SOVA 6:LES 1 Pijnbeleving en telefoonkaart

SOVA 6

Pijn, angst en triage








Rabia Iscan-Bilici

r.bilici@rijnijssel.nl

1 / 17
volgende
Slide 1: Slide
newEditorWelzijnMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 17 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 90 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

SOVA 6

Pijn, angst en triage








Rabia Iscan-Bilici

r.bilici@rijnijssel.nl

Open de les als start van een 10-weekse training. Benadruk dat studenten als tandartsassistent straks zowel telefonisch als aan de stoel een belangrijke eerste schakel zijn.

BSL code activeren

Gezamenlijk BSL code's activeren


  • Iedereen krijgt een post-it met een unieke code.

  • Ga naar www.bsl.nl/activatie

  • Druk op BSL-account aanmaken

  • Maak een account aan met je schoolmail!

  • Na aanmaken account activeer je de code via de knop "direct code activeren"

  • Volg de stappen op het scherm.

Deze slide heeft geen instructies

Lesdoel

Na de les kan ik:


  • Verschillende soorten pijn benoemen.

  • Uitleggen waarom pijn per persoon verschilt.

  • Uitleggen hoe angst, focus en adrenaline de verdoving beïnvloeden.

  • Uitleggen waarom een goede houding tegenover de patiënt belangrijk is.

Deze slide heeft geen instructies

Pijn

Waar denk jij aan bij het woord:

Gebruik dit als activering na het lesdoel. Laat studenten vrij associëren met woorden als angst, prik, verdoving, spanning, schaamte of controle. Verbind daarna kort terug naar de kern: pijnbeleving is persoonlijk en meer dan alleen een lichamelijk signaal.

Verdoving bij de tandarts

1

vind ik erg fijn

2

vind ikhet fijn

3

vind ik het niet erg

4

vind ik pijnlijk

5

vind ik erg pijnlijk

Deze slide heeft geen instructies

Wat is pijn?

  • Pijn is een waarschuwingssignaal van het lichaam.

  • Pijn kan lichamelijk en emotioneel zijn.

  • Iedereen ervaart pijn anders.

  • Je ervaring, emoties, angst en omgeving beïnvloeden hoe je pijn voelt.

  • Pijn kan ervoor zorgen dat je anders reageert of gedraagt.

- pijn is een beschermingsmechanisme dat je aanzet om actie te ondernemen. Denk aan hand in vuur.

- Lichamelijke pijn: weefselschade of prikkels in het zenuwstelsel.

Emotionele pijn: gevoelens zoals angst, stress of verdriet. Lichamelijk en emotionele pijn kunnen elkaar versterken.

- Gevoeligheid voor pijn verschilt p.p. door biologische factoren, eerdere ervaringen en persoonlijke pijndrempels. Voor de één kan het lichte gevoeligheid zijn en de ander zeer intense pijn. (bijv. hoofdpijn)

- Gedrag is vaak een uiting van hoe iemand zich voelt. Iemand kan zich terugtrekken, sneller geïrriteerd raken of juist extra hulp zoeken bij pijn.


Als tandartsassistent beoordeel je niet alleen wat de klacht is, maar ook hoe de patiënt die klacht beleeft, verwoordt en ermee omgaat. Door aandacht te hebben voor emoties, angst en gedrag kun je beter inschatten wat iemand nodig heeft om zich veilig, begrepen en ondersteund te voelen tijdens een gesprek of de behandeling.


Angst beïnvloedt pijn

  • Stressreactie

    • Angst -> Reactie lichaam -> Aanmaak adrenaline -> Alert zenuwstelsel


  • Lagere pijndrempel

    • Door stress worden prikkels sneller als pijn ervaren.


  • Emotie en pijn

    • Hoe meer iemand gespannen is, hoe intenser pijn kan worden ervaren.

Gebruik eenvoudige taal: angst is niet 'aanstellerij', maar een echte lichamelijke en mentale reactie.

