Dag 1

• newEditor
• Mentorles
• HBO
• Studiejaar 4

Aandachtsfunctionaris Huiselijk Geweld en Kindermishandeling

Programma

• Kennismaken

• 6 modules toelichten

• Soorten geweld en gevolgen

• Ervaringsverhaal

• Meldcode

• Organiseren, positioneren en communiceren

• Terugblikken en vooruit kijken

“Kies een kaart die iets zegt over wat jij hoopt mee te nemen uit deze training.”

Opbouw 2 dagen

1. Handelen volgens de meldcode.

2. Organiseren, positioneren en communiceren.

3. Veiligheid organiseren.

4. Handelen volgens het juridisch kader.

5. Adviseren en steunen.

6. Implementeren en borgen.

Leren op twee niveaus

1. De aandachtsfunctionaris als inhoudelijk, (en eventueel uitvoerend) medewerker van de meldcode (competentietaakprofiel 2).

2. De aandachtsfunctionaris als begeleider, (implementatie)adviseur en coach van de medewerkers en de organisatie (competentietaakprofiel 3).

Hoeveel % is ooit slachtoffer geweest van huiselijk geweld, als kind, partner of ouder?

A

30 %

B

45 %

C

15 %

D

60 %

Soorten geweld

• (Ex-)partnergeweld

• Kindermishandeling

• Ouderenmishandeling

• Ouder-mishandeling

• Meisjesbesnijdenis

• Eergerelateerd geweld

Partner geweld

• Wederzijds partnergeweld: gebruiken beide partners geweld, verbaal of fysiek. Het ontstaat meestal door

  stress of oplopende spanningen, niet door een behoefte aan controle

• Gewelddadig verzet: gebruikt het slachtoffer geweld uit angst of zelfverdediging

• Dwingende controle (intieme terreur): gebruikt één partner macht en dwang om de ander te beheersen

• Lichamelijk geweld
  slaan, schoppen, schaken baby syndroom

• Lichamelijke verwaarlozing
  onderdak, hygiëne.

• Psychisch geweld
  uitschelden, zondebok maken, belasten met grote verantwoordelijkheden, getuige van geweld

• Psychische verwaarlozing
  geen aandacht, respect, liefde, genegenheid, niet naar school

• Seksueel misbruik
  pornografisch materiaal laten zien, aanranding, ongepast kussen, strelen

• Getuige zijn van huiselijk geweld / complexe echtscheiding
  zien dat ouders elkaar slaan, angst voelen voor terugkerend geweld, basisveiligheid wordt aangetast, heeft ernstige gevolgen.
  
  

Gezinsprofielen

• Dwingende controle (intiem terreur

• Gezin in stress

• Langdurige zorg

• Opvoedstress en gedragsproblemen

• Complexe conflictscheidingen

Ouder-mishandeling

Signalen van jongeren

• Agressief gedrag en woede-uitbarstingen.

• Middelengebruik of gameverslaving.

• Geen dagstructuur: geen school of werk, omgekeerd ritme.

• Geweld binnen of buiten het gezin, richting familie of leeftijdsgenoten.

Signalen van ouders

• Leeft in angst; verbaal geweld escaleert naar fysiek geweld of brandstichting.

• Verstoorde gezinsdynamiek met overheersing en meerdere vormen van geweld.

• Financiële druk door afpersing of diefstal door de jongere.

• Gevoel van isolatie, uitputting en schaamte; hulp wordt uitgesteld.

• Politie wordt ingeschakeld; soms volgt huisverbod of aangifte.

Ouderenmishandeling

• Ontspoorde zorg
  

• Opzettelijke mishandeling

Meisjes besnijdenis

Eergerelateerd geweld

De ACE-score staat voor Adverse Childhood Experiences-score (in het Nederlands: negatieve jeugdervaringen)

Oefening, stappen van de meldcode

In 2019 werd de Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling aangescherpt. Wat was de belangrijkste verandering?

