Taalstoornis TOS

• Pedagogisch werk
• MBO
• Studiejaar 2

• Leerdoelen
• Warming up
• Uitleg TOS en video
• Casus Layla
• Wat helpt
• Opdracht middels casus
• terugblik & afronding

Aan het eind van deze les kun je:

• Uitleggen wat TOS is en enkele kenmerken benoemen.
• Beschrijven hoe TOS invloed heeft op communicatie en leren.
• Één concrete strategie of aanpassing noemen om iemand met TOS te ondersteunen.

Bekend, benieuwd, bewaard

We gaan eerst bekijken wat je al weet (bekend) en nog wil weten over het onderwerp(benieuwd).

Aan einde blikken we terug op bewaard 

Bekend: Wat weet je al
over het onderwerp?

Benieuwd: wat wil je
weten over dit
onderwerp?

Taalontwikkelingsstoornis 

Kenmerken van TOS

Zeer uiteenlopende kenmerken, een aantal veel voorkomende;

• Leren moeizamer moedertaal
• Kind praat (nog) niet of weinig
• Moeite met onthouden van klanken en woorden
• Omgaan met emoties vinden ze vaak lastig
• Plannen vinden ze lastig
• Horen (meestal) goed
• Slechte verstaanbaarheid
• Moeite begrijpen van taal
• Kind maakt korte zinnen of veel fouten bij maken van zinnen

Oorzaken van een TOS

• Heeft te maken met ontwikkeling van de hersenen --> ze verwerken taal minder goed
• Geen duidelijke oorzaak
• Niet te zien in genen of hersenscans
• Wel vaker voorkomen in families
• Meertaligheid is nooit de oorzaak van TOS
• Ligt niet aan ouders en kind

Soorten TOS

TOS - SpraakTaalweb

Opdracht:

Vaak wordt TOS verward met bijv. dyslexie, stotteren, een algemene taalachterstand of autisme.

Waar zou dit aan kunnen liggen?

Gebruik goede bronnen zoals: 

www.kentalis.nl, www.alles over tos.nl, logopedie.nl 

Casus

1. Hoe reageer je op Layla?

Wat helpt?

• Zorg voor een rustige omgeving
• Pas je taalniveau zoveel mogelijk aan: spreek korte zinnen en in eenvoudige taal
• Pas je spreektempo aan, spreek rustig en neem de tijd
• Vertel dingen stap voor stap en vraag het kind/jongere om te herhalen (of herhaal zelf)
• Gebruik visuele ondersteuning
• Geef extra tijd om informatie te laten doordringen en/of om vragen te beantwoorden
• Geef instructies stap voor stap
• Herhaal instructies of vraag om herhaling
• Controleer regelmatig of de ander de uitleg begrijpt. Stel daarbij open vragen 

TOS portretten

Kinderen en jongeren met TOS in beeld

https://www.deelkracht.nl/tos-portretten/ 

Opdracht

• Je mag individueel of in tweetallen werken
• 
  
• Je krijg een casus van iemand met TOS
• 
  
• Je moet hiervoor visuele ondersteuning maken op papier
• 
  
• Presenteer aan einde van de les met uitleg waarom dit goed zou moeten werken volgens jou 

Bekend, benieuwd, bewaard

Bewaard, wat neem je mee voor de toekomst? 

Bewaard: wat weet je
nu over het
onderwerp?

Aan het eind van deze presentatie kun je:

Uitleggen wat TOS is en enkele kenmerken benoemen.

Beschrijven hoe TOS invloed heeft op communicatie en leren.

Één concrete strategie of aanpassing noemen om iemand met TOS te ondersteunen.

Afsluiting