. Zorg ervoor dat je ze kort kunt uitleggen aan de klas.
Stemronde: moet Dijkman vervolgd worden voor het overtreden van de Erfgoedwet?
Ja
Nee
Ga zitten en aandacht op de docent
Welkom bij de (alweer) éénnalaatste les van KTC!
Afsluitende opdracht: Archeologische Vondst - Onze Lessen als Artefact
doel: reflecteren op wat je hebt geleerd & op de lessenreeks als geheel
opdracht:
maak groepjes van 4-5 leerlingen
je stelt een time capsule/tijdcapsule samen met voorwerpen die symbool staan voor iets uit de lessen + een brief aan toekomstige leerlingen ktc. Je geeft als groepje een presentatie over jullie tijdcapsule en de brief.
eindproduct:
tijdcapsule met 3 voorwerpen en 1 brief
mondelinge presentatie voor de klas, evt. met PowerPoint o.i.d.
Wat is een tijdcapsule?
een capsule (vaak kist of metalen buis) met voorwerpen en informatie
doel: mensen in de toekomst een beeld te geven van een bepaalde tijdsperiode
tijdcapsules worden vaak gemaakt bij speciale gebeurtenissen en daarna begraven/verstopt
Voorbeelden van tijdcapsules (1/3)
Voorbeelden van tijdcapsules (2/3)
Voorbeelden van tijdcapsules (3/3)
Deze les:
docent legt opdracht uit, deelt opdrachtformulier uit & deelt lessenreeks
leerlingen maken groepjes van 4-5
in groepjes lezen de leerlingen de opdracht samen met de docent nogmaals door
groepjes:
bedenken wat voor soort opbergsysteem ze willen gebruiken als tijdcapsule (schoenendoos, voedselverpakking, zelf iets knutselen, enz.)
bedenken 3 mogelijke fysieke voorwerpen, evt. zelfgemaakt (mag je nu ook al aan werken)
vertellen aan het eind van de les kort hun ideeën