5V Beco FinLev. H8 Herhaling

• Bedrijfseconomie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 5

5V Beco FinLev. H8 Herhaling

Aandelen

Bewijs van eigendom, deelname in het Eigen Vermogen

Nominale waarde <-----------> Beurskoers

Emissiekoers is de koers waartegen nieuwe aandelen worden uitgegeven

2 manieren om rendement op een aandeel te behalen:

- Dividend: aandeelhouders ontvangen een deel van de behaalde winst

- Koerswinst / -verlies: de beurskoers van het aandeel kan na de aanschaf stijgen of dalen

Dividend

Bijvoorbeeld dividend is € 2,- per aandeel

Of dividendpercentage is 5%

Dit betekent 5% van de nominale waarde van het aandeel

Dus als nominale waarde € 100,- is, is het dividend 

0,05 x 100 = € 5,-

Dividendrendement

                                 Dividend per aandeel

Dividendrendement = -------------------------  x 100%

                              beurskoers

Aandelenrendement

          Koerswinst / -verlies en Dividend per aandeel

 =                       -----------------------------------------------  x 100%

       aankoopprijs aandeel

Obligaties

Een geldlening verdeeld in kleine stukjes.

De houder van een obligatie leent dus geld uit

De houder van een obligatie ontvangt dus per periode rente en ontvangt aan het einde van de looptijd de lening terug

Obligaties

De beurskoers van een obligatie wordt vaak uitgedrukt in procenten, dus bijvoorbeeld 102%

Dit betekent dat de beurskoers van een aandeel van nominaal 

€ 1.000,- dus 1,02 x 1.000 = € 1.020,- is

Obligaties

De beurskoers van een 4% staatsobligatie is 103%

Als de nominale waarde € 100,- zou zijn, dan betaal je dus € 103,- voor de obligatie en krijg je € 4,- rente

Couponrendement = 4 / 103 x 100 = 3,9%

Als de marktrente op spaarrekeningen 3% is, dan zal de beurskoers van een 5% staatsobligatie ... zijn

1. onder de 100%
2. boven de 100%

Opties

Call optie:

recht om gedurende de looptijd van de optie aandelen te kopen tegen een vooraf vastgestelde prijs ( de uitoefenprijs )

( vaak per 100 aandelen )

Voor de optie betaalt de koper een premie aan de verkoper ( de schrijver ) van de optie ( x 100 )

Opties

Call optie:

De koper van de optie zal van de optie gebruik maken als de koers hoger is dan de uitoefenprijs

winst per optie = ( huidige koers - uitoefenprijs - optiepremie )

x 100

Opties

Call optie:

De schrijver van de optie heeft de plicht om de aandelen tegen de uitoefenprijs te verkopen

verlies per optie = ( huidige koers - uitoefenprijs - optiepremie )

x 100

Opties

Call optie:

De koper van de optie zal niet van de optie gebruik maken als de koers lager is dan de uitoefenprijs

verlies per optie = optiepremie x 100

De schrijver van de optie hoeft als de koers lager is dan de uitoefenprijs dus ook niet in actie te komen

winst per optie = optiepremie x 100

Opties

Putl optie:

recht om gedurende de looptijd van de optie aandelen te verkopen tegen een vooraf vastgestelde prijs ( de uitoefenprijs)

( vaak per 100 aandelen )

Voor de optie betaalt de koper een premie aan de verkoper ( de schrijver ) van de optie ( x 100 )

Opties

Put optie:

De koper van de optie zal van de optie gebruik maken als de koers lager is dan de uitoefenprijs

winst per optie = ( uitoefenprijs - huidige koers - optiepremie )

x 100

Opties

Put optie:

De schrijver van de optie heeft de plicht om de aandelen tegen de uitoefenprijs te kopen

verlies per optie = ( uitoefenprijs - huidige koers - optiepremie )

x 100

Opties

Put optie:

De koper van de optie zal niet van de optie gebruik maken als de koers hoger is dan de uitoefenprijs

verlies per optie = optiepremie x 100

De schrijver van de optie hoeft als de koers hoger is dan de uitoefenprijs dus ook niet in actie te komen

winst per optie = optiepremie x 100

Kopen Call optie = long gaan

Schrijven Call optie = short gaan

Kopen Put optie = long gaan

Schrijven Put optie = short gaan

1 optie = 100 aandelen

Opties kunnen ook worden gebruikt om de risico's van aandelen in te perken: hedgen 

Stel je belegt € 10.000,- in aandelen, maar hebt dit geld binnenkort wel weer nodig voor een uitgave.

