§2.1 De stad in 2050
H O O F D S T U K 2 · N E D E R L A N D I N 2 0 5 0
2.1
De stad in 2050
Tot 2050 zijn veel nieuwe woningen nodig. Hoe richten we de stad dan in?
Gemaakt bij De Geo 3 havo, 10e editie
Introductie
Onderdelen in deze les
H O O F D S T U K 2 · N E D E R L A N D I N 2 0 5 0
2.1
De stad in 2050
Tot 2050 zijn veel nieuwe woningen nodig. Hoe richten we de stad dan in?
Gemaakt bij De Geo 3 havo, 10e editie
Open met de vraag: waar woon jij over twintig jaar? Dan door naar de doelen. ± 1 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash Image credit: Denise Jans / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Dit leer je
Je kunt uitleggen waarom Nederlandse steden tot 2050 veel nieuwe woningen nodig hebben.
Je kunt een eigen mening over de inrichting van de stad in 2050 onderbouwen.
Lees de doelen voor. Het tweede doel sluit de les af: de klas kiest zelf een kant. ± 1 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
A C T I V E R E N
Wat weet je al over wonen in de stad van de toekomst?
Laat de klas woorden intikken: huizen, groen, drukte, hitte, auto's. Haal er een paar uit en gebruik ze later in de les. ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
T E R U G B L I K
Uit: §1.3 Stad in Amerika: Chicago
Wat is urban sprawl, zoals bij Chicago?
De stad breidt zich in de breedte uit met veel lage bebouwing aan de rand
De stad bouwt vooral hoge torens in het centrum
Mensen verhuizen van het platteland naar het centrum
Bedrijven vertrekken uit de stad naar het buitenland
Goed is A. B beschrijft verdichting, C re-urbanisatie. Zeg erbij: vandaag zien we het tegenovergestelde van urban sprawl, een stad die compact bouwt. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Waarom zijn er zoveel woningen nodig?
O O R Z A K E N
G E V O L G E N
Tot 2050 zijn veel nieuwe woningen nodig
Huishoudverdunning: huishoudens worden kleiner
De vraag naar woonruimte in steden stijgt
Re-urbanisatie: mensen trekken weer naar de stad
Ruimte in de stad wordt schaars
Een groeiende bevolking, vooral in steden
De stad moet toch aantrekkelijk blijven om in te wonen
Huishoudverdunning betekent dat er minder mensen per huishouden wonen, bijvoorbeeld doordat meer mensen alleen wonen. Dan zijn er meer woningen nodig voor dezelfde inwoners.
Loop van links naar rechts. Stel de vraag: een stad krijgt niet meer inwoners, hoe kunnen er dan toch meer woningen nodig zijn? Antwoord: huishoudverdunning. Er wonen minder mensen per woning. ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Compact bouwen in de stad
Het compactestadbeleid wil nieuwe woningen binnen de bestaande stad bouwen. Zo stijgt de woningdichtheid en blijft de open groene ruimte buiten de stad behouden.
Een stad dichter bebouwen heet verdichting. Het is het tegenovergestelde van urban sprawl.
Rotterdam · wonen en werken dicht op elkaar in een compacte stad
Laat zien hoe dicht de bebouwing staat. Vraag: wat is het voordeel voor het land buiten de stad? Het blijft groen en onbebouwd. ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash Image credit: Gerrit Stam / Unsplash
2.1
De stad in 2050
O N T H O U D
Er zijn meer woningen nodig omdat huishoudens kleiner worden en mensen weer naar de stad trekken. Verdichting levert die woningen op binnen de stadsgrens.
Laat de klas de zin in eigen woorden herhalen. ± 1 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 1
Een stad bouwt op een oud haventerrein in plaats van op weilanden buiten de stad. Welk beleid is dit?
Urban sprawl
Compactestadbeleid
Vertical farming
Huishoudverdunning
Goed is B: er wordt binnen de bestaande stad gebouwd. A is het tegenovergestelde, C is landbouw in gebouwen, D is een oorzaak van de woningvraag. ± 1 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 2
In een stad gaan steeds meer mensen alleen wonen. Het aantal inwoners blijft gelijk. Wat gebeurt er met de vraag naar woningen?
Die daalt, want er zijn minder gezinnen
Die stijgt, want er zijn meer woningen nodig
Die blijft gelijk, want het aantal inwoners is gelijk
Alleen de vraag naar sociale huurwoningen stijgt
Goed is B. Dit is huishoudverdunning: dezelfde mensen verdelen zich over meer huishoudens, dus meer woningen. C is de gangbare denkfout. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Een duurzame stad
Een duurzame stad denkt niet alleen aan het milieu, maar ook aan sociale en economische zaken. Zo blijft de stad leefbaar.
Iedereen moet er kunnen wonen, dus er zijn genoeg sociale huurwoningen voor mensen met een lager inkomen. Ook is er veel groen: vergroening.
Amsterdam, Nederland · bomen en water langs een gracht
Duurzaam is meer dan milieu: sociaal, economisch en ecologisch. Vraag: wie kan er in jouw buurt nog wonen als alle huizen duur zijn? ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash Image credit: Adrien Olichon / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Hittestress tegengaan
Door de opwarming van de aarde wordt het in steden warmer. Als het heel heet is, kan je lichaam de warmte moeilijk kwijt. Dat heet hittestress.
