Ritme en maat (Muziek vwo), les 3: Terugblik quiz
VAKTHEORIE · RITME EN MAAT
QUIZ
Terugblik: Ritme en maat
Lesduur is: 30 minIntroductie
Onderdelen in deze les
VAKTHEORIE · RITME EN MAAT
QUIZ
Terugblik: Ritme en maat
Les 3 van 3. Leerlingen beantwoorden individueel; bespreek na elke paar vragen kort de antwoorden. Image credit: Der wahre Jakob / Wikimedia Commons, CC0
Video: Missa pro Defunctis: Kyrie, gregoriaans gezang, kanaal Schola Cantorum Of Amsterdam Students - Topic. Wat leerlingen horen: een eenstemmig gezang zonder drums of vaste beat. Het ritme volgt de tekst en de melodie en er is geen maatsoort te tellen. Dat is een vrij ritme. Goede antwoord: vrij ritme. Wie motorisch ritme kiest, hoort een stuwende beweging, maar hier ontbreekt elke vaste puls.
Welk ritmisch kenmerk past bij dit fragment?
Vrij ritme
Motorisch ritme
Polyritmiek
Four on the floor
Het gezang volgt de tekst zonder vaste puls of maat: vrij ritme. Wie motorisch ritme kiest, hoort een stuwende beweging, maar die ontbreekt hier.
Wat is de tactus?
De zwaarste tel van een maat
De puls waarop je natuurlijk meetikt
De korte start vóór de eerste maatstreep
Het aantal tellen per minuut
De tactus is de slag die je als tel ervaart. De zwaarste tel is een maataccent, de korte start een opmaat en het aantal tellen per minuut is het tempo.
Video: Count Basie: One O'Clock Jump, kanaal Count Basie - Topic. Wat leerlingen horen: een bigband met een riff van blazers. De achtsten klinken lang-kort in plaats van twee even lange noten: swing (triolenfeel). Goede antwoord: swing. Laat leerlingen het lang-kort nadoen met 'dum-da, dum-da' en vergelijk met even lange noten, de straight feel.
Welke feel hoor je bij de achtsten in dit fragment?
Straight feel
Vrij ritme
Een hemiool
Swing (triolenfeel)
De achtsten klinken lang-kort: swing. Bij straight feel zijn ze even lang. Wie een hemiool kiest, let op groepjes in plaats van op de verdeling binnen de tel.
Zet op volgorde van weinig naar veel noten per tel
Elke stap verdubbelt het aantal noten per tel. Verwachte fout: de halve noot na de kwartnoot zetten omdat die groter lijkt.
Wat is een tegenaccent?
Een accent op een onverwachte plek
Een accent op de eerste tel van elke maat
Een zachte noot na een rust
Een noot die langer klinkt dan de tel
Een tegenaccent valt tegen de maataccenten in. Wie de eerste tel kiest, beschrijft het gewone maataccent.
Welke muziek heeft een motorisch ritme?
Een stuk zonder vaste puls
Een stuk met twee maatsoorten tegelijk
Een stuk met een onophoudelijke stroom gelijke noten
Een stuk met steeds een lange stilte
Een motorisch ritme is een doorlopende beweging van gelijke korte noten. Zonder puls is een vrij ritme, twee maatsoorten tegelijk is polymetriek.
Wat is ragged time?
Een vrij ritme zonder maat
Een swingfeel met lang-kort
Een naam voor syncope in de jazz van de ragtime
Een maatwisseling in de jazz
Ragged time verwijst naar de syncopen van ragtime en vroege jazz. Wie swingfeel kiest, verwart syncope met de verdeling binnen de tel.
Wat is een break?
Goed: de begeleiding stopt even, zodat het kort stil is. Verwachte fout: een extra drumfiguur beschrijven. Dat is een fill.
Wat is een maatwisseling?
De maataanduiding verandert van 3/4 naar 4/4
Het tempo wordt sneller
De dynamiek wordt harder
De opmaat valt weg
Een maatwisseling is een verandering van maataanduiding. Tempo en dynamiek zijn andere aspecten.
Een maat heeft de aanduiding 6/8. Wat is de teleenheid?
De kwartnoot
De zestiende noot
De halve noot
De achtste noot
Het onderste cijfer 8 geeft de achtste noot als teleenheid. Wie de kwartnoot kiest, kijkt naar de gebruikelijkere 4/4 maat.
Hoe zeker voel je je over dit onderwerp?
Heel zeker
Redelijk zeker
Niet zo zeker
Helemaal niet zeker
Gebruik de uitslag om te bepalen of je een onderdeel herhaalt.
♪ VAKTHEORIE · RITME EN MAAT
GOED GEDAAN!
Je kunt nu kleine notenwaarden rekenen, antimetrische figuren, hemiool en polyritmiek herkennen en groove, maat en tactus analyseren. Luister bij je volgende nummer: waar valt de snaredrum, en voel je de puls?
Deze slide heeft geen instructies
