CULTUUR
Les 1: het (mythische) begin van Rome
CULTUUR
Les 1: het (mythische) begin van Rome
Deze slide heeft geen instructies
Doelen deze les:
je kent de stichtingsmythe van Rome (= het verhaal van Romulus en Remus)
je kent het historische verhaal van de stichting van Rome
je kent de verschillende volken uit de regio van Rome
je weet wie Livius was & weet waar zijn werk Ab Urbe Condita over ging
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- locatie: stad Alba
- Rhea Silvia: dochter van Numitor
- Amulius: broer van NUmitor, stootte hem van de troon & maakte van Rhea Silvia een Vestaalse Maagd >> geen kinderen, geen gevaar voor Amulius
- Rhea Silvia werd toch zwanger van oorlogsgod Mars >> tweeling: Romulus & Remus
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- Rhea Silvia redt tweeling door hen in een mandje te vondeling te leggen >>
- wolvin vindt de baby's en voedt ze op
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- later worden Romulus en Remus gevonden door een herder, Faustulus >>
- Faustulus en zijn vrouw konden geen kinderen krijgen, dus Faustulus neemt de baby's mee naar zijn vrouw >>
- Romulus en Remus groeien op als herdersjongens, maar Faustulus en zijn vrouw weten dat het geen gewone tweeling is
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- als jongvolwassenen raken Romulus en Remus betrokken bij een strijd tussen de aanhangers van Numitor en Amulius >>
- Remus wordt gevangen genomen >>
- Romulus bevrijdt Remus met hulp van opa Numitor
- Numitor wordt weer koning van Alba >> Romulus & Remus stichten even verderop eigen stad - maar dat gaat niet zomaar...
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- Romulus: Palatijn
- Remus: Aventijn
- afspraak: wie als eerst een godenteken ziet, mag de heuvel kiezen
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- Remus: 6 vogels
- Romulus: 12 vogels >> ruzie, want wie had nou gewonnen?
Aantekening: het verhaal van Romulus en Remus
- Remus springt ook nog over Romulus' net gebouwde stadsmuur (hij plaagt zijn broer: "Jouw muurtje is zwak!") >>
- Romulus vermoordt zijn broer & vernoemt de stad op de Palatijn naar zichzelf: Rome
- stichtingsjaar: 753 v.Chr.
Hoe heette de moeder van Romulus en Remus?
s
Deze slide heeft geen instructies
Waarom legde Rhea Silvia haar tweeling te vondeling?
s
Deze slide heeft geen instructies
Sleepvraag
s
ROMULUS
REMUS
Palatijn
Aventijn
12 vogels
6 vogels
SLUIT LESSONUP NOG NIET AF!!!
Aantekening: historisch stichtingsverhaal
10e eeuw v.Chr.: herderlijke nederzettingen op Palatijn & Esquilijn < Latijnen
8ste eeuw v.Chr.: nederzetting op Coelius, Aventijn + op Quirinaal < Sabijnen
6e eeuw v.Chr.: verovering door Etrusken (vooral op Capitolijn)
4e eeuw v.Chr.: uitbreiding naar Viminaal
Deze slide heeft geen instructies
- Palatijn & Esquilijn >
- Coelius, Aventijn & Quirinaal >
- Capitolijn >
- Viminaal
Aantekening: volkeren uit de regio rondom Rome
Latijnen > Romeinen
Sabijnen
Etrusken
- Latijnen: één van deze stammen werd later de Romeinen
- Sabijnen: noordelijke buren van de Latijnen
- Etrusken: eigen bevolking met eigen cultuur uit midden- en noord-Italië
Aantekening: Titus Livius
midden 1ste eeuw v.Chr. - begin 1ste eeuw n.Chr.
Romeins historiograaf
Ab Urbe Condita
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: Ab Urbe Condita
"Over de stichting van de stad"
in opdracht van keizer Augustus
- waarom?
feiten, fabels & mores maiorum
Deze slide heeft geen instructies
Sleepvraag
PALATIJN & ESQUILIJN
QUIRINAAL
CAPITOLIJN
Latijnen
Sabijnen
Etrusken
Deze slide heeft geen instructies
De Romeinen zijn een Latijnse stam.
Waar
Niet waar
Deze slide heeft geen instructies
Hoe heette de Romeinse historiograaf die over de geschiedenis van Rome schreef?
