Wie ben ik?
Wie ben ik?
Open de les vanuit de centrale vraag: hoe ontstaat wie je bent, en hoe helpt dat bij keuzes voor opleiding en toekomst? Houd de introductie persoonlijk en herkenbaar voor mbo-studenten.
Dit ga ik kunnen
Ik kan uitleggen wie ik ben, wat mij vormt en welke keuzes en doelen daarbij passen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke woorden passen volgens jou bij: wie ben ik?
Gebruik de antwoorden als startpunt voor het gesprek over identiteit. Let op woorden over eigenschappen, groepen, gevoelens, keuzes en toekomst.
Een eerste gedachte
De uitspraak 'Je kunt alles bereiken als je maar hard genoeg werkt' klinkt positief, maar vertelt niet het hele verhaal.
Wie je bent en wat je bereikt, hangt samen met:
inzet en keuzes
talenten en eigenschappen
opvoeding en omgeving
kansen en belemmeringen
Gebruik deze slide om het thema nature/nurture in te leiden zonder al te theoretisch te worden. Benadruk dat burgerschap ook gaat over zelfkennis, kansen en verantwoordelijkheid.
Identiteit: meer dan je naam
Je identiteit is het beeld dat je van jezelf hebt.
Daar horen bijvoorbeeld bij:
je eigenschappen
je interesses
de groepen waarbij je hoort
je ervaringen en keuzes
Deze slide heeft geen instructies
Nature en nurture
Wie je bent ontstaat niet door één oorzaak.
Nature gaat over wat je van jezelf meebrengt, zoals aanleg of temperament.
Nurture gaat over wat je leert uit je omgeving, zoals thuis, school, vrienden en cultuur.
Meestal werken die twee samen.
Voorkom een zwart-wit tegenstelling. Maak duidelijk dat gedrag en keuzes vaak voortkomen uit een combinatie van aanleg en omgeving.
Bij wie hoor ik?
Identiteit is ook verbonden met anderen.
Je kunt je verbonden voelen met:
familie
vrienden
klas of opleiding
werk, sport of buurt
Leg de link met burgerschap: mensen maken deel uit van verschillende groepen tegelijk, en dat beïnvloedt hoe zij denken en handelen.
Je verhaal laat iets zien
Als je vertelt wie je bent, noem je vaak dezelfde soorten informatie:
naam, leeftijd en woonplaats
hobby's en interesses
wat jou uniek maakt
waar je goed in bent
wat je nog wilt leren
wat jij belangrijk vindt
Deze slide bereidt de identiteitskaart inhoudelijk voor. Verwijs eventueel naar het voorbeeld van Tom Jansen als model voor de verschillende onderdelen.
Wat hoort volgens de les bij identiteit?
Alleen je naam
Alleen je uiterlijk
Je eigenschappen en keuzes
Je cijfers op school
De juiste keuze sluit aan bij slide 3: identiteit gaat over het beeld dat je van jezelf hebt, inclusief eigenschappen, interesses, groepen, ervaringen en keuzes.
Identiteit en invloed
Je identiteit is het beeld dat je van jezelf hebt. Nature gaat over wat je van jezelf meebrengt, zoals aanleg. Nurture gaat over wat je leert uit je omgeving. Ook verbondenheid met groepen speelt mee in wie je bent.
Alle woorden komen letterlijk of bijna letterlijk terug in de eerste lesblokslides over identiteit, nature/nurture en verbondenheid.
Waarom deze opleiding?
Een studiekeuze zegt vaak iets over wie je bent en waar je naartoe wilt.
Redenen kunnen zijn:
interesse in een beroep of vakgebied
talent voor praktijk of theorie
wens om later bepaald werk te doen
invloed van ervaringen, mensen of voorbeelden
Laat zien dat een keuze niet zomaar uit de lucht komt vallen, maar vaak past bij interesses, kansen en toekomstbeelden.
Kwaliteiten herkennen
Persoonlijke kwaliteiten zijn sterke kanten die je helpen in school, werk en contact met anderen.
Voorbeelden:
doorzetten
samenwerken
rustig blijven
creatief denken
Benadruk dat kwaliteiten zichtbaar kunnen worden in gedrag: iemand zegt niet alleen dat hij kan samenwerken, maar laat dat ook zien.
Leerpunten horen erbij
Een leerpunt is iets dat je nog wilt ontwikkelen.
Dat is geen zwakte, maar een groeikans.
