Professional in de retail (Retailmedewerker mbo niveau 2, les 12)

O P D E V L O E R

R E T A I L M E D E W E R K E R   ·   N I V E A U 2

Professional in de retail

Een goede retailmedewerker is er niet alleen voor de klant, maar ook voor het team. Hoe werk jij samen, leer je bij en zorg je goed voor jezelf?

Les 12  ·  Functioneert als professional

1 / 18
volgende
Slide 1: Slide
newEditorHandel en ondernemerschapMBOStudiejaar 1,2

In deze les zitten 18 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 38 min
Dit is niet oké

Introductie

Studenten Retailmedewerker leren meedoen aan een werkoverleg, feedback ontvangen en prioriteiten stellen. Ze leren hoe ze duurzaam, gezond en veilig werken en wat hun rechten en plichten als werknemer zijn. Mbo niveau 2, werkproces B1-K2-W1, laatste les van de serie, ongeveer 40 minuten.

Onderdelen in deze les

O P D E V L O E R

R E T A I L M E D E W E R K E R   ·   N I V E A U 2

Professional in de retail

Een goede retailmedewerker is er niet alleen voor de klant, maar ook voor het team. Hoe werk jij samen, leer je bij en zorg je goed voor jezelf?

Les 12  ·  Functioneert als professional

Over deze les: les 12 van de serie Op de vloer, de laatste les, beroepslessen voor de opleiding Retailmedewerker (mbo niveau 2), ongeveer 40 minuten. Studenten leren meedoen aan een werkoverleg, feedback ontvangen, prioriteiten stellen, duurzaam, gezond en veilig werken, en ze kennen hun belangrijkste rechten en plichten als werknemer.

Koppeling: kwalificatiedossier Retail operationeel (crebo 23324), kwalificatie Retailmedewerker (crebo 25808). Werkproces B1-K2-W1 Functioneert als professional in de retailorganisatie. Resultaat: de beginnend beroepsbeoefenaar is op de hoogte van relevante ontwikkelingen en weet hiernaar te handelen. Gedrag: bespreekt ontwikkelingen proactief in het werkoverleg; stelt zich open op voor ontwikkelingen; vraagt tijdig hulp of verduidelijking bij collega's en leidinggevende; is up-to-date over de online/offline (tijdelijke) acties/activiteiten. Vakkennis, professionele ontwikkeling: basiskennis van cao's: rechten / plichten; goed werkgever-/werknemerschap; kan feedback ontvangen; kan prioriteiten stellen in de eigen werkzaamheden; kan deelnemen aan een werkoverleg; kan eigen vitaliteit en standaarden in hygiëne, welzijn, persoonlijke veiligheid en arbeidsomstandigheden bewaken. Retaillandschap: basiskennis van duurzame retail.

Bronnen voor de feiten: Rijksoverheid over pauzes en vakantiedagen, Arboportaal van het ministerie van SZW over de plichten van werknemers.

Foto: Mike Petrucci (StockSnap), CC0 Image credit: Mike Petrucci (StockSnap), CC0 Image credit: LessonUp

L E E R D O E L E N

LES 12

Na deze les:

1

Je kan meedoen aan een werkoverleg en feedback ontvangen.

2

Je kan kiezen welke taak je eerst doet als je meer werk hebt dan tijd.

3

Je kan uitleggen hoe je duurzaam, gezond en veilig werkt, en wat je rechten en plichten zijn.

Leerdoelen: lees ze kort voor. Dit is de laatste les van de serie: aan het eind kijken studenten ook terug op de hele serie.

S T A R T V R A A G

LES 12

Wat vind jij het belangrijkst aan een goede werkplek?

1

Fijne collega's

2

Duidelijke afspraken

3

Een rooster dat past

4

Dat ik kan bijleren

Startvraag: er is geen goed of fout. Vraag een paar studenten waarom ze dit kiezen. Leg de link: aan al deze dingen kun je zelf ook bijdragen. Een fijne werkplek maak je samen. Daar gaat deze les over: jij als collega en werknemer.

