Le Moyen Age
dossier littérature libre service
Le Moyen Age
dossier littérature libre service
Leerdoelen
Ik weet hoe de Middeleeuwse maatschappij is opgebouwd
Ik kan uitleggen wat een feodaal stelsel is
Ik weet wat troubadours zijn en kan hun rol bij het vertellen van verhalen uitleggen.
Ik kan uitleggen wat de kenmerken zijn van les romans de chevalerie.
Ik kan uitleggen wat de kenmerken zijn van l'amour courtois.
Ik kan uitleggen wat de kenmerken zijn van la satire sociale.
Ik kan uitleggen wat de kenmerken zijn van la poésie lyrique
Que savez-vous du Moyen Age?
Langue d'oc et Langue d'oil
uit : digiboek literatuur LIBRE SERVICE Thieme Meulenhoff
OPDRACHT :
Bekijk op de volgende dia het filmpje over la langue d'oc.
let daarbij op :
=> waar komt het woord troubadour vandaan?
=> welke indeling heeft DANTE gemaakt en waarom is dat relevant?
=> waarom wordt het langue d'oc later slechts als dialect beschouwd?
Langue d'oc et Langue d'oil
In Frankrijk waren er twee taalgebieden. Ze worden aangeduid met het woord ‘ja’ zoals dat in de twee gebieden gezegd werd.
NOORD F : de langue d’oil gesproken (oil = oui)
ZUID F : de langue d’oc.
De langue d’oil ontwikkelde zich tot het huidige Frans.
In beide taalgebieden waren er rondtrekkende verhalenvertellers en liedzangers. In het noorden werden zij trouvères genoemd en in het zuiden troubadours
uit : digiboek literatuur LIBRE SERVICE Thieme Meulenhoff
En savoir plus : https://www.1jour1actu.com/info-animee/comment-est-nee-la-langue-francaise
La Féodalité
500-1100
belangrijke rol.
uit : digiboek literatuur LIBRE SERVICE Thieme Meulenhoff
De feiten
Moyen-Âge : het tijdperk tussen 453 (de val van het West-Romeinse Rijk) en 1453 (de val van Constantinopel ) noemen we de middeleeuwen
We onderscheiden 3 periodes :
1) de vroege middeleeuwen (453 – 950), volksverhuizingen en de verspreiding van het christendom
2) de hoge middeleeuwen (950 – 1270), een stabiele feodale maatschappij waarin kunst, wetenschap en literatuur tot ontwikkeling kwamen.
3)de late middeleeuwen (1270 – 1500), afbrokkeling van de feodale maatschappij door de opkomst van de steden en de burgerij.
Belangrijke gebeurtenissen:
– 747 – 814: Heerschappij van Charlemagne, Karel de Grote.
– 9e en 10e eeuw: invasies Noormannen.
– 1066: Guillaume le Conquérant viel Engeland binnen.
– 1096 – 1271: Kruistochten.
– 1347 – 1351: De grootste pestepidemie van de late middeleeuwen. Ongeveer een derde van de Europese bevolking stierf aan de Zwarte Dood.
– 1337 – 1453: De honderdjarige oorlog tussen Engeland en Frankrijk. Jeanne d’Arc speelde hierin een belangrijke rol.
uit : digiboek literatuur LIBRE SERVICE Thieme Meulenhoff
La littérature
• In het zuiden van Frankrijk sprak men la langue d’oc. Hier ontstond l’amour courtois, de hoofse liefde, die door troubadours bezongen werd.
• In het noorden van Frankrijk sprak men la langue d’oil. Daar werden de chansons de geste geschreven en rondverteld.
Vanuit het zuiden kwamen de ideeën over de hoofse liefde naar het noorden. Zo ontstond le roman courtois, de hoofse roman, rondverteld door les trouvères.
• Chrétien de Troyes schreef in de tweede helft van de 12e eeuw de Arthurverhalen.
• Vanaf de 12e eeuw ontstond de burgerlijke literatuur: korte,
grappige verhalen over het leven van alledag.
