T2 B3 De organen voor vertering

• Biologie
• Voortgezet speciaal onderwijs
• Middelbare school
• havo
• Leerroute H
• Leerroute 2
• Leerjaar 1,2

Thema 2 Voeding en vertering

Pak je boek + schrift

Afspraken

• Jassen uit.
• Petten/capuchon af. Oordopjes uit.
• Telefoons opgeborgen in de kluis of thuisgelaten.
• Eten en drinken opgeborgen (geen consumpties in de les).
• Dit betekent ook geen kauwgom in de les!
• Op de juiste plaats zitten volgens de plattegrond
• Het 1A-handboek ligt op tafel.
• Het schrijfmateriaal ligt op tafel.

Het programma

• De voorkennis klassikaal ophalen: Voeding en vertering 
• Aandachtsrichter Basisstof 2.3 - Organen voor de vertering
• De lesdoelen voor de les bespreken.
• Klassikale uitleg Basisstof 2.3: Organen voor de vertering
• Zelfstandig werkzaamheid: Samenwerkingsopdracht 
• Klaar met de samenwerkingsopdracht?

Kies per tweetal een uitdagende opdracht uit het werkblad (bijv. ontwerp een superorgaan, maak een vergelijking met een dier, of maak een stripverhaal).

Lees B3 goed door en schrijf de kernwoorden op in je schrift.

Basisstof 3 De organen voor vertering

Leerdoel

•   Je kunt de functies en kenmerken van de delen van het verteringsstelsel noemen.
  
•  Je kunt de verteringssappen noemen met hun functies.
  

De organen van het verteringsstelsel liggen voornamelijk in de romp. Belangrijke organen voor de vertering zijn de slokdarm, maag, lever, dunne darm en dikke darm.

Zelfstandig werkzaamheid

Mondholte, keelholte en slokdarm

• Mondholte: speekselklieren - speeksel – enzymen (zetmeel) – glijbaar maken
  
• Keelholte: slikken – verslikken
  
• Slokdarm: peristaltische bewegingen
  

MAAG

Maag:

• Maagspieren (eerst goed kauwen, hongergevoel, kneden)
• Maagportier
  
• Maagsapklieren produceren maagsap (water, zoutzuur, enzym)                                                                      *maagzuur doodt bacteriën                                       *maagsap met enzymen verteert eiwitten

Welke voedingsstof kan het speekselenzym verteren?

1. glucose
2. zetmeel
3. koolhydraten
4. eiwitten

Wat zijn de functies van speeksel?

Waar komt voedsel in terecht bij verslikken?

Welke voedingsstof kan maagsap verteren?

1. koolhydraten
2. vetten
3. eiwitten
4. zetmeel

Welke functie heeft maagsap nog meer behalve verteren?

Twaalfvingerige darm, galblaas en alvleesklier

Twaalfvingerige darm:

• Uitmonding afvoerbuis lever en alvleesklier
  

Lever:

• Produceert gal (opslag in galblaas)
  
• Gal emulgeert vetten
  

Alvleesklier:

• Produceert alvleessap (enzymen voor verteren van eiwitten, vetten, koolhydraten)

Emulgeren

1. van grotere vetdruppels kleine vetdruppels maken
   
2. er ontstaat een emulsielaagje
   
3. enzymen kunnen er dan beter bij
   
4. makkelijkere vertering van vetten
   

DUNNE DARM

• Darmsap produceren met verschillende enzymen
  
• Verder verteren (koolhydraten, eiwitten)
  
• Opgeloste voedingsstoffen opnemen in het bloed
  
• Darmplooien en darmvlokken

DIKKE DARM, BLINDEDARM, ENDELDARM

Blinde darm met wormvormig aanhangsel (appendix):

• Bij ontsteking verkeerde naam (appendicitis)
  

Dikke darm:

• Geen plooien
  
• Geen vertering meer door sappen
  
• Wel vertering door bacteriën (cellulose)
  
• Water onttrekken (diarree)
  

Endeldarm:

• Opslag voedselresten
  

Anus: kringspier

www.hetklokhuis.nl

Darmperistatiek

Aan de slag

• Lees B3 goed door
•  Maak opdr. 1 t/m 5
• Maak opdr. 6 t/m 10

SUCCES