Angst en verdoving

Extreme spanning kan de inwerking van lokale anesthesie belemmeren


  • Adrenaline vernauwt bloedvaten en houdt het lichaam in alarmstand

  • Een patiënt kan ondanks verdoving toch pijn melden

  • Neem de patiënt altijd serieus

Koppel dit aan de praktijk: als een patiënt zegt dat de verdoving niet werkt, is dat relevante informatie en geen detail dat je wegwuift.

Waarom kan angst pijn sterker laten voelen?

A

Door een hogere pijndrempel

B

Door meer adrenaline

C

Door minder aandacht

D

Door snellere genezing

Gevoelens versterken fysieke pijn.

Fysieke en emotionele pijn

Sociale of emotionele pijn

  • Bijvoorbeeld afwijzing, uitsluiting of schaamte

  • Niet zichtbaar, maar wel intens voelbaar

  • Kan net zo zwaar binnenkomen als lichamelijke pijn

  • Bijvoorbeeld kiespijn, een wond of een kneuzing

  • Vaak zichtbaar of direct te koppelen aan het lichaam

  • Wordt meestal sneller als 'echte' pijn herkend

Fysieke pijn

Laat het contrast duidelijk worden: studenten herkennen fysieke pijn vaak sneller, maar sociale pijn heeft ook grote invloed op gedrag en beleving.

Deze slide heeft geen instructies

Wat laat neurologisch onderzoek zien over fysieke en emotionele pijn?

A

Sociale pijn is altijd milder

B

Fysieke pijn is altijd zichtbaar

C

Het brein maakt deels onderscheid

D

Beide activeren deels dezelfde gebieden

Toetst de kern van slides 5 en 6: sociale en fysieke pijn activeren deels dezelfde hersengebieden. Daarmee wordt duidelijk waarom angst, schaamte of afwijzing zo heftig kunnen aanvoelen.

Vul de kernbegrippen in

Pijnbeleving is subjectief. Sociale pijn en fysieke pijn activeren deels dezelfde hersengebieden. Daarom neem je pijn en angst van een patiënt serieus.

subjectief
hersengebieden
angst
objectief
spieren
gedrag
bloedvaten

Alle drie de invulwoorden zijn letterlijk verbonden aan de kernboodschap van deze subtopic. Bespreek na afloop waarom gedrag of zichtbaarheid niet hetzelfde is als ernst.

Casus Johan

Johan valt tijdens een spannende tenniswedstrijd. Hij speelt door en merkt de pijn pas later echt op. Bij rust komt de pijnbeleving sterker door

Gebruik dit als brug naar de volgende les over de poorttheorie. Houd het nu bij het idee dat aandacht en adrenaline de pijnervaring tijdelijk kunnen veranderen.

Waarom merkte Johan zijn pijn pas later goed op?

A

Door focus en adrenaline

B

Door extra verdoving

C

Door weinig schade

D

Door tragere zenuwen

Toetst de casus op slide 7. De bedoeling is dat studenten begrijpen dat aandacht en adrenaline pijnsignalen tijdelijk naar de achtergrond kunnen drukken.

Wat heb je vandaag geleerd?

Zoek in antwoorden naar: adrenaline, focus, afleiding, tijdelijk minder pijn voelen, en dat pijn bij rust sterker binnenkomt. Gebruik dit als brug naar de volgende les over de poorttheorie.

Zijn de lesdoelen behaald?

Na de les kan ik:


  • Verschillende soorten pijn benoemen.

  • Uitleggen waarom pijn per persoon verschilt.

  • Uitleggen hoe angst, focus en adrenaline de verdoving beïnvloeden.

  • Uitleggen waarom een goede houding tegenover de patiënt belangrijk is.

Ga staan als je denkt dat je het lesdoel hebt behaald


- Lichamelijke en emotionele pijn

- Gevoeligheid voor pijn verschilt p.p. door biologische factoren, eerdere ervaringen en persoonlijke pijndrempels.

- Adrenaline vernauwt bloedvaten en houdt het lichaam in alarmstand

-