W E R K O V E R L E G

LES 12

Samen bespreken hoe het gaat

In een werkoverleg bespreekt het team hoe het gaat. Denk aan acties, nieuwe producten, het rooster en problemen op de vloer.

Bereid je voor: wat wil jij melden of vragen? Luister naar anderen en laat ze uitpraten. Zeg wat jij hebt gezien. Wat jullie afspreken, schrijf je op.

Uitleg: het kwalificatiedossier vraagt dat je ontwikkelingen proactief bespreekt in het werkoverleg en up-to-date bent over online en offline acties. Proactief betekent: uit jezelf, zonder dat iemand het vraagt. Een werkoverleg kan een vergadering zijn, maar ook een korte bijeenkomst van tien minuten voor de winkel opengaat. Op de verkoopvloer zie jij veel dat je leidinggevende niet ziet: wat klanten vragen, wat vaak op is, wat niet goed werkt. Vraag studenten hoe het overleg op hun stage gaat.

V R A A G

LES 12

Klanten vragen deze week vaak naar een product dat op is. Wat doe je in het werkoverleg?

A

Niets, het is niet jouw taak

B

Je meldt wat je hebt gezien

C

Je wacht tot iemand het vraagt

D

Je bestelt het zelf alvast

Antwoord: B. Jij hoort wat klanten vragen. Dat is belangrijke informatie voor het team, dus je meldt het uit jezelf. Wachten tot iemand het vraagt, is niet proactief. Zelf bestellen mag alleen als dat bij jouw taken hoort: meestal bestel je in opdracht van je leidinggevende.

K E R N B E G R I P

LES 12

Feedback

Informatie over hoe jij werkt, van een collega of je leidinggevende. Het kan een tip zijn of een compliment. Je kunt er altijd van leren.

Kernbegrip: het dossier noemt 'kan feedback ontvangen' als vaardigheid. Feedback gaat over wat je doet, niet over wie je bent. 'Je liet de klant wachten' is feedback op gedrag. 'Je bent lui' is geen feedback, maar een oordeel. Bespreek dat feedback krijgen soms vervelend voelt, ook bij ervaren medewerkers. Dat is normaal.

F E E D B A C K

LES 12

F E E D B A C K O N T V A N G E N

1

Luister tot de ander is uitgepraat.

2

Vraag door als iets niet duidelijk is.

3

Vat kort samen wat je hoort.

4

Bedank de ander.

5

Kies wat je ermee gaat doen.

Niet in de verdediging

Je hoeft het niet meteen eens te zijn. Eerst luisteren, dan pas reageren.

Uitleg: oefen stap 2 en 3 met de klas. Doorvragen: 'Wat bedoel je precies?' of 'Wanneer zag je dat?' Samenvatten: 'Dus je ziet dat ik ...' Zo weet je zeker dat je het goed begrijpt. Bij stap 5: soms is feedback terecht en pas je iets aan. Soms ben je het er niet mee eens. Dan zeg je dat rustig, met een reden. In les 4 oefende je luisteren en samenvatten met klanten: met collega's werkt het net zo.

C A S U S

LES 12

Bakkerij, dinsdagochtend

Na de ochtenddrukte roept leidinggevende Yasmina je even apart.

'Ik zag dat je bij de kassa op je telefoon keek. Er stond toen een klant te wachten. Dat wil ik niet meer zien.'

Jij keek in de groepsapp naar het rooster, omdat je collega Thijs dat vroeg.

Wat doe jij?

Speel het gesprek na in tweetallen. Gebruik de stappen van het kaartje.

