Terugrekenen naar 100%
Terugrekenen naar 100%
Open met het idee dat je soms niet het geheel weet, maar alleen een deel of een nieuwe prijs. Deze les laat zien hoe je dan terugrekent.
Lesdoel
Ik kan terugrekenen naar 100% en de oude situatie berekenen na een stijging of daling.
Deze slide heeft geen instructies
Gebruik de woorden uit de wolk om voorkennis op te halen, zoals korting, btw, deel, geheel of prijs.
Wat is terugrekenen?
Soms weet je niet 100%, maar wel een ander percentage.
Dan reken je terug naar het geheel.
Je gebruikt daarbij de vermenigvuldigingsfactor.
Gebruik de taal van de methode: deel, geheel, percentage en vermenigvuldigingsfactor. Houd het concreet.
De hoofdregel
Wil je 100% weten?
Dan deel je door de vermenigvuldigingsfactor.
deel gegeven getal ÷ vermenigvuldigingsfactor
Dit is de kernzin uit de theorie. Laat leerlingen deze regel herkennen en herhalen.
Voorbeeld: tv in opruiming
De tv is 12,5% goedkoper en kost nu €436.
Dus €436 hoort bij 87,5%.
factor: 0,875
berekening: 436 ÷ 0,875 = 498,285...
oude prijs: €498,29
Benadruk het verschil tussen 'nu-prijs' en 'oude prijs'. Rond geld af op centen.
Deze slide heeft geen instructies
Voorbeeld: het geheel
255 leerlingen is 12,5%.
factor: 0,125
berekening: 255 ÷ 0,125 = 2040
Dus op school zitten 2040 leerlingen.
Maak expliciet dat 255 niet het totaal is, maar een deel van het totaal.
Van percentage naar factor
Je zet een percentage om in een kommagetal.
12,5% = 0,125
13% = 0,13
87,5% = 0,875
121% = 1,21
Benadruk dat delen door de factor het omgekeerde is van vermenigvuldigen met de factor.
Stappenplan bij het geheel
Kijk welk percentage bij het getal hoort.
Zet dat percentage om in een vermenigvuldigingsfactor.
Deel het getal door de vermenigvuldigingsfactor.
De uitkomst is 100%.
Laat zien dat dit stappenplan steeds terugkomt, ook bij prijzen en kortingen.
Voorbeeld: docenten
Er werken 16773 mannelijke docenten in het basisonderwijs, dat is 13% van de docenten in het basisonderwijs.
Hoeveel docenten zijn er werkzaam in het onderwijs?
vermenigvuldigingsfactor= 13% : 100 = 0,13
berekening: 16773 ÷ 0,13 = 129023,076...
afgerond op helen: 129023
Dus er zijn 129023 docenten.
Noem dat afronden soms nodig is, bijvoorbeeld bij aantallen mensen.
Wat doe je om terug te rekenen naar 100%?
Delen door vermenigvuldigingsfactor
Keer 100 doen
Optellen met procent
Aftrekken van 100
Toetst de hoofdregel uit slides 2-7. Foute opties passen bij veelgemaakte denkfouten: leerlingen willen vaak direct met 100 rekenen of het percentage optellen/aftrekken.
Vul de juiste woorden in
Als je het geheel wilt weten, reken je terug naar 100%. Je zet eerst het percentage om in een factor. Daarna deel je het gegeven getal door die factor.
Alle woorden komen letterlijk uit de uitleg en het stappenplan.
Oude prijs na stijging
Na een stijging is de nieuwe prijs meer dan 100%.
Voorbeelden:
10% stijging → 110%
21% stijging → 121%
Daarna deel je door de factor.
Hier verschuift de les van terugrekenen naar 100% naar oude situatie berekenen. Leg het verband uit: beide gebruik je door te delen door de factor.
Voorbeeld: prijs zonder btw
€84,95 is inclusief 21% btw.
Bereken de prijs exclusief btw
Dus €84,95 hoort bij 121%.
factor: 1,21
berekening: 84,95 ÷ 1,21
Werk mondeling de uitkomst uit: ongeveer €70,21 exclusief btw. De slide focust op de methode.
Oude prijs na daling
Na een daling is de nieuwe prijs minder dan 100%.
Voorbeelden:
20% korting → 80%
12,5% korting → 87,5%
Daarna deel je door de factor.
Veelgemaakte fout: leerlingen delen door 0,125 in plaats van door 0,875. Benadruk dat de nieuwe prijs hoort bij wat overblijft.
Blz 27
Deze slide heeft geen instructies
Eén aanpak, drie situaties
Steeds hetzelfde idee:
deel bekend? → deel door factor
nieuwe prijs na stijging? → eerst nieuw percentage bepalen
nieuwe prijs na daling? → eerst overgebleven percentage bepalen
Daarna reken je terug naar 100%.
Deze samenvatting verbindt beide leerdoelen tot één methode.
Bij 21% btw hoort welke factor?
0,21
1,21
21,0
0,79
Controleert of leerlingen snappen dat een stijging van 21% leidt tot 121% en dus factor 1,21.
Vul de juiste woorden in
Na een stijging is de nieuwe prijs meer dan 100%. Bij 21% btw hoort 121%. Na een daling is de nieuwe prijs minder dan 100%. Bij 12,5% korting hoort 87,5%.
Leg bij het nabespreken vooral het verschil tussen korting en wat overblijft nog eens uit.
Wat heb je vandaag geleerd over terugrekenen?
Reflectievraag zonder goed of fout. Laat leerlingen kort terugkijken op wat ze geleerd hebben.
Woordenlijst
percentage - een deel van 100
vermenigvuldigingsfactor - het kommagetal dat bij een percentage hoort
geheel - alles samen, dus 100%
terugrekenen - van een deel of nieuwe prijs teruggaan naar 100%
stijging - het bedrag of aantal wordt groter
daling - het bedrag of aantal wordt kleiner
btw - belasting die bij een prijs kan worden opgeteld
Deze slide heeft geen instructies
De hoofdregel
Wil je 100% weten?
Dan deel je door de vermenigvuldigingsfactor.
deel gegeven getal ÷ factor
Dit is de kernzin uit de theorie. Laat leerlingen deze regel herkennen en herhalen.
Je gaat maken:
H1.4 Terugrekenen naar 100%
Schrijf je berekening op.
Deze slide heeft geen instructies