Deze slide heeft geen instructies
Cultuur
quizje cultuurles I
Les 2: de eerste twee koningen van Rome
Deze slide heeft geen instructies
Doelen deze les:
je kunt het bestaan de klassensamenleving in Rome uitleggen
je kunt de oorzaak, het verloop en het gevolg van
de Sabijnse Maagdenroof uitleggen
je weet wie Numa Pompilius was
je kent twee belangrijke veranderingen die
Numa Pompilius de Romeinse samenleving heeft gebracht
Deze slide heeft geen instructies
Voeg hier je vraag toe
m
s
Deze slide heeft geen instructies
Uit welke stad zijn Romulus en Remus afkomstig?
s
Rome
Latium
Alba
Deze slide heeft geen instructies
Welk goddelijk teken zagen de broers?
s
Deze slide heeft geen instructies
Remus bespotte Romulus. Hoe deed hij dat en wat was het gevolg?
s
Deze slide heeft geen instructies
Hoe heet de Romeinse geschiedschrijver die over de geschiedenis van Rome heeft geschreven?
Livius Herodotus
Titus Livius
Julius Caesar
Answer D
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: koning Romulus
Romeinse senaat
plebs
vluchtelingen, (vrijgemaakte) slaven, criminelen (!)
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: koning Romulus
- er waren te weinig mannen in Rome, maar hun buren, de Sabijnen, hadden er genoeg >>
- list van Romulus: hij nodigde de Sabijnen uit voor een feestje > toen iedereen druk aan het feesten was, grepen de Romeinse mannen de Sabijnse vrouwen >>
- Sabijnen zonnen op wraak!
Aantekening: koning Romulus
- om toegang te krijgen tot de Romeinen, kochten de Sabijnen het meisje Tarpeia om - maar niet met iets kostbaars
- Tarpeia dacht slim te zijn en vroeg om wat de soldaten om hun linkerarm droegen > ze dacht aan juwelen, maar ze werd bedolven onder hun schilden (want die droegen ze ook aan hun linkerarm)
Aantekening: koning Romulus
- uiteindelijk stoppen de Sabijnse vrouwen het gevecht; inmiddels hebben zij een leven opgebouwd bij de Romeinen en willen ze geen bloedvergieten meer
- ontroerd stoppen de mannen inderdaad met vechten
Aantekening: koning Romulus
- hoe eindigde koning Romulus? Op een dag was hij zijn legers aan het inspecteren toen er een storm losbrak >>
- Romulus werd of meegenomen door de storm (wat je ziet op de afbeelding) naar de hemel, waar hij vergoddelijkt werd, of hij werd door Mars persoonlijk meegenomen
Aantekening: Romulus' opvolger
Numa Pompilius
vroom
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: Numa Pompilius
Tempel voor Janus
kalender (12 maanden)
Deze slide heeft geen instructies
Welke Romeinse koning heeft de bekende verdeling en patriciërs en plebs ingesteld?
s
Deze slide heeft geen instructies
Welk meisje is medeverantwoordelijk voor het gevecht tussen de Sabijnen en Romeinen?
s
Deze slide heeft geen instructies
Wie beëindigden het gevecht tussen de Sabijnen en Romeinen, en hoe?
s
Deze slide heeft geen instructies
Hoe heette de tweede koning van Rome?
Deze slide heeft geen instructies
Wat is het belangrijkste verschil tussen Romulus en Numa Pompilius?
s
Deze slide heeft geen instructies
Cultuur
quizje cultuurlessen 1-2
Les 3: Tullus Hostilius, de derde koning van Rome
Deze slide heeft geen instructies
Invuloefening
Toen Rhea Silvia zwanger werd van Mars, gaf haar oom Amulius het bevel dat zij haar baby's te vondeling zou leggen. Gelukkig werden de baby's, twee jongetjes genaamd Romulus en Remus, gevonden door een wolvin. Zij voedde de tweeling op, totdat ze werden gevonden door Faustulus, een herder. Toen Romulus en Remus jongemannen waren, bevrijdden ze Rhea Silvia en zetten ze Numitor terug op de troon - maar het liep niet goed af voor beide broers...
m
s
Deze slide heeft geen instructies
Welke gebeurtenis uit het verhaal van Romulus en Remus zie je op de afbeelding?
s
Deze slide heeft geen instructies
Hoe heette de tweede koning van Rome?
s
Deze slide heeft geen instructies
Sleepvraag
s
ROMULUS
NUMA POMPILIUS
Vroom
Tempel van Janus
Hield van vechten
Sabijnse Maagdenroof
Deze slide heeft geen instructies
Waarom ontvoerden de Romeinen de Sabijnse vrouwen?