Opdracht: ongeveer 5 minuten in tweetallen, de een is Yasmina, de ander de medewerker. Daarna wisselen. Voorbeeldantwoord: je luistert tot Yasmina klaar is. Je vat samen: 'Dus de klant moest wachten omdat ik op mijn telefoon keek.' Je legt rustig uit waarom je keek, zonder in de verdediging te gaan. Je bedankt haar en zegt wat je anders doet: 'Ik kijk voortaan in mijn pauze, de klant gaat voor.' Bespreek na: de reden was goed bedoeld, maar de feedback klopt wel.

Hulp voor wie vastloopt: wat zegt Yasmina precies? Begin met samenvatten.

P R I O R I T E I T E N

LES 12

Wat doe je eerst?

Je hebt vaak meer taken dan tijd. Dan kies je wat eerst moet: je stelt prioriteiten.

Gevaar gaat voor alles: dat los je direct op. Daarna komt de klant. Dan doe je wat haast heeft, zoals een levering of een kassa die je overneemt. Weet je het niet? Vraag het je leidinggevende.

Uitleg: het dossier vraagt dat je prioriteiten kunt stellen in je eigen werk en een juiste inschatting maakt van welke taken het eerst moeten. Het noemt ook dat je regelmatig met collega's en je leidinggevende overlegt over werkvolgorde, taakverdeling en prioriteiten. Een prioriteit is iets dat voorgaat. Vraag studenten naar een drukke dienst op hun stage: wat moest er allemaal tegelijk, en wat deden ze eerst?

V R A A G

LES 12

Je vult een schap met chips aan. Een klant vraagt waar de batterijen liggen. Je collega vraagt of je zo de kassa overneemt. Wat doe je eerst?

A

Je maakt eerst het schap af

B

Je loopt meteen naar de kassa

C

Je helpt eerst de klant verder

D

Je vraagt de klant te wachten

Antwoord: C. De klant gaat voor, en het kost je maar een minuut. Je loopt mee naar de batterijen of wijst ze aan. Tegen je collega zeg je: 'Ik help even deze klant, dan kom ik.' Daarna neem je de kassa over. Het schap maak je later af: dat heeft de minste haast.

D U U R Z A A M H E I D

LES 12

Duurzaam werken in de winkel

Afval en spullen

  • Karton en plastic apart houden

  • Dozen en hangers opnieuw gebruiken

  • Flessen en blikjes met statiegeld innemen

  • Spullen laten repareren als het kan

Energie

  • De deur dicht als de verwarming aan staat

  • Koelingen en vriezers goed dicht

  • Licht en apparaten uit na sluiting

  • Geen apparaten onnodig aan laten

Uitleg: het dossier vraagt basiskennis van duurzame retail en dat je je nauwgezet houdt aan de regels over duurzaamheid. Duurzaam betekent: zo werken dat je de aarde zo min mogelijk belast. Elke winkel heeft eigen afspraken, bijvoorbeeld over afval scheiden. Sinds 1 april 2023 zit er ook statiegeld op blikjes, net als op kleine plastic flessen: in winkels met een inleverpunt neem je die in. Bron: Rijksoverheid. Vraag studenten welke afspraken over duurzaamheid hun stagewinkel heeft.

Extra voor snelle studenten: hoe kan een winkel klanten helpen om duurzamer te kopen?

