Australië op foto's en kaarten

Australië op foto's en kaarten

1 / 35
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 35 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Australië op foto's en kaarten

Deze slide heeft geen instructies

Lesdoel

Ik kan kaarten goed lezen en gebruiken om Australië te beschrijven.

De gekozen leerdoelzin bundelt de subdoelen van deze les in één begrijpelijke formulering voor leerlingen.

Welke woorden passen volgens jou bij kaartlezen?

Gebruik de woordwolk om voorkennis op te halen. Verwachte woorden: legenda, schaal, richting, kaart, afstand, titel, topografie.

Wat is een kaart?

Een kaart is een verkleinde tekening van een gebied.


Met een kaart kun je informatie vinden over:

  • plaats

  • afstand

  • richting

  • kenmerken van een gebied

Deze slide heeft geen instructies

Vier onderdelen van een kaart

Bij kaartlezen let je op vier belangrijke onderdelen:

  • titel: waar gaat de kaart over?

  • legenda: wat betekenen de kleuren en tekens?

  • schaal: hoe groot is de afstand in werkelijkheid?

  • windrichting: waar is noord, zuid, oost en west?

Gebruik consequent deze vier onderdelen; dat sluit aan bij het leerdoel over kaartlezen.

Zo lees je een kaart goed

Lees een kaart stap voor stap:

  • kijk eerst naar de titel

  • lees daarna de legenda

  • zoek de windrichting

  • gebruik als laatste de schaal

Benadruk dat leerlingen niet meteen naar kleuren of plaatsnamen moeten kijken, maar eerst moeten vaststellen wát voor kaart ze zien.

Overzichtskaart en thematische kaart

Er zijn verschillende soorten kaarten.


  • Een overzichtskaart laat een gebied in het algemeen zien, bijvoorbeeld steden, rivieren en grenzen.

  • Een thematische kaart laat één onderwerp zien, bijvoorbeeld neerslag, bevolking of klimaat.

Deze slide heeft geen instructies

Wanneer gebruik je welke kaart?

  • Gebruik een overzichtskaart als je wilt weten waar iets ligt.

  • Gebruik een thematische kaart als je wilt weten hoe iets in een gebied verdeeld is.

  • Vaak gebruik je beide kaarten samen.

Maak het verschil functioneel: overzichtskaart = ligging, thematische kaart = verdeling van één verschijnsel.

Welke kaart gebruik je om te zien hoe neerslag verdeeld is?

A

overzichtskaart

B

topografische kaart

C

thematische kaart

D

wereldkaart

Toetst het verschil tussen overzichtskaart en thematische kaart. 'Topografische kaart' is een plausibele afleider omdat leerlingen dat kunnen verwarren met kaarten waarop veel namen staan.

Kaarten lezen

Bij kaartlezen kijk je eerst naar de titel van de kaart. Daarna lees je de legenda en zoek je de windrichting. Als laatste gebruik je de schaal om afstanden te berekenen.

titel
legenda
windrichting
schaal
bevolking
oostkust
neerslag
steden

De volgorde is hier belangrijk: titel, legenda, windrichting, schaal.

Schaal van een kaart

De schaal vertelt hoe sterk de werkelijkheid is verkleind.


Voorbeeld:

  • schaal 1 : 1.000.000

  • 1 cm op de kaart = 1.000.000 cm in werkelijkheid

  • dat is 10 km

Herhaal eventueel dat 100.000 cm = 1 km. Die tussenstap helpt veel leerlingen bij het omrekenen.

Afstand berekenen met schaal

Zo bereken je een werkelijke afstand:


  • meet de afstand op de kaart

  • gebruik de schaal

  • reken om naar kilometers


Voorbeeld:

3 cm op een kaart met schaal 1 : 1.000.000 = 30 km

Laat zien dat de schaal een rekenhulp is: kaartafstand × schaal, daarna omrekenen naar een bruikbare eenheid.

Australië op de overzichtskaart

Op een overzichtskaart van Australië zie je onder andere:

  • de ligging als eilandcontinent

  • staten en territoria

  • grote steden

  • belangrijke gebergten, rivieren en woestijnen

Deze slide vormt de brug van algemeen kaartlezen naar de toepassing op Australië.

Hoeveel km is 4 cm op schaal 1 : 1.000.000?

A

4 km

B

40 km

C

400 km

D

14 km

Bij deze schaal is 1 cm = 10 km, dus 4 cm = 40 km.

Schaal gebruiken

De schaal laat zien hoe sterk de werkelijkheid is verkleind. Op een kaart met schaal 1 : 1.000.000 is 1 cm in werkelijkheid 10 km. Meet je 3 cm op de kaart, dan is de werkelijke afstand dus 30 km.

schaal
10 km
afstand
100 km
legenda
richting
3 km

Echoot direct de uitleg en het voorbeeld van de slides over schaal en afstand.

Bevolkingsdichtheid

De bevolkingsdichtheid is het gemiddeld aantal inwoners per km².


Formule:

aantal inwoners : oppervlakte = inwoners per km²


Zo kun je gebieden met elkaar vergelijken.

Deze slide heeft geen instructies

Bevolkingsdichtheid berekenen

Voorbeeld:

  • gebied: 500.000 inwoners

  • oppervlakte: 10.000 km²


Berekening:

500.000 : 10.000 = 50 inwoners per km²

Houd het voorbeeld eenvoudig en rond. Het doel is de formule begrijpen, niet rekenmoeilijkheid opvoeren.