A

Professionals moeten altijd melden bij een vermoeden van kindermishandeling

B

Er kwam een verplichte meldnorm met een afwegingskader gericht op acute en structurele onveiligheid

C

Het gesprek met ouders werd niet langer verplicht

D

Alleen artsen en leerkrachten vallen sindsdien onder de meldcode

Stap 1

• Breng signalen in kaart

• Doe een kindcheck/mantelzorgcheck

• Documenteer

Wat is het belangrijkste doel van stap 2?

A

Toestemming vragen om te mogen melden

B

Je vermoedens laten bevestigen door een collega

C

Je signalen objectiveren en samen wegen wat passende vervolgstappen zijn

D

De verantwoordelijkheid overdragen aan je leidinggevende

Stap 3: Ga in gesprek

Wat is het doel van stap 3?

A

Bewijs verzamelen voor een melding

B

Ouders confronteren met beschuldigingen

C

Zorgen delen, informatie verzamelen en ruimte geven voor uitleg

D

Direct afspraken maken over hulpverlening

Wanneer mag je afzien van een gesprek?

A

Als je het spannend vindt

B

Als mensen waarschijnlijk boos worden

C

Als het gesprek de veiligheid van het kind of jezelf in gevaar brengt

D

Als je al besloten hebt te melden

Stap 4: afwegingskader

Oefening werkblad

Wanneer ben je verplicht om een melding te doen?

Stap 5

1. Bij acute onveiligheid

2. Bij structurele onveiligheid

3. In geval van disclosure (onthulling)

4. Als je zelf geen hulp kunt bieden of organiseren.

5. Als het ondanks hulp toch onveilig blijft.

1. Handelen volgens de meldcode.

2. Organiseren, positioneren en communiceren.

3. Veiligheid organiseren.

4. Handelen volgens het juridisch kader.

5. Adviseren en steunen.

6. Implementeren en borgen.

Competentieprofiel:
Leg de kaartjes op de juiste plek

Welke aandachtsfunctionaris ben jij?

A

Ik ben geen aandachtfunctionaris

B

Ik ben een indirecte aandachtsfunctionaris

C

Ik ben een directe aandachtsfunctionaris

D

Ik ben een directe en indirecte aandachtsfunctionaris

Oefening competentieprofiel: vul hem in voor je eigen organisatie

Bekendheid

Krijg je als aandachtsfunctionaris weinig of geen vragen van medewerkers?

Dan kan het zijn dat:

• je onvoldoende communiceert.

• je jezelf niet voldoende positioneert als aandachtsfunctionaris.

Medewerkers weten niet:

• dat er een aandachtsfunctionaris is en/of weten niet wat de aandachtsfunctionaris doet.

• dat er een meldcode is en hoe zij deze gebruiken.

• Aan jou de taak om dit goed op de kaart te zetten!

Op welke manier maak jij jouw rol als aandachtfunctionaris zichtbaar en toegankelijk voor collega's?

1. 
   

"Stel dat jij een reclamebord langs de snelweg krijgt voor jouw rol als aandachtfunctionaris. Wat staat erop?"

Oefening.. pitch

Verplicht werken met meldcode

• Gezondheidszorg en jeugdgezondheidszorg.

• Geestelijke gezondheidszorg.

• Zorg vanuit de Wet langdurige zorg.

• Onderwijs.

• Leerplicht.

• Kinderopvang.

• Maatschappelijke ondersteuning.

• Justitie.

• Centraal orgaan asielzoekers.

• Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg:

- Tandarts.

- Apotheker.

- Psycholoog.

- Psychotherapeut.

- Fysiotherapeut.

- Verloskundige.

- Verpleegkundige.

Meldcode checklist, kijk of je voldoet aan alles.

Voor de volgende keer...

Pak het naslagwerk erbij op je laptop.

Maak een projectvoorstel of een communicatieplan

“Wat is het zaadje dat vandaag bij jou geplant is?”