Omdat de Sabijnen de Romeinse vrouwen hadden ontvoerd
Omdat de Romeinen zich verveelden
Omdat er te weinig vrouwen waren in Rome
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: Tullus Hostilius
7e eeuw v.Chr.
Oorlogszuchtige koning
net als welke andere koning?
Belangrijkste prestatie: het verslaan van de stad Alba Longa
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: de Horatii vs. de Curiatii
Tullus Hostilius valt Alba Longa aan
Heerser van Alba Longa stelt voor: de Horatii tegen de Curiatii - wie het gevecht wint, wint de oorlog!
Horatii = 3 Romeinse broers
Curiatii = 3 broers uit Alba Longa
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: de Horatii vs. de Curiatii
TUSSENSTAND
3 Curiatii gewond
2 Horatii dood
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: de Horatii vs. de Curiatii
EINDSTAND
laatste van de Horatii doodt de 3 Curiatii
Alba Longa wordt geregeerd door Rome
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: Camilla, de zus van de laatste Horatius-broer
Deze slide heeft geen instructies
Zet de Romeinse koningen in de juiste volgorde
s
Deze slide heeft geen instructies
Welke stad veroverde Tullus Hostilius?
s
Deze slide heeft geen instructies
Waar kwamen de Horatii en de Curiatii vandaan?
s
Deze slide heeft geen instructies
Waarom moesten de Horatii en Curiatii tegen elkaar vechten?
s
Zodat er niet meer soldaten zouden sterven
Het was een list van Tullus Hostilius
Het was een list van de koning van Alba Longa
Zij waren de enige overgebleven soldaten
Deze slide heeft geen instructies
Waarom vermoordde de laatste Horatius-broer zijn zus?
m
s
Deze slide heeft geen instructies
Cultuur
Les 4: Ancus Martius
Doelen:
je kent Ancus Martius' belangrijkste religieuze en militaire acties
je weet waarom Ancus Martius' zoons zijn macht niet konden overnemen
Deze slide heeft geen instructies
Romes vierde koning: Ancus Martius
interrex (tussenkoning) roept volksvergadering bijeen
volksvergadering kiest nieuwe koning: Ancus Martius
oorlog & vrede en religie
24 jaar aan de macht
"kromme arm"
Deze slide heeft geen instructies
Tullus Hostilius verwaarloosde Romeinse religie >>
Ancus Martius' bevel: Pontifex Maximus (opperpriester) moet alle religieuze wetten van Numa Pompilius overschrijven & openbaar maken
Romes vierde koning: Ancus Martius
Deze slide heeft geen instructies
Latijnen verwachten zwakte van Ancus Martius >> inval
Ancus Martius verklaart oorlog
Romes vierde koning: Ancus Martius
Deze slide heeft geen instructies
Het verloop van de oorlog
Ancus Martius:
verovert steden & verplaatst inwoners naar Rome
Aventijn, Palatijn
bouwt eerste Romeinse gevangenis (Mamertijnse Gevangenis)
sticht Romeinse haven Ostia
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Ancus Martius' opvolging
2 zoons
Lucius Tarquinius Priscus
Deze slide heeft geen instructies
Cultuur
Les 5: Lucius Tarquinius Priscus en Servius Tullius
Doelen:
je weet waarom Tarquinius en Tanaquil naar Rome verhuisden
je weet hoe Tarquinius het koningschap bemachtigde
je kent enkele bouwprojecten van Tarquinius
je weet wie Servius Tullius was en hoe hij aan de macht kwam in Rome
Deze slide heeft geen instructies
Recap: overleg met je buur (2 min.) over onderstaande vragen
wie was de 5e koning van Rome?
noem 2 belangrijke dingen die deze 5e koning heeft bereikt
deze koning had 2 zoons, maar zij volgden hem niet op - waarom niet?
m
s
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Priscus: immigrant in Tarquinii
Etrusk (buurvolk van Romeinen)
getrouwd met Tanaquil
ambitieuze immigrant, dus verhuist naar Rome
vóór stadspoorten pakt vogel Tarquinius' hoed even af = godelijk voorteken!