Groen helpt: bomen geven schaduw, planten verdampen water en groene daken houden gebouwen koeler.
Daktuin in een stad · groen op het dak geeft schaduw en koelt
Link met de les over het stedelijk warmte-eiland uit klas 2. Hittestress is vooral een gevaar voor ouderen en kleine kinderen. Vraag: waar in de school is het het warmst? ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash Image credit: HANS-Y / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Herinrichting van de stad
Om de stad toekomstbestendig te maken is herinrichting nodig: bestaande stadsdelen worden aangepast aan wat mensen nu nodig hebben.
Denk aan een parkeerplaats die een park wordt, of een leegstaand kantoor dat woningen wordt. Daarbij moet goed worden nagedacht over het ruimtegebruik.
Vraag de klas een plek in de eigen stad te noemen die herinrichting kan gebruiken. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Voorzieningen in de stad
Dagelijks
Je gebruikt ze vaak en wilt ze dichtbij, zoals een supermarkt of een basisschool.
Gespecialiseerd
Je gebruikt ze weinig. Ze zijn er voor iedereen, maar hebben veel mensen in de buurt nodig, zoals een ziekenhuis of een theater.
In de stad van 2050 moet er een goede balans zijn tussen beide soorten. Een gespecialiseerde voorziening is voor iedereen toegankelijk, maar wordt door een kleine groep vaak gebruikt of door iedereen zelden. Daarom heeft ze een groot verzorgingsgebied nodig. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
Dagelijkse of gespecialiseerde voorziening?
2.1
De stad in 2050
V R A A G 3
Dagelijks
Gespecialiseerd
Theater
Basisschool
Ziekenhuis
Supermarkt
Universiteit
Dagelijks: basisschool, supermarkt. Gespecialiseerd: theater, ziekenhuis, universiteit. Vraag bij de universiteit: waarom ligt die niet in elk dorp? Te weinig gebruikers, groot verzorgingsgebied. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 4
Zijn de stellingen juist?
1 Een duurzame stad heeft ook genoeg sociale huurwoningen.
2 Bomen langs een straat kunnen hittestress verminderen.
Alleen stelling 1 is juist
Alleen stelling 2 is juist
Stelling 1 en 2 zijn beide juist
Stelling 1 en 2 zijn beide onjuist
Goed is C. Stelling 1: duurzaam gaat ook over wie er kan wonen. Stelling 2: schaduw en verdamping koelen de straat. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Innovatie: slim en verticaal
Smart city · een maquette: technologie stuurt verkeer, energie en diensten
Vertical farming · sla groeit binnen onder ledlampen
Smart city: een stad die technologie en data gebruikt om diensten te verbeteren, zoals slimme verkeerslichten en zuinige gebouwen. Vertical farming: voedsel verbouwen in gebouwen, in lagen boven elkaar. Het voedsel wordt dicht bij de eters geteeld, dus minder transport en een kleinere ecologische voetafdruk. ± 3 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash Image credit: ANOOF C / Unsplash Image credit: Laura Geror / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 5
Geef een voorbeeld van hoe een smart city de stad leefbaarder maakt.
Goed is een voorbeeld met technologie: slimme verkeerslichten die files verminderen, sensoren die energie besparen, slim openbaar vervoer. Fout is alleen "meer groen" (dat is vergroening). ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
S T E L L I N G
Voor de stad van 2050 is verdichting beter dan vergroening.
Kies een kant en geef één argument. Denk aan woningen, hitte en ruimte.
Er is geen goed of fout. Voor verdichting: meer woningen zonder nieuw land. Voor vergroening: koeler en prettiger. Laat de klas zien dat beide kunnen: groen in een compacte stad. ± 4 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 6
Een stad krijgt niet meer inwoners, maar heeft toch meer woningen nodig. Wat verklaart dat het best?
Verdichting
Hittestress
Huishoudverdunning
Vertical farming
Goed is C: huishoudens worden kleiner, dus meer woningen voor dezelfde mensen. Verdichting is een gevolg van beleid, hittestress en vertical farming horen bij andere vragen. ± 1 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
V R A A G 7
Hoe zou jij je stad in 2050 inrichten? Geef twee argumenten.
Model: ik kies meer groen en bomen, want dat helpt tegen hittestress, en compact bouwen, want dan blijft het land buiten de stad groen. Een goed antwoord kiest en noemt minstens twee redenen uit de les. ± 4 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
2.1
De stad in 2050
Begrippen
huishoudverdunning
Huishoudens worden kleiner: minder mensen per woning.
compactestadbeleid
Bouwen binnen de stad, zodat de woningdichtheid stijgt.
verdichting
Een stad dichter bebouwen.
duurzame stad
Leefbaar op sociaal, economisch en milieugebied.
hittestress
Last van de hitte in de stad.
smart city
Stad die technologie gebruikt voor betere diensten.
vertical farming
Voedsel verbouwen in gebouwen, in lagen.
herinrichting
Een bestaand stadsdeel aanpassen aan nieuwe wensen.
Loop de begrippen langs en laat de klas ze in eigen woorden zeggen. ± 2 min. Image credit: Etienne Girardet / Unsplash
