3
2.3 het spijsverteringsstelsel
anatomie fysiologie
2
3
2.3 het spijsverteringsstelsel
anatomie fysiologie
2
2.3
het spijsverteringsstelsel
LEERDOELEN...
Je noemt hoe voedingsstoffen verteerd worden tot bouwstenen
Je omschrijft het proces van defeceren
D - darmen
de darmen bestaan uit...
12-vingerige darm
dunne darm
dikke darm
2.3
darmen
de darmen bestaan uit...
veel plooien
darmvlokken (villi)
oppervlak groter maken
2.3
darmen
elke darmvlok bestaat uit bloedvaatjes en een lymfevat...
darmcellen zijn in staat stoffen op te nemen (resorptie)
2.3
darmen
het eerste stukje heet de 12-vingerige darm (duodenum)...
het maakt slijm, geen enzymen
het krijgt stoffen van galblaas en alvleesklier
2.3
12-vingerige darm
1 galblaas
deze geeft galvloeistof af...
gal emulgeert vet (verdeelt het in kleine druppels)
hierdoor kan vet makkelijk verteerd
2.3
12-vingerige darm
galblaas
alvleesklier
2 alvleesklier
deze geeft alvleessap af...
het bevat het enzym lipase (splitst vet in glycerol en vetzuren)
het bevat soda om te ontzuren
2.3
12-vingerige darm
galblaas
alvleesklier
de nuchtere darm heeft de meeste darmplooien...
darmsap rondt de vertering af (met enzymen)
hier vindt opname plaats
2.3
nuchtere darm
12v-darm
n-darm
kr-darm
in de kronkeldarm neemt het aantal plooien af...
opname vitamine B12
hergebruik galzouten
lymfeknopen bewaken de darmwand
2.3
kronkeldarm
12v-darm
n-darm
kr-darm
de voedselbrij blijft 8 uur in de dunne darm, tijd genoeg om...
stoffen op te nemen (resorptie)
weerstand te bieden tegen ziektekiemen
2.3
kronkeldarm
de kronkeldarm eindigt met een klep...
het laat kleine beetjes resten door
het voorkomt terugstroom
2.3
kronkeldarm
Maak 4 en 5 (test je kennis)
opdracht
na de dunne darm is de vertering klaar...
nu alleen onverteerbare resten en water over in de darm
deze komen in de dikke darm (colon) terecht
2.3
dikke darm
vergelijk: het gordijn plooit vanwege de rails met haakjes
2.3
dikke darm
de binnenkant ziet er dan als volgt uit...
geen vlokken
extra slijm
2.3
dikke darm
aan de hele dikke darm zit een spierlint...
hierdoor worden de wanden geplooid en ontstaan er zakjes
het lint coördineert de darm peristaltiek
2.3
dikke darm
de dikke darm bestaat uit de volgende delen...
blinde darm
opstijgend, dwarse, afdalend en s-vormig deel
endeldarm en anus
2.3
dikke darm
blinde darm met wormvormig aanhangsel
opstijgend deel
dwarse deel
afdalend deel
S-vormig deel
endeldarm
anus
indikken van resten
doorstroom afremmen
opname van vitamine K (gemaakt door de darmflora)
een peristaltiekgolf (extra sterke prikkel, 1x p/dag)
2.3
dikke darm
5. ontlasting (feces) bewaren doet de endeldarm...
2.3
dikke darm
5. ontlasting (feces) bewaren doet de endeldarm...
de anus heeft 2 sluitspieren
2.3
dikke darm
5. ontlasting (feces) bewaren doet de endeldarm...
de anus heeft 2 sluitspieren
een (onwillekeurige) inwendige spier en een (willekeurige) uitwendige spier
2.3
dikke darm
ontlasten gaat zo...
1 rekprikkel
door vulling ontstaat rek op de wand van de endeldarm
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
2 defecatiereflex
een zenuw prikkelt de inwendige sluitspier te ontspannen, deze gaat open
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
3 defecatie
de endeldarm leegt zich (peristaltiek)
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
4 aandrang voelen
wanneer het moment niet schikt, wordt het brein (bewust) geprikkeld
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
5a keuze maken (niet poepen)
het brein laat de uitwendige sluitspier dichtgaan
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
6 uitstel defecatie
het s-vormig deel vangt de feces op
rekprikkel verdwijnt
feces wordt harder (onttrekken van water)
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
5b keuze maken (wel poepen)
het brein laat de uitwendige sluitspier open gaan
2.3
defeceren
ontlasten gaat zo...
6 defeceren
peristaltiek en buikspieren helpen de endeldarm snel leeg te maken
2.3
defeceren
+
+
+
+
+
+
+
+
+
nuchtere darm
blinde darm
afdalende deel
12v darm
endeldarm
opstijgende deel
kronkeldarm
S-vormige deel
dwarse deel
Maak in Learnbeat 2.3 D: Darmen
opdracht