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Priscus: Etruskische koning van Rome
snel populair in Rome
schuift zoons van Ancus Martius opzij om zelf koning te worden
benoemt adoptiefzoon Servius Tullius als opvolger >>
zoons van Ancus Martius vermoorden Tarquinius
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Priscus: bouwprojecten in Rome
Cloaca Maxima (riool)
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Priscus: bouwprojecten in Rome
Circus Maximus
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Priscus: bouwprojecten in Rome
Tempel van Jupiter Optimus Maximus
Deze slide heeft geen instructies
Wie was Servius Tullius?
Tarquinius breidt Rome uit en verovert stad
Tarquinius neemt prins van veroverde stad mee naar Rome = Servius Tullius
Deze slide heeft geen instructies
Het verhaal van Servius Tullius 1/2
goddelijk teken: Servius Tullius' hoofd brandt
Tanaquil voorspelt: Servius Tullius wordt Romes nieuwe koning!
Tarquinius' zonen willen wraak
Deze slide heeft geen instructies
Het verhaal van Servius Tullius 2/2
Tarquinius' zonen trouwen met Servius' dochters
Tullia wil haar man Lucius op de troon helpen
Lucius zet senaat op tegen Servius Tullius >>
Servius Tullius wordt afgezet
Deze slide heeft geen instructies
Het verhaal van Servius Tullius: epiloog
Tullia rijdt over lichaam van haar vader heen
Lucius wordt Lucius Tarquinius Superbus
Deze slide heeft geen instructies
Lucius Tarquinius Superbus: de Hoogmoedige
Deze slide heeft geen instructies
Opdracht:
V2 Kiest Romeinse Koning
Doelen van de opdracht:
je kunt de standpunten van de Romeinse koningen vertalen naar de 21ste eeuw
je kent de belangrijkste onderdelen van een moderne verkiezingsposter
je oefent samenwerken met klasgenoten
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Hoe trek je de aandacht met jouw politieke partij?
Deze slide heeft geen instructies
Aantekening: kenmerken van verkiezingsposter
Deze slide heeft geen instructies
De verkiezingsposter
opdracht:
pak je laptop en ga naar onze Teamsgroep
werk samen met je buur
bekijk de verkiezingsposters van de Tweede Kamer-verkiezingen (2025) via het Teamsbestand
noteer in jullie schriften 3 kenmerken die opvallen aan de posters
welke poster vinden jullie het beste en welke het minst? Noteer de namen van de politieke partijen
klassikaal bespreken
m
s
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
V2 Kiest Romeinse Koning
klas wordt verdeeld in 7 groepjes
elk groepje krijgt één Romeinse koning toegewezen: voor deze koning maken jullie een verkiezingsposter
jullie klas kiest de Romeinse koning die volgens jullie Nederland het beste zou besturen!*
*de verkiezingsposter van de winnende koning krijgt een ereplaats in lokaal B106
Deze slide heeft geen instructies
Tijdspad
din 10 maart (deze les): werkblad ingevuld + eerste ontwerp van verkiezingsposter (of: lijstje van elementen die jullie gaan gebruiken)
vrij 20 maart: inleveren eerste versie van verkiezingsposter
inleveren: scan van het ingevulde werkblad
hierop krijg je feedback van de docent
maa 30 maart: inleveren definitieve versie van verkiezingsposter
ontwerp: tekenen, Paint, Canva, Photoshop, etc.
géén AI-gegenereerde afbeeldingen/tekst
inleveren: één groepslid levert de poster in via Magister > ELO > Opdrachten > V2 Kiest Romeinse Koning
din 31 maart: gallery walk & verkiezingen
Deze slide heeft geen instructies
*Verkiezingsposter: wat MOET erop?
de naam van jullie koning
de slogan van jullie koning
een logo dat past bij de slogan/standpunten van jullie koning (bestaande afbeelding of zelf iets ontwerpen/tekenen)
4 standpunten van jullie koning
*Verkiezingsposter: wat MAG erop?
een afbeelding van jullie koning (bestaande afbeelding of één van jullie poseert zelf voor koning)
Deze slide heeft geen instructies