Je hoopt dat de waarde van de aandelen in de tussentijd stijgt, maar ziet ook het risico dat de waarde van de aandelen daalt en je op het moment van verkoop een groot verlies hebt

Stel je koopt 200 aandelen KS BV voor € 50,-, dus 

in totaal € 10.000,-

Stel dat de waarde na 1 maand € 55,- is. 

De winst is dan 200 x ( 55 - 50 ) = € 1.000,-

Stel dat de waarde na 1 maand € 45,- is.

Het verlies is dan 200 x ( 50 - 45 ) = € 1.000,-

Stel je koopt 200 aandelen KS BV voor € 50,-, dus in totaal 

€ 10.000,-. En je koopt er 2 put opties bij met een uitoefenprijs van € 49,- voor een optiepremie van € 0,75

Stel dat de waarde na 1 maand € 55,- is. 

De winst is dan 200 x ( 55 - 50 ) - 200 x 0,75 = € 850,-

Stel je koopt 200 aandelen KS BV voor € 50,-, dus in totaal 

€ 10.000,-. En je koopt er 2 put opties bij met een uitoefenprijs van € 49,- voor een optiepremie van € 0,75

Stel dat de waarde na 1 maand € 45,- is.

Het verlies is dan 200 x ( 50 - 49 ) - 200 x 0,75 = € 350,-

Peter Azarov verwacht dat de koers van een aandeel ADSM gaat stijgen. Daarom koopt Peter twee call opties met een uitoefenprijs van € 46. Een aandeel ADSM noteert nu € 44,76. De optiepremie is € 1,50. Enkele maanden later stijgt de koers van een aandeel ADSM naar € 78,-. Bereken het verlies voor de schrijver van de twee call opties.

1. € 6.100
2. € 6.348
3. € 6.800
4. € 7.048

200 x (78 - 46 - 1,50) = 6.100,-.

Het antwoord is A: 6100

 200 x (78 - 46 - 1,50) = 6.100,-.

Guus koopt drie call opties omdat hij verwacht dat de koers van het aandeel Fugro gaat stijgen. Een aandeel Fugro heeft nu een beurskoers van € 4,75. De uitoefenprijs is € 4,90. Na 3 maanden is de koers van het aandeel Fugro gedaald naar € 4,60. De optiepremie is € 0,40. Bereken de waarde van de call opties na drie maanden

1. € 90
2. € 60
3. € -30
4. € 0,00

De call optie is waardeloos. Guus gaat geen aandelen kopen voor 4,90 als hij diezelfde aandelen op de beurs kan kopen voor 4,60.

Het antwoord is D: 0

De call optie is waardeloos. Guus gaat geen aandelen kopen voor 4,90 als hij diezelfde aandelen op de beurs kan kopen voor 4,60.

De koers van een aandeel ASML is € 43,40. Een call optie met een uitoefenprijs van € 46,20 heeft een optiepremie van € 1,80. Bereken de winst per optie als de koers van het aandeel ASML gestegen is naar € 49,40.

1. € 140
2. € 320
3. € 420
4. € 600

Toelichting:

 winst per optie = (49,40 – 46,20 – 1,80) × 100 = 140

Jan koopt 4 call opties Philips met een uitoefenprijs van € 26,80. De optiepremie is € 1,50. De beurskoers van een aandeel Philips is op dat moment € 24,20. Drie maanden later, op het einde van de looptijd van de call optie, is de beurskoers van een aandeel Philips € 26,20. Hoe groot is het verlies van Jan met deze transactie?

1. € 320
2. € 440
3. € 600
4. € 840

Toelichting:

Jan kan niet meer verliezen dan het geld dat hij heeft gestoken in het kopen van de opties en dat is € 1,50 × 400 = € 600.

