De kerk valt uiteen: de Reformatie
De kerk valt uiteen: de Reformatie
Wat weet je al over het ontstaan van protestantse kerken?
Aan het einde van de les kun je...
...de kritiek van Luther op de Rooms-Katholieke Kerk uitleggen, aangeven hoe machthebbers reageerden, beschrijven hoe protestantse kerken ontstonden en uitleggen waarom er godsdienstoorlogen werden gevoerd.
Kritiek op de kerk groeit
In de 16e eeuw kwamen steeds meer mensen, ook geestelijken, met kritiek op de Rooms-Katholieke Kerk. Zij vonden dat het geloof niet meer centraal stond.
Luxe en geld in de kerk
De bouw van de Sint-Pieter in Rome was duur. De paus betaalde deze met geld van gelovigen, bijvoorbeeld door de verkoop van aflaten. Geestelijken leefden in weelde.
Maarten Luther bezoekt Rome
Luther was geschokt door het luxueuze leven van de paus en hoge geestelijken in Rome. Dat leidde tot zijn eerste grote kritiekmiddelen.
Waar ergerde Luther zich aan?
Verering van heiligen
Rijkdom en luxe
Luther vond dat de kerk te veel bezig was met geld en pracht, niet met het geloof.
Luther wees het af, want volgens hem stond dat niet in de Bijbel.
Bijbel voor iedereen
Luther vond dat iedereen zelf de Bijbel moest kunnen lezen, in de eigen taal. Zo kreeg iedereen direct toegang tot het geloof.
Luthers brief vol kritiek
Luther schreef zijn kritiekpunten op in een brief, in de hoop dat de kerk zou veranderen (hervormen).
Reactie van kerk en keizer
De paus en keizer Karel V eisten dat Luther zijn kritiek introk. Luther weigerde en werd uit de kerk gezet en vogelvrij verklaard.
Onderduiken en de Bijbel vertalen
Luther dook onder bij de vorst van Saksen en gebruikte die tijd om de Bijbel naar het Duits te vertalen.
Snelle verspreiding door boekdrukkunst
Door de uitvinding van de boekdrukkunst konden Luthers ideeën en zijn Bijbel snel en goedkoop verspreid worden.
De Hervorming en protestanten
Calvijn en het calvinisme
Calvijn had ook kritiek en vond dat mensen sober moesten leven en zelf de Bijbel moesten lezen.
Hervorming (Reformatie)
Door de breuk ontstonden naast katholieken nu protestanten.
Verschillen in kerken
Protestantse kerken waren eenvoudig ingericht en hadden geen beelden. Een dominee leidde de kerkdienst.
Strijd en vrede in het Duitse rijk
Oorlog om het geloof
Vrede van Augsburg
In 1555 werd besloten dat vorsten zelf het geloof van hun gebied mochten kiezen.
Vorsten in het Duitse rijk voerden oorlogen over het juiste geloof.
Reflectie: gevolgen van de Reformatie
De Reformatie leidde tot het ontstaan van verschillende kerken, meer aandacht voor de Bijbel en langdurige conflicten in Europa.
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.