Optellen en aftrekken tot 1000
Optellen en aftrekken tot 1000
Deze slide heeft geen instructies
Dit ga ik leren
Ik kan getallen tot 1000 optellen en aftrekken, ook in verhaalsommen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke rekenwoorden ken jij al?
Gebruik de antwoorden om voorkennis op te halen, zoals erbij, eraf, groter, kleiner, plus, min, som en uitkomst.
Optellen: wat komt erbij?
Bij optellen tel je iets erbij.
Het totaal wordt dan groter.
Voorbeeld: 320 + 150
Leg de woorden erbij en groter extra nadruk. Koppel de som aan een hoeveelheid, zoals 320 knikkers en 150 knikkers erbij.
320 + 150 stap voor stap
Je kunt de getallen splitsen:
320 = 300 + 20
150 = 100 + 50
300 + 100 = 400
20 + 50 = 70
400 + 70 = 470
Benoem dat leerlingen honderdallen en tientallen apart optellen. Houd een plekwaardetaal aan: 3 honderdtallen, 2 tientallen.
Handig rekenen met sprongen
Je kunt ook in sprongen rekenen:
320 + 100 = 420
420 + 50 = 470
De uitkomst blijft hetzelfde:
320 + 150 = 470
Laat zien dat er meer dan één goede rekenmanier is. Kies sprongen die passen bij ronde getallen.
Waar let je op?
Kijk naar honderdtallen en tientallen.
Reken eerst met makkelijke stukken.
Controleer: is de uitkomst groter dan 320?
Veel leerlingen maken fouten door cijfers los te zien. Verbind elk cijfer aan zijn plaatswaarde.
Wat gebeurt er bij optellen?
Het wordt kleiner
Er gaat iets weg
Het blijft gelijk
Er komt iets bij
Sluit aan bij slides 2-5: optellen betekent erbij en de uitkomst wordt groter.
Maak de som af
Bij optellen tel je iets erbij. De uitkomst wordt groter. Bij 320 + 150 kun je eerst 100 en dan 50 erbij doen. Dan krijg je 470.
Controleert de kernwoorden erbij/groter en de sprong van +50 uit slide 4.
Aftrekken: wat gaat eraf?
Bij aftrekken haal je iets weg.
Het totaal wordt dan kleiner.
Voorbeeld: 360 - 240
Gebruik de woorden eraf, weg en kleiner. Maak het concreet met voorwerpen die verdwijnen of opgaan.
360 - 240 stap voor stap
Je kunt de getallen splitsen:
360 = 300 + 60
240 = 200 + 40
300 - 200 = 100
60 - 40 = 20
100 + 20 = 120
Benadruk opnieuw plaatswaarde. Laat leerlingen zien dat honderdallen bij honderdallen horen en tientallen bij tientallen.
Aftrekken met sprongen
Je kunt ook terugrekenen:
360 - 200 = 160
160 - 40 = 120
Dus:
360 - 240 = 120
Sommige leerlingen rekenen makkelijker terug in twee sprongen. Laat beide strategieën naast elkaar bestaan.
Slim controleren
Bij aftrekken moet de uitkomst kleiner zijn dan 360.
Is 120 kleiner dan 360? Ja.
Dan past de uitkomst bij de som.
Controle op grootte is belangrijker dan alleen een cijferantwoord. Zo ontdekken leerlingen sneller onmogelijke uitkomsten.
Wat is 360 - 240?
120
140
220
600
600 is een veelgemaakte fout als leerlingen optellen in plaats van aftrekken. 220 past bij onzorgvuldig rekenen met tientallen.
Vul de woorden in
Bij aftrekken haal je iets weg. De uitkomst wordt kleiner dan 360. Bij 360 - 240 blijft 120 over.
Herhaalt slides 6-9: weg, kleiner en de uitkomst 120.
Verhaalsommen lezen
In een verhaalsom zoek je:
Wat weet ik al?
Wat komt erbij of gaat eraf?
Wat moet ik uitrekenen?
Bouw een vaste aanpak op. Laat signaalwoorden horen, maar maak duidelijk dat de betekenis van het verhaal het belangrijkst is.
Verhaalsom met optellen
Mila heeft 320 stickers.
Ze krijgt er 150 bij.
Dan reken je:
320 + 150 = 470
Mila heeft nu 470 stickers.
Lees de som hardop in stukjes: beginhoeveelheid, verandering, nieuwe hoeveelheid. Verbind taal aan de kale som.
Verhaalsom met aftrekken
Er liggen 360 potloden in de kast.
Daarvan gaan er 240 naar de klas.
Dan reken je:
360 - 240 = 120
Er blijven 120 potloden over.
Benadruk woorden als gaan weg, blijven over en eraf. Laat leerlingen zien dat het verhaal vertelt welke bewerking past.
Eerst denken, dan rekenen
Bij een verhaalsom helpt deze volgorde:
Lees het verhaal rustig.
Zoek de getallen.
Kies: optellen of aftrekken.
Reken de som uit.
Schrijf een antwoord in een zin.
Het antwoord in een zin laat zien dat de leerling de context begrijpt, niet alleen de berekening.
Welk verhaal past bij aftrekken?
Je krijgt 150 erbij
Er gaan 240 weg
Je telt samen op
Je maakt het groter
Toetst of leerlingen in verhaalsommen het signaal van weghalen herkennen.
Lees en vul in
Lees het verhaal rustig. Zoek de getallen. Kies: optellen of aftrekken. Reken de som uit en schrijf een zin als antwoord.
Echoot precies de aanpak van slide 13, met focus op volgorde en antwoord in een zin.
Wat heb jij vandaag geleerd?
Bespreek dat een goed antwoord één ding noemt dat is geleerd, zoals: optellen is erbij, aftrekken is eraf, 320 + 150 = 470, 360 - 240 = 120, of hoe je een verhaalsom leest.
Wat hielp jou het best bij rekenen?
Laat leerlingen benoemen wat hielp, bijvoorbeeld sprongen, splitsen, de woorden erbij/weg, of het verhaal rustig lezen.
Hoe vond jij deze les?
Deze slide heeft geen instructies
Woorden om te onthouden
optellen - getallen bij elkaar tellen
aftrekken - een getal eraf halen
uitkomst - het antwoord van een som
honderdtallen - groepjes van 100
tientallen - groepjes van 10
verhaalsom - een som in een verhaaltje
overblijven - wat er nog is na eraf halen
Deze slide heeft geen instructies