Voorbeelden zijn:
beter plannen
duidelijker presenteren
op tijd hulp vragen
zorgvuldiger werken
Maak expliciet dat zelfkennis uit twee kanten bestaat: weten waar je sterk in bent én weten wat je nog wilt verbeteren.
Wat is een leerpunt volgens de les?
Een groeikans
Een vast talent
Een groepskeuze
Een waarde
Controleer of studenten het verschil zien tussen kwaliteiten en leerpunten: een leerpunt is iets dat je nog wilt ontwikkelen.
Welke kwaliteit helpt jou in deze opleiding?
Laat studenten een concreet voorbeeld geven dat past bij de slides over studiekeuze, kwaliteiten en leerpunten. Goede antwoorden noemen een kwaliteit én leggen uit hoe die helpt binnen de opleiding of later werk.
Normen en waarden
Waarden zijn dingen die jij belangrijk vindt, zoals respect, eerlijkheid of vrijheid.
Normen zijn afspraken of gedragingen die daarbij passen.
Voorbeeld:
waarde respect → norm je luistert naar elkaar en laat elkaar uitpraten
Houd het onderscheid simpel en praktisch. In burgerschap is dit een kernbegrip: waarden gaan over wat belangrijk is, normen over hoe je daarnaar handelt.
Wat vind jij belangrijk?
Normen en waarden verschillen soms per persoon of groep.
Toch helpen ze je bij keuzes:
hoe je met anderen omgaat
wat je wel of niet accepteert
wat voor jou telt in school en werk
Koppel dit aan samenleven in de klas, op stage en in de samenleving. Laat zien dat verschillen kunnen bestaan, maar dat wederzijds respect nodig blijft.
Wat is het beste voorbeeld van een waarde met passende norm?
Vrijheid → hard praten
Respect → uit laten praten
Eerlijkheid → te laat komen
Vriendschap → huiswerk vergeten
De juiste combinatie sluit aan bij het voorbeeld op slide 10. De andere opties koppelen waarde en gedrag onlogisch of onpassend.
Waarden, normen en keuzes
Waarden zijn dingen die jij belangrijk vindt, zoals respect of eerlijkheid. Normen zijn afspraken of gedrag die daarbij passen. Ze helpen bij keuzes in school, werk en contact met anderen.
Deze invuloefening herhaalt het kernonderscheid uit slides 10 en 11 en koppelt het aan handelen.
Kijken naar de toekomst
Nadenken over je toekomst begint vaak met een simpel beeld:
welk werk of beroep past bij mij?
wat wil ik geleerd hebben?
hoe wil ik leven over een paar jaar?
welke stappen zijn daarvoor nodig?
Verbind identiteit met richting: wie je bent nu helpt om keuzes voor later bewuster te maken.
Doelen geven richting
Een persoonlijk doel maakt je toekomst concreter.
Voorbeelden:
mijn diploma halen
stage lopen op een goede plek
zelfstandiger worden
een vaste baan vinden
Benadruk dat doelen niet perfect vast hoeven te liggen. Het gaat erom dat studenten een eerste richting kunnen benoemen.
Alles hangt met elkaar samen
Wie je bent → beïnvloedt je keuzes
Je omgeving → beïnvloedt je kansen en gedrag
Je waarden → beïnvloeden hoe je handelt
Je doelen → geven richting aan je toekomst
Zo vormen identiteit, keuzes en toekomst samen één geheel.
Gebruik deze slide als samenvattende landingsplek van de les. Hier komt de centrale vraag samen: identiteit ontstaat en ontwikkelt zich, en helpt bij het maken van keuzes.
Opdracht les 1 'Wie ben ik'
In canvas inleveren
Deze slide heeft geen instructies
Begrippen
identiteit - wie je bent en hoe je jezelf ziet
nature - wat je van jezelf meebrengt, zoals aanleg
nurture - invloed van je omgeving, opvoeding en ervaringen
kwaliteit - een sterke eigenschap die je helpt
leerpunt - iets dat je verder wilt ontwikkelen
waarde - iets dat jij belangrijk vindt
norm - gedrag of afspraak die past bij een waarde
Deze slide heeft geen instructies
Begrippen
studiekeuze - de opleiding die je kiest en waarom
toekomstdoel - iets dat je later wilt bereiken
omgeving - de mensen en situaties om je heen
verbondenheid - het gevoel dat je bij een groep hoort
zelfkennis - weten wat bij jou past, wat je kunt en wat je wilt leren
Deze slide heeft geen instructies