• In de late middeleeuwen schreef François Villon
persoonlijke en vaak bittere gedichten over zijn leven.
uit : digiboek literatuur LIBRE SERVICE Thieme Meulenhoff
Literaire werken
Chrétien de Troyes, Perceval ou de le Conte du Graal
Anonyme : Tristan et Iseut
Anonyme, Le Roman de Renart
Anonyme, le chansond de Roland
François Villon, La Ballade des pendus
les troubadours
les premiers manuscrits
serments de Strasbourg
Cantilène Sainte Eulalie
Chanson de Roland
Les deux petits-fils de Charlemagne ont rédigé les serments de Strassbourg, les serments sont considérés comme la naissance de la langue française
Qui est l'auteur de la chanson de Roland?
Il y en a plusieurs; comte Christo, Molière et Eulalie
C'est monsieur de Roland
On ne le connaît pas
C'est Roland Dubois
Quels caractéristiques doit avoir un chevalier?
du courage et de la force
de la joie et de l'humour
de la patience et de la tranquilité
de la violence et de l'agressivité
L'Amour Courtois 1100-1200
De belangrijkste hiervan zijn de verhalen van Chrétien de Troyes over de ridders van koning Arthur, zoals Yvain, Lancelot en Perceval. Deze ridders verrichten hun heldendaden om bij de vrouw van hun keuze in de smaak te vallen. Een enorm succes had Le Roman de la Rose, rond 1240 begonnen door Guillaume de Lorris en veertig jaar later afgemaakt door Jean de Meung. Le Roman de la Rose is een allegorie.
vanaf de 12e eeuw: In het zuiden ontstaat l’amour courtois, de hoofse liefde: in liederen wordt de onbereikbare vrouw bezongen. De troubadour stelt zich op als haar vazal.Die nieuwe ideeën over liefde bereiken ook het noorden en daar ontstaan de romans courtois, ofwel hoofse romans.
Tristan et Iseut
De volgende slide is het verhaal van Tristan en Isolde, version française. Het verhaal is ondertiteld. Bekijk de video aandachtig - kijk gerust even terug als je iets niet begrijpt- en maak een korte samenvatting (een regel of 10 max) over het verhaal.
Ik ben François, hetgeen me zwaar valt,
geboren te Parijs bij Pontoise;
Eenmaal hangend aan een touw van een el lang
zal mijn hals weten wat mijn achterste weegt.
François Villon (1431 – 1463). Hij verwerkte veel van zijn levenservaringen als student en vagebond in aangrijpende en vaak ironische gedichten. La Ballade des pendus, de ballade van de gehangenen, is zijn bekendste gedicht. Deze lange ballade schreef hij in 1462 in de gevangenis, toen hij ter dood veroordeeld was.
François Villon (1431-1463)
was een rijke schijver van adel
was een legendarische dief en vagebond
was een dichter uit de late middeleeuwen.
Literaruurtoets is deels in het Frans / deels in het Nederlands. Leer dus ook de Franse begrippen.
vragen bij 'La ballade des pendus'. Klik op het gedicht om te vergroten.
satire sociale et la poésie lyrique 1200-1500
De quoi parlent les histoires dans la littérature courtoise?
de l'amour
des contes de fées
des batailles
Wat is een satire?
een tragedie
een kritisch theaterstuk
een humoristische maatschappij kritiek
een novelle
LYRISCHE POËZIE
zijn gedichten met een moraal over een legendarische held
zijn gedichten die over hoofse liefde gaan.
zijn korte gedichten in de ik-vorm, over persoonlijke ervaringen.
zijn korte gedichten in de hij/zij vorm.
Amour Courtois
féodalité
satire sociale et poésie lyrique
dévouement pour la dame
croissades
actions héroiques
littérature plus réaliste, satirique
amour respectueux
courtes histoires avec fin moraliste
chanson de geste
chevalier est serviteur de son seigneur
artisans et bourgeois deviennent plus riches
Een verhalend gedicht of lied.
Een spottende nabootsing van een persoon/
kunstwerk.
De onderliggende grondgedachte
van het verhaal, zoals liefde
ouderdom, vriendschap.
Een ballade
Een Parodie
thema