V I T A A L E N V E I L I G

LES 12

Zorg voor jezelf

Gezond blijven

  • Neem je pauze echt

  • Drink genoeg water

  • Wissel staan, lopen en tillen af

  • Zorg voor genoeg slaap

Veilig werken

  • Til dicht bij je lichaam

  • Gebruik de hulpmiddelen die er zijn

  • Gebruik beschermingsmiddelen

  • Meld gevaar bij je leidinggevende

Uitleg: het dossier vraagt dat je je eigen vitaliteit bewaakt, en ook hygiëne, welzijn, persoonlijke veiligheid en arbeidsomstandigheden. Vitaliteit betekent: fit en gezond blijven, met energie voor je werk. Pauze is een recht: volgens de Arbeidstijdenwet heb je bij meer dan 5,5 uur werk recht op minstens 30 minuten pauze. Die mag in twee keer een kwartier. In een cao kan iets anders staan, maar na 5,5 uur werk heb je altijd minstens een kwartier pauze. Bron: Rijksoverheid. Volgens het Arboportaal van de overheid moet een werknemer arbeidsmiddelen en beschermingsmiddelen goed gebruiken en gevaar melden bij de werkgever. Hulpmiddelen zijn bijvoorbeeld een steekwagen, een rolcontainer of een trapje. Beschermingsmiddelen zijn bijvoorbeeld werkschoenen of handschoenen.

R E C H T E N E N P L I C H T E N

LES 12

Wat mag jij, en wat moet jij?

In je arbeidscontract en de cao staan afspraken over je loon, je uren en je vakantie.

Vakantie: per jaar heb je recht op minstens 4 keer je uren per week.

Je plichten: op tijd komen, je ziekmelden volgens de afspraken, veilig werken en gevaar melden.

Uitleg: het dossier vraagt basiskennis van cao's, rechten en plichten, en goed werkgever- en werknemerschap. Een cao is een collectieve arbeidsovereenkomst: afspraken voor een grote groep werknemers, vaak een hele branche, gemaakt door werkgevers en vakbonden. In de retail gelden verschillende cao's, bijvoorbeeld voor supermarkten en voor winkels in andere producten. Laat studenten opzoeken welke cao op hun stage of bijbaan geldt. Vakantie: volgens de Rijksoverheid heb je wettelijk recht op 4 keer het aantal uren dat je per week werkt. In de cao kunnen meer vakantie-uren staan. Goed werknemerschap betekent dat je je inzet voor het bedrijf en je aan de afspraken houdt. Goed werkgeverschap betekent dat de werkgever eerlijk met jou omgaat.

R E K E N U I T

LES 12

Martijn werkt 24 uur per week in een bouwmarkt. Op hoeveel uur vakantie per jaar heeft hij minstens recht?

Open vraag, voorbeeldantwoord: 4 x 24 = 96 uur vakantie per jaar. Dat is het wettelijk minimum. In de cao of het contract kan meer staan. Vraag door: hoeveel werkdagen van 8 uur is dat? 96 : 8 = 12 dagen.

S T E L L I N G

LES 12

Duurzaam werken is de taak van de leidinggevende, niet van de medewerkers.

1

Eens

2

Oneens

3

Ik twijfel

Stelling: laat studenten hun keuze uitleggen. De leidinggevende maakt vaak de afspraken, maar iedereen in het team voert ze uit. Het dossier vraagt dat jij je houdt aan de regels over duurzaamheid. Jij zet het licht uit, scheidt het afval en ziet wat er beter kan. Dat laatste kun je in het werkoverleg bespreken: zo komt alles van deze les samen.

W A T D E N K J I J ?

LES 12

Dit was de laatste les van Op de vloer. Wat neem jij mee naar je stage of bijbaan? Noem één ding.

Open vraag, voorbeeldantwoord: 'Ik kies eerst het moment om een klant aan te spreken.' Of: 'Ik reken de korting na voordat ik iets zeg.' Of: 'Ik meld in het werkoverleg wat klanten vragen.' Laat een paar studenten hun antwoord delen. Er is geen fout antwoord: het gaat erom dat studenten zelf een les uit de serie koppelen aan hun werk. Tip: laat ze het antwoord opschrijven en na een paar weken stage terugkijken.

T E R U G B L I K

LES 12

Welk leerdoel vind je nog het lastigst?

1

Overleg en feedback

2

Prioriteiten stellen

3

Gezond en duurzaam werken

4

Ik kan ze allemaal

Terugblik: dit is de laatste les van de serie. Kies op basis van de uitslag wat je nog herhaalt, bijvoorbeeld in de stagebegeleiding.

Klik hier

Image credit: LessonUp