Bevolkingsdichtheid op een kaart

Op een thematische kaart lees je bevolkingsdichtheid vaak af met kleuren.

  • donkere of felle kleur = vaak meer inwoners per km²

  • lichte kleur = vaak minder inwoners per km²

  • controleer altijd de legenda

Benadruk dat kleurbetekenis per kaart kan verschillen; de legenda blijft beslissend.

Bevolkingsspreiding in Australië

De bevolkingsspreiding in Australië is ongelijk.


  • veel mensen wonen aan de oostkust en zuidoostkust

  • ook rond steden in het zuidwesten wonen meer mensen

  • in het binnenland wonen weinig mensen

Gebruik op de kaart eventueel voorbeelden zoals Sydney, Melbourne, Brisbane en Perth zonder de slide te vol te maken.

Neerslag en bewoning

De hoeveelheid neerslag helpt om de bevolkingsspreiding te verklaren.


  • meer neerslag aan de kusten

  • droger in het binnenland

  • waar meer water is, zijn wonen en landbouw makkelijker

Houd het geografisch: verband tussen natuurlijke omstandigheden en spreiding van mensen.

Waarom wonen weinig mensen in het binnenland?

Weinig neerslag → droge gebieden → weinig water beschikbaar → weinig grote nederzettingen


Het binnenland van Australië is voor veel mensen minder geschikt om te wonen en te werken dan de nattere kustgebieden.

Dit is een causale kernslide. Noem eventueel het begrip 'outback' mondeling als herkenbaar voorbeeld.

Hoe bereken je bevolkingsdichtheid?

A

inwoners × oppervlakte

B

oppervlakte : inwoners

C

inwoners : oppervlakte

D

neerslag : inwoners

Toetst de formule uit de slides. De afleiders sluiten aan bij veelgemaakte rekenverwarringen.

Bevolking in Australië

In Australië wonen veel mensen aan de oostkust en zuidoostkust. In het binnenland wonen weinig mensen. Dat komt onder andere door weinig neerslag en dus minder beschikbaar water.

oostkust
binnenland
neerslag
water
schaal
legenda
steden
bergland

Verbindt bevolkingsspreiding met neerslag en waterbeschikbaarheid.

Waarom wonen meer mensen aan de kust dan in het binnenland?

Bespreek dat leerlingen noemen: meer neerslag aan de kust, droger binnenland, water nodig voor wonen en landbouw, daarom meer bevolking aan de kust.

Topografie van Australië

Bij topografie leer je belangrijke plaatsen en gebieden op de kaart herkennen.


In Australië gaat het om grote natuurlijke en menselijke onderdelen van het land.

Hier introduceer je topografie als kaartkennis: namen kunnen vinden en aanwijzen.

Belangrijke steden en wateren

Belangrijke plaatsen en wateren van Australië zijn:

  • Canberra

  • Sydney

  • Melbourne

  • Perth

  • Darwin

  • Indische Oceaan

  • Stille Oceaan

Beperk het aantal namen op de slide; meer zou snel onoverzichtelijk worden voor A2/B1-niveau.

Belangrijke gebieden van Australië

Belangrijke gebieden die je op de kaart moet herkennen:

  • Groot Australisch Schiereiland

  • Tasmanië

  • Great Dividing Range

  • Murray-Darlingbekken

  • Outback

Als een methode andere topografische namen gebruikt, kan de docent die hier mondeling aanvullen.

Topografie helpt bij verklaren

Met topografie kun je kaarten beter begrijpen.


Je ziet dan bijvoorbeeld:

  • waar steden liggen

  • waar gebergten of droge gebieden zijn

  • waarom bevolking niet gelijk verdeeld is

Verbind topografie expliciet met eerdere lesinhoud: niet alleen namen leren, maar kaarten beter begrijpen.

Wat hoort bij topografie van Australië?

A

alleen het klimaat

B

plaatsen en gebieden

C

alleen de neerslag

D

alleen de bevolking

Topografie gaat om belangrijke plaatsen en gebieden op de kaart herkennen.

Topografie begrijpen

Bij topografie leer je belangrijke namen op de kaart herkennen. Voor Australië zijn Sydney en Perth voorbeelden van steden. De Outback is een belangrijk droog gebied.

topografie
Sydney
Perth
Outback
legenda
neerslagkaart
Canberraa
schaal

Controleert of leerlingen topografie koppelen aan concrete namen uit de les.

Wat heb jij vandaag geleerd over kaarten lezen?

Deze slide heeft geen instructies

Wat vond jij het lastigst in deze les?

Deze slide heeft geen instructies

Welke tip helpt jou het best bij kaartlezen?

Deze slide heeft geen instructies

Begrippen

bevolkingsdichtheid - het gemiddeld aantal inwoners per km²

bevolkingsspreiding - de manier waarop mensen over een gebied verdeeld wonen

kaart - een verkleinde tekening van een gebied

kaartlezen - informatie halen uit een kaart met behulp van onderdelen zoals titel en legenda

legenda - uitleg van kleuren, lijnen en symbolen op een kaart

overzichtskaart - kaart die een gebied in het algemeen laat zien

schaal - verhouding tussen afstand op de kaart en in werkelijkheid

Deze slide heeft geen instructies

Begrippen

thematische kaart - kaart die één onderwerp of verschijnsel laat zien

topografie - kennis van belangrijke plaatsen en gebieden op de kaart

Deze slide heeft geen instructies