De koers van een aandeel Fugro is € 32,40. Helga koopt 10 put opties Fugro met een uitoefenprijs van € 31,80. De optiepremie is € 0,90. Twee maanden later is de koers van een aandeel Fugro gezakt naar € 29,60. Bereken de winst als Helga nu gebruik maakt van haar uitoefenrecht.

1. € 1.100
2. € 1.300
3. € 1.900
4. € 2.200

Toelichting:

 (31,80 – 29,60 – 0,90) × 1.000 = € 1.300

Het rendement is de winst, die op de optie wordt behaald vergeleken met de investering in de optie

             winst optie

rendement = ---------------------- x 100%

              aankoopprijs optie

Lisa verwacht dat de koers van het aandeel Aegon, nu € 42,50, in de toekomst gaat dalen. Zij koopt daarom 10 put opties met een uitoefenprijs van € 40,50. De optiepremie is € 1,50. Na 6 maanden noteert het aandeel Aegon € 37,20. Bereken het rendement dat Lisa heeft behaald met deze aankoop.

1. 33,30%
2. 96,40%
3. 120%
4. 253%

1,50 x 1000 = 1500 aankoopprijs

 1.000 x (40,50 - 37,20 - 1,50) = 1.800. winst

1.800/1.500 x 100% = 120%.

Het antwoord is C: 120%

1,50 x 1000 = 1500 aankoopprijs

 1.000 x (40,50 - 37,20 - 1,50 ) = 1800 winst

1.800/1.500 x 100% = 120%.

Guus koopt drie call opties omdat hij verwacht dat de koers van het aandeel Fugro gaat stijgen. Een aandeel Fugro heeft nu een beurskoers van € 4,75. De uitoefenprijs is € 4,90. Na 3 maanden is de koers van het aandeel Fugro gestegen naar € 6,15. De optiepremie is € 0,40. Bereken het rendement dat Guus met het kopen van die call opties heeft behaald. Het rendement is de winst gedeeld door de investering x 100%.

1. 212,50%
2. 750,00%
3. 937,50%
4. 1005%

0,40 x 300 = 120 aankoopprijs

 300 x (6,15 - 4,90 - 0,40) = 255. winst

255/120 x 100% = 212,50%.

Het antwoord is A: 212,5

 Toelichting:

0,40 x 300 = 120 aankoopprijs

 300 x (6,15 - 4,90)  = 375 opbrengst

375 - 120 = 255 winst

255/120 x 100% = 212,50%.

Een belegger koopt 200 aandelen tegen een beurskoers van € 43,80 en twee put opties op datzelfde aandeel met een uitoefenprijs van € 42,00 en een optiepremie van € 0,70. Hoeveel bedraagt het maximale verlies per aandeel dat de belegger op deze positie kan lijden?

1. € 1,80
2. € 2,50
3. € 0,70
4. € 3,60

Toelichting:

De opbrengst van het aandeel bedraagt minimaal € 42. Voor het aandeel heeft de belegger € 43,80 betaalt en voor de optiepremie € 0,70. Totale kosten 43,80 + 0,70 = € 44,50. Het verschil tussen 44,50 en 42 = € 2,50 is het maximale verlies.

Bij het schrijven van een put optie is het risico minder groot dan bij het schrijven van een call optie

1. De bewering is juist
2. De bewering is onjuist

Het risico bij een put optie is gelijk aan de uitoefenprijs (als het aandeel waardeloos is geworden. Het risico bij het schrijven van een call optie is theoretisch oneindig groot. Het risico is gelijk aan het verschil tussen de uitoefenprijs en beurskoers van dat aandeel. Als de beurskoers heel sterk gestegen is, kan dat de schrijver heel veel gaan kosten.

 A: De bewering is juist

Het risico bij een put optie is gelijk aan de uitoefenprijs (als het aandeel waardeloos is geworden. Het risico bij het schrijven van een call optie is theoretisch oneindig groot. Het risico is gelijk aan het verschil tussen de uitoefenprijs en beurskoers van dat aandeel. Als de beurskoers heel sterk gestegen is, kan dat de schrijver heel veel gaan kosten.

Oefenen Zelftoets H8 Financiële Levensloop