Woorden maken: -heid, -teit, of -lijk?
Woorden maken: -heid, -teit, of -lijk?
Wat weet jij over ei- en ij-woorden?
Wat weet jij al over woorden met -heid, -teit, of -lijk?
Dictee: Maak de woorden af! - deel 1
eerl__ veilig__ mogel__ activ__
nationali___
gevaar___
elektrici___
identi___
vrij___
le___
Maak het woord af:
Dictee: Maak de woorden af! - deel 2
eerlijk
veiligheid
mogelijk
activiteit
nationaliteit
gevaarlijk
elektriciteit
identiteit
vrijheid
lelijk
Antwoorden:
Wat valt je op aan de woorden?
Start: Woorden afmaken
Deze woorden krijgen een stukje aan het eind: een achtervoegsel.
Wat valt op?
eerl__ → eerlijk veil__ → veilig mogel__ → mogelijk activ__ → activiteit
Maak het woord af:
Wat betekenen de uitgangen?
Uitgang -heid
Betekenis: een eigenschap, gevoel of toestand (hoe iets is)
Je kunt er vaak “de …” voor zetten.
Voorbeelden:
blij → blijheid (de blijheid)
eerlijk → eerlijkheid
veilig → veiligheid
! heid schrijf je altijd met ei!
Uitgang -lijk
Betekenis: op een manier van / zoals
Voorbeelden:
vriend → vriendelijk (zoals een vriend)
gevaar → gevaarlijk (vol gevaar)
natuur → natuurlijk
👉 -lijk schrijf je altijd met ij
Het zegt hoe iets is of op welke manier iets gebeurt.
Uitgang -teit
Betekenis: een eigenschap of toestand
Vaak langere of moeilijkere woorden.
Voorbeelden:
actief → activiteit
nationaal → nationaliteit
identiek → identiteit
loyaal → loyaliteit
! -teit schrijf je altijd met ei
Dit zijn vaak woorden die je niet elke dag gebruikt en wat “chiquer” klinken.
Dus...
Hoe schrijf je de uitgangen?
Schrijf je altijd met ei: eerlijkheid, veiligheid, activiteit, kwaliteit.
-heid, -teit
-lijk schrijf je altijd met ij: mogelijk, vriendelijk
-lijk
Oefenen, oefenen, oefenen....!
Oefening 2: Vul de uitgang in
Kies: -heid, -teit, -lijk of -ig. vrol__ gevaar__ kwalit__ snel__ (let op!) ziek__ activ__
Oefening 3: Maak het woord langer
Verleng het woord met de juiste uitgang: veilig → ______ actief → ______ vrolijk → ______ zon → ______
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.